| Gewerenoorlog | ||||
|---|---|---|---|---|
| Datum | 1880-1881 | |||
| Locatie | Basutoland | |||
| Resultaat | Overwinning voor de Basotho | |||
| Casus belli | Poging tot ontwapening van de Basotho door de Kaapkolonie | |||
| Strijdende partijen | ||||
| ||||
DeGewerenoorlog was een gewapend conflict tussen deBasotho en deBritse Kaapkolonie van1880 tot1881.

In 1868 wasBasutoland (het huidigeLesotho), aan de verliezende hand in deBasotho-oorlogen met deOranje Vrijstaat, op verzoek van koningMoshoeshoe I totBritsprotectoraat uitgeroepen. Een jaar na de dood van Moshoeshoe in 1870 werd Basutoland - zonder toestemming van de Basotho - geannexeerd door deBritse Kaapkolonie. De regering kwam in handen van Britse magistraten en het volk werd van hun land gedreven om plaats te maken voor blanke kolonisten.
In 1879 kwamen de stamhoofden van Zuid-Basutoland in opstand en werden Kaapse troepen ingezet om de orde te herstellen. Het jaar daarop werd de huttenbelasting verdubbeld en moesten alle Basotho hun geweren inleveren. In september viel een Kaaps leger de rebellen aan en in oktober sloegen de rebellen met succes terug bij Qalabani.
In april 1881 sloot de Kaap vrede met de Basotho. Hoewel ze hun geweren mochten houden werd er een jaarlijkse wapenbelasting geheven, maar dit is nooit nageleefd. In 1884 kreeg Basutoland weer enige mate van zelfbeschikking toen het werd uitgeroepen tot een aparte Britsekroonkolonie, los van de Kaap.