Movatterモバイル変換

[0]ホーム
URL:

Naar inhoud springen
Wikipediade vrije encyclopedie
Zoeken

1798

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
1798
Eeuwen:17e eeuw · 18e eeuw · 19e eeuw
Decennia:1780-1789 · 1790-1799 · 1800-1809
Jaren:<< · < · 1797 · 1798 · 1799 · > · >>
Jaartelling in verschillende culturen
Ab urbe condita:2551MMDLI
Armeense jaartelling:1247 – 1248
ԹՎ ՌՄԽԷ – ՌՄԽԸ
Chinese jaartelling:4494 – 4495
甲巳 – 乙午
Christelijke jaartelling:1798MDCCXCVIII
Ethiopische jaartelling:1790 – 1791
Hebreeuwse jaartelling:5558 – 5559
Hindoekalenders:
-Vikram Samvat1853 – 1854
-Shaka Samvat1720 – 1721
-Kali yuga4899 – 4900
Iraanse jaartelling:1176 – 1177
۱۱۷۶ – ۱۱۷۷
Islamitische jaartelling:1212 – 1213
١٢١٣ – ١٢١٢
Maçonnieke jaartelling:5797 – 5798
1798 naar onderwerp
Lijst van landen
Juliaanse kalender van 1798
Gregoriaanse kalender van 1798
Napoleon Bonaparte bij dePiramiden.

Het jaar1798 is het 98e jaar in de18e eeuw volgens dechristelijke jaartelling.

