Movatterモバイル変換


[0]ホーム

URL:


Naar inhoud springen
Wikipediade vrije encyclopedie
Zoeken

Rorik

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Voor de stamhouder van het Ruriken-vorstengeslacht in Rusland zieRurik
Rorik volgensH.W. Koekkoek in 1912

Rorik, ook welRurik,Roerik van Dorestad ofHrørek (ca. 820 – na 873, voor 882) was eenDeenseViking uitJutland die tussen 841 en 873 alshertog[1] over een deel vanFrisia heerste, hetgraafschap West-Frisia. Hij zwoer in 873 trouw aanLodewijk de Duitser.

Familie

[bewerken |brontekst bewerken]

Rorik en zijn broer Harald waren waarschijnlijk oomzeggers van de Deense koningHarald Klak, en dus neven vanGodfred Haraldson. Rorik was wellicht geen zoon van Haralds broerHemming, die in 837 opWalcheren in een gewapende strijd viel, toen hij als Deense,gekerstendedux (aanvoerder) graaf Ekkehard bijstond tijdens een Deense aanval op het eiland. De aanval stond vermoedelijk onder leiding van de broers Harald en Rorik, die zo dus verantwoordelijk waren te houden voor de dood van hun oom.[2]

Er zijn nog andere broers van Harald Klak bekend: Anulo stierf in 812 en Ragnfried in 814. Rorik was waarschijnlijk de jongere broer, aangezien hij niet, zoals zijn broer Harald, in 826 inMainz gedoopt is.

Rorik was de oom van de VikingRodulf (de zoon van zijn broer Harald) die omkwam bij een aanval in het huidige Friesland in873.

Regeren

[bewerken |brontekst bewerken]

Bij de opstand tegenLodewijk de Vrome in834 door zijn zoonLotharius I, had deze Harald tot aanvallen tegen het rijk aangemoedigd. Rond 836 leidde Harald waarschijnlijk verschillende plundertochten in het Schelde estuarium. Belangrijke handelsplaatsen zoalsDomburg enAntwerpen werden platgebrand. Na de verlorenSlag bij Fontenay tegen zijn broers,beleende Lotharius in841 verschillende gebieden inFrisia aan Harald en Rorik omdat zij getoond hadden bereid te zijn hem te steunen. De broers kregen zeggenschap over de gebieden in ruil voor de verdediging ervan tegen vijanden. Harald overzag het grondgebied vanaf Walcheren, Rorik vanafWieringen, samen bestuurden zeDorestad.

Na verschillende onderlinge oorlogen tussen de zoons van Lodewijk over de verdeling van het grondgebied, kwamen ze bij hetVerdrag van Verdun in 843 een verdeling van de nalatenschap overeen. Daarna kon Lotharius zijn verplichtingen jegens de Deense broers niet meer nakomen.

In842 is Harald waarschijnlijk gestorven. Na de dood van zijn broer, werd Rorik er valselijk van verdacht niet loyaal te zijn aan Lotharius en gevangengezet. Hij wist te ontvluchten. Hij zocht zijn toevlucht in hetOost-Francië vanLodewijk de Duitser, in Saksische gebieden bij de Deense grens. Met een vloot begon hij daarvandaan de kusten van Lotharius te bestoken, wellicht in 845 en in 846 inMidden-Frisia en Dorestad. De Deense koningHorik I werd evenwel verantwoordelijk gehouden voor de plunderingen van een van zijn rivalen. Horik wist een binnenlandse opstand te onderdrukken en Rorik moest de hoop opgeven de Deense troon te kunnen bemachtigen.

In850 maakte Rorik gemene zaak met zijn neef Godfred Haraldson, de zoon van de verdreven Deense koningHarald Klak. Samen veroverden zij Utrecht en Dorestad. Lotharius was toen gedwongen Rorik als heerser van een groot deel van Frisia te erkennen en Rorik werd met het gebied beleend. Rorik kreeg de opdracht het gebied tegen andere Deense invallers te beschermen. BisschopHunger van hetSticht Utrecht vluchtte naarDeventer. Demunt van Dorestad ging door met munten van Lotharius, zij het in verbasterde vormen als "IOTAMUS IMP(erator)". In 852 voerde Godfred Haraldson, na de moord op zijn vader eerder dat jaar, met een grote vloot een aanval op Frisia uit. In 854 wilde Godfred waarschijnlijkRustringen, het gebied van zijn vader, heroveren. DeFrankische vorsten stonden machteloos tegenover de invallen door de Vikingen en probeerden de Vikingleiders aan zich te binden door hun grote gebieden inleen te geven. De sterke economische positie van Dorestad was toen aan het afnemen, waarschijnlijk onder meer door veranderingen in de loop van de Rijn.

