 Toni Morrison |
|---|
 |
in 1998 |
| Persoonsgegevens |
|---|
| Volledige naam | Chloe Ardelia Wofford |
|---|
| Pseudoniem(en) | Toni Morrison |
|---|
| Geboortedatum | 18 februari1931 |
|---|
| Geboorteplaats | Lorain (Ohio) |
|---|
| Overlijdensdatum | 5 augustus2019 |
|---|
| Overlijdensplaats | New York |
|---|
| Geboorteland | Verenigde Staten |
|---|
| Handtekening |  |
|---|
| Opleiding en beroep |
|---|
| Opleiding gevolgd aan | Lorain High School(1949),Howard University,[1]Cornell-universiteit[2][1] |
|---|
| Beroep | schrijver,[3][4][5][6][7][8] romanschrijver,librettist,academisch docent,[8]dichter,[9][10][11]kinderboekenschrijver, audioboekinspreker,[12]redacteur,[13][8] jeugdboekenschrijver[8] |
|---|
| Werkveld(en) | poëzie,literatuur, African American literature,[14]Amerikaanse literatuur,[14] anglistiek[8] |
|---|
| Oriënterende gegevens |
|---|
| Jaren actief | 1964-2017 |
|---|
| Invloeden | Henry Dumas,Zora Neale Hurston,Doris Lessing,James Baldwin,William Faulkner,Virginia Woolf,Herman Melville |
|---|
| Werken |
|---|
| Genre(s) | African American literature |
|---|
| Bekende werken | The Bluest Eye, Sula, Song of Solomon,Beloved, Tar Baby, Jazz, Paradise, Love, A Mercy, Home, God Help the Child |
|---|
| Erkenning en lidmaatschap |
|---|
| Lid van | American Academy of Arts and Letters,American Academy of Arts and Sciences, Alpha Kappa Alpha |
|---|
| Archieflocatie | Princeton-universiteitsbibliotheek[15] |
|---|
| Prijzen en onderscheidingen | Nobelprijs voor de Literatuur(1993),[16][17] Ridder in het Legioen van Eer, Commandeur in de Orde van Kunst en Letteren, Norman Mailer Prize(2009),[18] National Humanities Medal(2000),[2] The Nichols-Chancellor's Medal(2013),[19] PEN Oakland/Josephine Miles Literary Award(2013),[20] Janet Heidinger Kafka Prize(1977),[21]American Book Award(1988), Anisfield-Wolf Book Awards(1988),[22]Pulitzerprijs voor Fictie(1988),[23] Helmerich Award(1988),[24] Common Wealth Award of Distinguished Service(1989), Jefferson Lecture(1996),[25] NAACP Image Award for Outstanding Literary Work, Fiction(2004),Presidential Medal of Freedom(2012),[26] Library of Congress Living Legend,[27] Ohio Women's Hall of Fame(1982),[28] Langston Hughes Medal(1981),[29] New Jersey Hall of Fame(2008),[30] doctor honoris causa from the Paris-Sorbonne University(2007),[31] eredoctoraat van de Universiteit van Oxford, Honorary doctorate from the University of Geneva, Library of Congress Prize for American Fiction(2011), Carl Sandburg Literary Award(2010),[32] National Book Critics Circle Award for Fiction(1977),[33] Ivan Sandrof Lifetime Achievement Award(2014),[34] Audie Award for Narration by the Author or Authors, Coretta Scott King Award(2005),[35] honorary degree from Spelman College(1978),[36] eredoctoraat van de Université Paris-Diderot(12 juli 1993),[37] honorary doctorate from ENS(16 mei 2003)[38][39] |
|---|
| Nobelprijs voor Literatuur |
|---|
| Jaar | 1993 |
|---|
| Reden | Die in romans gekarakteriseerd door visionaire kracht en poëtische inbreng een wezenlijke kant van de Amerikaanse werkelijkheid tot leven brengt. |
|---|
|
|---|
| (en)IMDb-profiel |
| Website |
|
Toni Morrison (Lorain (Ohio),18 februari1931 -New York,5 augustus2019[40][41]) was een Amerikaanse schrijfster.
In 1993 ontving ze deNobelprijs voor Literatuur voor haar oeuvre. In 2012 ontving zij de hoogste civiele Amerikaanse onderscheiding: dePresidential Medal of Freedom. Een aantal van haar boeken wordt gezien als klassiekers van deAmerikaanse literatuur, waaronderThe Bluest Eye,Beloved (waarmee zij eenPulitzerprijs won), enSong of Solomon. Haar stijl is bijzonder door thema's van epische proporties, levendige dialogen en tot in detail uitgewerkte Afro-Amerikaanse personages.
Ze werd geboren als tweede in een gezin met vier kinderen als Chloe Anthony Wofford in Lorain,Ohio. Ze was een verwoed lezer, en haar vader vertelde haar veel volksvertellingen uit zijn cultuur.
