| Clostridium tetani | ||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
 | ||||||||||
| Taxonomische indeling | ||||||||||
| ||||||||||
| Soort | ||||||||||
| Clostridium tetani (Flugge 1886) Bergey, Harrison, Breed, Hammer & Huntoon 1923 | ||||||||||
Afbeeldingen op Wikimedia Commons | ||||||||||
Clostridium tetani op Wikispecies | ||||||||||
| ||||||||||
Clostridium tetani is eengrampositieveanaerobe staafvormige bacterie. Het is de verwekker van de ziektetetanus. De bacterie komt (ook in Nederland) vrij algemeen in straatvuil voor, met name paardenmest is hierom berucht. Omdat in principe iedereen in Vlaanderen en Nederland wordt ingeënt, is tetanus hier een ziekte die maar zelden wordt gezien (enkele gevallen per jaar), met een aanzienlijkemortaliteit van enkele tientallen procenten. In ontwikkelingslanden komt het veel vaker voor, vooral door onvolledige vaccinatie.
Met name verwondingen waar vuil in is gekomen, en verwondingen waarin zich dode weefseldelen bevinden, zijn riskant voor het krijgen van tetanus. De klachten ontstaan door het door de bacterie afgescheidentetanustoxine, een vergif dat krampendeverlammingen veroorzaakt. Deze verlammingen komen eerst voor in demasseter-spier (trismus), en kunnen indien onbehandeld evolueren naar eenrisus sardonicus enopisthotonus. Het mechanisme achter deze krampende verlammingen is het blokkeren van deinhibitorische neuronen die metGABA werken, waardoor de spieren gestimuleerd worden en verkrampen.
De besmetting gebeurt in de vorm vansporen, die zeer resistent zijn tegen antibiotica en inwerking van andere middelen. De bacterie is moeilijk om te kweken in een labo, omdat het zeer zuurstofgevoelig is.
Preventie gebeurt via vaccinatie en correcte wondverzorging. Behandeling gebeurt met antibiotica, antistoffen en ondersteunende maatregelen.