In855 gaf Lotharius I het bestuur van Frisia en Dorestad aan zijn zoonLotharius II. Rorik en Godfred keerden terug naar Denemarken, waar een jaar eerder KoningHorik I was gestorven en probeerden de macht te grijpen. Dit mislukte en ze keerden nog hetzelfde jaar naar Dorestad terug. In857 veroverde Rorik met Lotharius' goedkeuring het Deense gebied ten noorden van deEider tot deSchlei bijHedeby, maar andere Vikingen maakten van zijn afwezigheid gebruik om Dorestad aan te vallen, zodat Rorik rond 860 snel moest terugkeren. Vanaf 861 vestigde Rorik zich waarschijnlijk permanent inKennemerland, rond Hallem (Egmond-Binnen), omdat hij zich daar veiliger voelde voor de druk van Lodewijk de Duitser van het Oost-Frankische rijk. Dat zou verklaren waarom in 863 een Viking-aanval op Dorestad niet werd afgeslagen. Rorik werd in verband gebracht met de kapel vanSint Adalbert. Hij zou de door duinzand ondergestoven kapel hebben laten uitgraven en deRunxputte (bij deAdalbertusput) zou volgens de overlevering naar Rorik zijn vernoemd.[3] In863 kwamen de Vikingen opnieuw de Rijn op. Er gingen geruchten dat Rorik ze had doorgestuurd naarXanten als ze zijn gebieden maar ongemoeid lieten. Dit was voor aartsbisschopHincmar van Reims aanleiding brieven te schrijven aan Rorik en aan bisschop Hunger. Hunger kreeg de opdracht Rorik een passendeboetedoening op te leggen als het gerucht juist zou zijn. In de brief aan Rorik schrijft Hincmar ook dat Rorik geen onderdak moest verlenen aan graafBoudewijn I van Vlaanderen, omdat hijJudith, de dochter van de keizer,geschaakt had. Uit deze brieven blijkt dat Rorik zich toen netbekeerd had engedoopt was.

Einde van zijn leven

[bewerken |brontekst bewerken]

In867 vond een opstand van opstandige Friese ingezetenen,Cokingi (mogelijk inOostergo)[4], plaats en werd Rorik uit (een deel van) Frisia verdreven. Dit duurde echter niet lang en Rorik keerde met hulp van Lotharius II voor 870 alweer terug. Lotharius overleed plotseling in 869, zonder wettige erfgenamen achter te laten. Bij hetVerdrag van Meerssen (870) werd hetMiddenrijk verdeeld tussen Lotharius' oomsKarel de Kale en Lodewijk de Duitser. De grens over hetVlie liep dwars door het gebied van Rorik, zodat hij beide broers als leenheer kreeg, wat 'in beginsel' niet mogelijk was. Rorik moest een deel van zijn gebied afstaan, maar behield ook in Frisia ten westen van het Vlie, inKennemerland, de macht. In 873 zwoer hij Lodewijk trouw in Aken, en dat is het laatste dat we van hem horen. Hij is gestorven vóór 882, toenGodfried de Noorman zijn gebieden in leen verkreeg. Misschien stierf Rorik al in 876, toen de Friezen de Noormannen een nederlaag toebrachten, waarbij Rorik niet meer wordt vermeld. In hetnecrologium (dodenboek) vanXanten wordt bij 22 augustus een Rorik genoemd, mogelijk hertog Rorik.[5]

Bronnen

Noten

  1. P.J. Blok, Geschiedenis van het Nederlandsche volk
  2. Henstra, D.J. (2012),Friese graafschappen tussen Zwin en Wezer, Van Gorcum, Assen, p.42
  3. L.v.d.Tuuk (2015),Vikingen, Omniboek, Utrecht, 2016, pp 190-192
  4. Jaarboek van de Maatschappij der Nederlandse Letterkunde, 1908
  5. L.v.d.Tuuk (2015),Vikingen, Omniboek, Utrecht, 2016, p. 198
Overgenomen van "https://nl.wikipedia.org/w/index.php?title=Rorik&oldid=66243199"
Categorieën:

[8]ページ先頭

©2009-2025 Movatter.jp