| Cangrande della Scala | ||
|---|---|---|
| 9 maart1291 –22 juli1329 | ||
 | ||
Geïdealiseerd portret | ||
| Heer vanVerona | ||
| Periode | 1311-1329 | |
| Voorganger | Alboino della Scala | |
| Opvolger | Mastino II della Scala Alberto II della Scala | |
| Familie | ||
| Geboren | Verona | |
| Vader | Alberto I della Scala | |
| Moeder | Verde da Salizzole | |
| Dynastie | Scaliger | |
| Broers/zussen | Alboino della Scala | |
| Partner | Giovanna di Svevia | |
Cangrande della Scala (Verona,9 maart1291 –Treviso,22 juli1329), gedoopt alsCanfrancesco della Scala, was eenItaliaansedelman uit het huis derScaliger. Hij was heer vanVerona, een van demiddeleeuwse Italiaansestadstaten. Hij is bekend geworden onder zijn bijnaamCangrande ("grote hond").
Cangrande was de beschermheer van de dichtersDante Alighieri enFrancesco Petrarca.
In 1311 werd Cangrande heerser van Verona als opvolger van zijn broerAlboino della Scala. De Italiaanse steden voerden voortdurend oorlog met elkaar en Cangrande was een succesvol veldheer die in juli 1329 de stadTreviso veroverde. Al snel na zijn triomfale intocht werd Cangrande ernstig ziek. Hij had hogekoorts, hevigediarree en moestovergeven. Cangrande overleed binnen vier dagen. Als oorzaak werd indertijd het drinken van vervuild bronwater genoemd. Maar er bestaan ook14e-eeuwsekronieken[bron?] die vermelden dat Can Grandes'lijfarts van een gifmoord op zijn meester werd beschuldigd. De man zou daarvoor zijn berecht en opgehangen.
Cangrande werd in een luisterrijkmonument bij deSanta Maria Antiqua in Verona bijgezet. Het natuurlijkgemummificeerde lichaam werd in 2004 uit desarcofaag genomen en onderzocht. De ingewanden waren nog intact. In deendeldarm vond menstuifmeel vanvingerhoedskruid,kamille enbramen. In de inhoud van de endeldarm en in het weefsel van delever werden dodelijke hoeveelhedengif uit het vingerhoedskruid gevonden. Cangrande moet een aftreksel van blad en bloemen te drinken zijn gegeven. De ziekteverschijnselen van de stervende Cangrande komen overeen met die van een digitalisvergiftiging.
Als daders of opdrachtgevers komen de regering vanVenetië, de hertog vanMilaan en zijn opvolgers, zijn neef Mastino en zijn broer Alberto Scaliger in aanmerking. Van veel plotseling overleden middeleeuwse heersers werd en wordt vermoed dat zij werden vergiftigd.[bron?] Omdat de medische kennis indertijd pover was kon opzet niet worden bewezen doorautopsie ofbiochemie. In het geval van Cangrande is de gifmoord uiteindelijk bewezen.[1]
Cangrande was gehuwd metJohanna van Antiochië, die hem overleefde na zijn onverwacht overlijden in 1329.