Ze studeerde letteren aan deHoward-universiteit in Washington en veranderde in die periode haar naam in "Toni", naar haar doopnaam "Anthony", met als reden dat mensen het lastig vonden omChloe uit te spreken. Ze ontving haarBachelor of Arts-graad in 1953 en studeerde daarna voor haarMaster of Arts-graad aan deCornell-universiteit.
De hoofdpersoon van het boek is Pecola Breedlove, een jonge zwarte vrouw die iedere avond bidt dat ze een schoonheid met blauwe ogen wil worden, net alsShirley Temple. Haar familie heeft verschillende problemen, en ze denkt dat alles in orde zou zijn, als ze maar blauwe ogen had. Het boek is controversieel, niet alleen om het onderwerp, maar ook om de structuur. Morrison gebruikt een niet-chronologische structuur en meerdere vertellers zodat een versplinterde en veelzijdige benadering ontstaat.
Sula gaat over twee zwarte vriendinnen, Sula en Nel, en hun leven in Medallion, Ohio. Een moeder steekt er haar junkie-zoon in brand met kerosine.[43] Het boek werd genomineerd voor deNational Book Award.
Haar derde boek,Song of Solomon, bracht haar in het spotlicht. Het boek was een van de keuzes in de Amerikaanse "Boek-van-de-maand" club - dit was de eerste keer dat een Afro-Amerikaanse schrijver hiervoor werd gekozen naRichard WrightsNative Son in 1940. Het boek volgt het leven van Macon "Milkman" Dead III, van zijn geboorte tot zijn dood, in een stad ergens inMichigan. Met dit boek won Morrison de National Book Critics Circle Award.
Tar Baby speelt zich af in het groteCaraïbische huis van een blanke miljonair. Thema's in het boek zijn rassenidentiteit, seksualiteit, klasse en familierelaties.
Een nieuwe vertaling van dit boek met als titelTeer verscheen in 2023 bij uitgeverij Atheneum – Polak & Van Gennep, vertaald door Nicolette Hoekmeijer, met een nawoord vanNeske Beks.[44]
Beloved is losweg gebaseerd op het leven en de rechtszaak vanMargaret Garner. Sethe is een voormaligeslaaf, die tijdens haar ontsnappingBeloved, haar tweejarige dochter, ombrengt zodat deze haar leven niet in slavernij hoeft door te brengen. De dochter speelt niettemin een rol in het verhaal. Het boek volgt de traditie van de slavenverhalen, maar spreekt ook over de pijnlijke en taboe-onderwerpen zoals seksueel en ander geweld.
Met het boek won Morrison dePulitzerprijs voor fictie. Het werd verfilmd in 1998, metOprah Winfrey enDanny Glover. Morrison gebruikte het verhaal van Margaret Garner opnieuw voor de operaMargaret Garner. In mei 2006 bekroonde deNew York Times het boek als de beste Amerikaanse roman van de laatste 25 jaar.
In dit boek gebruikte Morrison een bijzondere vertelstijl om de improvisatie, die zo gewoon is in de jazzmuziek, na te bootsen. Het verhaal gaat over een ouder wordend stel, dat de liefde voor elkaar verliest. De man schiet uiteindelijk zijn maîtresse dood. Tijdens de begrafenis bewerkt zijn echtgenote het lijk met een mes.
Dit is het eerste boek dat Morrison uitbracht nadat ze de Nobelprijs ontving. Het verhaalt over de geschiedenis en sociale onrust in een klein geheel-zwart stadje, vanaf het moment dat de stad ontstaat, tot de seksuele en sociale revolutie in het midden van de 20e eeuw. De hoofdstukken in het boek zijn vernoemd naar de vrouwelijke hoofdpersonen. Dit boek werd omwille van het opruiende karakter verboden in Amerikaanse gevangenissen.
Love is het verhaal van Bill Cosey, een fascinerende, doch overleden, hoteleigenaar. Het gaat eigenlijk om de mensen om hem heen, die ook lang na zijn dood nog door hem worden beïnvloed. De hoofdfiguren zijn Christine, zijn kleinkind, en Heed, zijn weduwe. De twee zijn van dezelfde leeftijd, en waren eens vrienden, maar 40 jaar na Cosey's dood zijn ze gezworen vijanden, alhoewel ze nog steeds in hetzelfde huis wonen. Morrison gebruikte opnieuw de fragmentarische vertelstijl, en het verhaal komt pas op het eind helemaal bij elkaar.
InA Mercy verrijkt een 17de-eeuwse Amerikaanse kolonist zich in de rumhandel, waarna hij een protserig huis bouwt, dat vervolgens als decor dient voor het verhaal in deze roman van Toni Morrison, waarin de"oerzonden" van de Amerikaanse cultuur worden blootgelegd: de slavernij en de bijna-uitroeiing van deAmerican Natives ("indianen").[45]
Een getraumatiseerde veteraan van de Koreaanse oorlog keert in de jaren vijftig van de 20e eeuw terug naar de Verenigde Staten om zijn zieke zuster te bezoeken.
Ondanks het gebrek aan moederliefde ontwikkelt haar donkergekleurde dochter zich tot een succesvolle, zelfverzekerde zakenvrouw.
.svg)