Gebeurtenissen

[bewerken |brontekst bewerken]
januari
februari
maart
april
mei
  • 4 - In de Bataafse Republiek roept de Constituerende Vergadering zichzelf uit totVertegenwoordigend Lichaam.
  • 19 -Napoleon Bonaparte geeft aan boord van het Franse vlaggenschip "Orient" het bevel om met zijn invasievloot vanuitToulon te vertrekken. Ongeveer 300 schepen worden gevorderd voor het transport naarEgypte. De escorte wordt verzorgd door 13 linieschepen en 4 fregatten onder leiding van admiraalFrançois-Paul Brueys d'Aigalliers. Het Franse expeditieleger bestaat uit 32.500 man, 3.500 ruiters en 60 kanonnen – inclusief burgers (zoals kunstenaars en onderzoekers). Om te voorkomen dat het nieuws over de dreigende aanval zich verspreidt voordat de Franse vloot arriveert, moeten alle koopvaardijschepen die het konvooi tijdens de overtocht ziet, in beslag worden genomen en vastgehouden totdat de Franse invasiemachtAlexandrië heeft bereikt.[1]
  • 23 - Met Franse steun komen de Ieren inCounty Wexford in opstand tegen het Britse gouvernement.
  • 24 - Oprichting in de Bataafse Republiek van hetBureau voor den waterstaat (het huidigeRijkswaterstaat).Christiaan Bruning wordt benoemd tot het eerste hoofd van het nieuweBureau voor de Waterstaat.
juni
  • 10 - Franse troepen landen op vier locaties opMalta:St. Paul's Bay,St. Julian's,Marsaxlokk en opGozo. De landingen stuiten op enige weerstand van zowel deOrde van Malta als de milities (gestationeerd op het eiland). Napoleon Bonaparte geeft de vloot het bevelValletta te bombarderen. In minder dan een dag hebben de Fransen de volledige Maltese archipel ingenomen, met uitzondering van de versterkte haven. Na onderhandelingen geven de Maltese troepen onder bevel van grootmeesterFerdinand von Hompesch zich over. Napoleon vestigd er een Frans garnizoen (ongeveer 5.000 man), hervormt het archaïsche bestuur, sticht scholen en schaft deslavernij af. Tevens voert hij depersvrijheid in, schaft deadel enfeodalisme af, alsook deinquisitie.[2]
  • 12 -Herman Willem Daendels voert met goedvinden van het FranseDirectoire een tweedestaatsgreep uit tegen de radicale unitariërs.Pieter Vreede vlucht naar de Zuidelijke Nederlanden; een aantal van zijn medestanders wordt opgesloten inHuis Ten Bosch.
  • 22 - Een Brits squadron (14 linieschepen) onder leiding van admiraalHoratio Nelson passeert de Franse vloot op enkele kilometers afstand. Door de dichte mist en duisternis is geen van beide partijen zich bewust van elkaars aanwezigheid. De Britse vloot vaart door naar Alexandrië, waar ze geen spoor van de Fransen vinden.[3]
juli
  • 13 - Franse verkenningseenheden lokaliseren het legerkamp van deMammelukken bij Shubra Khit (14 kilometer van dePiramide van Cheops). Napoleon Bonaparte geeft het bevel om de Mammelukken aan te vallen. Hij stelt de Franse troepen op incarrés en weet hiermee de cavalerieaanvallen van de Mammelukken (ruim 4.000 ruiters) af te slaan. Napoleon vervolgt na de gevechten zijn opmars richtingCaïro. De Fransen verliezen ongeveer 500 man aan doden en gewonden. De Mammelukken verliezen bijna 1.000 ruiters.[4]
  • 15 - Bij hetIncident van 15 juli 1798 stuit het Britse linieschip HMS Lion, op weg naar de Middellandse Zee, onder de Spaanse kust op vier Spaanse fregatten, waarvan het er een weet te veroveren.
  • 21 -Slag bij de Piramiden: Napoleon Bonaparte organiseert het Franse expeditieleger (ongeveer 25.000 man) in vijf divisies – met cavalerie en bagage in het midden en kanonnen op de hoeken van de carrés. De Mammelukken onder leiding van Murad Bey hebben hun cavalerie opgesteld tussen het dorp Biktil en de versterkte stad Embabeh, die verdedigd wordt door Ottomaanse troepen. Om 15:30 uur geeft Murad orders tot een massale cavalerieaanval. De Franse divisies onder bevel van generaalLouis Desaix en generaalJean Reynier houden de Mammelukken tegen met musketten en een 'muur van bajonetten'. Vlakbij de rivier deNijl vallen Franse troepen de stellingen aan bij Embabeh. Het garnizoen wordt overrompeld en vele Ottomaanse troepen worden afgeslacht of verdrinken. Murad Bey ontsnapt met de restanten van zijn cavalerie naarGizeh, vanwaar hij eenguerrillacampagne voert in Zuid-Egypte. Zijn broer,Ibrahim Bey, trekt zich met zijn troepen terug naar Caïro. Het is een verpletterende overwinning voor Napoleon, die slechts twee uur duurt. De Mammelukken lijden zware verliezen (meer dan 5.000 man) en de Fransen verliezen slechts 300 man, waarvan de meesten gewond zijn.[5][6]
  • 24 - Napoleon Bonaparte trekt Caïro binnen en vestigt er zijn hoofdkwartier. Delen van de stad zijn verlaten en liggen in puin, nadat de Mammelukken deze in brand hebben gestoken tijdens hun terugtocht. Napoleon verklaart in twee proclamaties aan de Egyptische bevolking dat de Fransen hen zullen bevrijden van de slavernij en uitbuiting door de Mammelukken. De stad telt ongeveer 600.000 inwoners – de Fransen zullen hun families en huizen met hun bezittingen beschermen. Napoleon verklaart de levenswijze en religie te respecteren en belooft hen zelfbestuur, onder leiding van aangestelde lokale hoogwaardigheidsbekleders.[7]
augustus
  • 1 -Slag op de Nijl: De Britse vloot onder leiding van admiraal Horatio Nelson verslaat de Franse vloot (13 linieschepen) in deBaai van Aboukir. Een Brits vlooteskader arriveert in de avond voor de kust van Egypte en Nelson geeft orders om de Fransen onmiddellijk aan te vallen. De Franse admiraal François-Paul Brueys heeft nog geen verkenningspatrouilles uitgevoerd in deMiddellandse Zee – wanneer hij verneemt dat de Britse vloot in de buurt is. De aanval van Nelson komt dan ook als een verrassing voor de Fransen. De Britse schepen beschieten de Franse linieschepen die aan boegankers vastliggen. Tijdens een hevig kruisvuur worden de voorste Franse schepen tot overgave gedwongen. Om 22:00 uur explodeert het Franse vlaggenschip "Orient" – waarna de rest van de Franse vloot probeert de baai te verlaten. De Britten weten 10 Franse linieschepen te vernietigen of buit te maken; slechts twee oorlogsschepen en twee fregatten ontsnappen van de in totaal 17 schepen. Er worden tevens ongeveer 3.000 man krijgsgevangen gemaakt.[8][9]
  • 22 - Napoleon Bonaparte richt in Caïro het EgyptischWetenschappelijk Instituut op, bestaande uit vier secties:wiskunde,natuurkunde,natuurwetenschap enkunst. Het belangrijkste doel van het instituut is het verspreiden van kennis en deVerlichting in Egypte. De wetenschappers bestuderen in opdracht met grote voorzichtigheid de monumenten uit hetOude Egypte. De grootste prestatie is de latere ontdekking van deSteen van Rosetta, die de toekomstige ontcijfering van oude Egyptische geschriften mogelijk zal maken.[10]
  • augustus - DeKoninklijke Bibliotheek wordt opgericht door de Volksvertegenwoordiging van de Bataafse Republiek.[11]
september
  • 15 - Een Franse bezettingsmacht voert in deZuidelijke Nederlanden en in het voorheen Nederlandse Limburg de verplichteconscriptie in. Jongemannen in de geschikte leeftijd nemen verplicht deel aan een loting die uitmaakt wie van hen moet opkomen voor zijn nummer.
oktober
  • 12 - Uitbraak van deBoerenkrijg: in Vlaanderen en Brabant komen op het platteland debrigands in opstand tegen de Franse overheersing. Het verzet wordt ingegeven door deconscriptie, hetantiklerikalisme en de onderdrukking van deVlaamse taal.
  • 21 - In Caïro breekt een opstand uit. Napoleon Bonaparte geeft orders de opstand neer te slaan. Na bloedige gevechten worden de rebellen teruggedrongen naar deAl-Azhar-moskee en weten de Fransen de controle over de stad te herwinnen. Tijdens de opstand worden ongeveer 6.000 Egyptenaren gedood of gewond. Napoleon verleent de rebellenleiders gratie, terwijl hij zijn chef-stafLouis-Alexandre Berthier opdraagt elke gevangen opstandeling die een wapen heeft te onthoofden.[12][13]
  • 29 - InLuxemburg breekt deBoerenkrijg uit: een legertje van 2.000 man trekt op naar de hoofdstad. De Franse bezetter breekt het verzet bij Arzfeld.
november
december
  • 5 - De ruggengraat van de opstand breekt als het Brabantse katholieke leger na een achtervolging over Herentals, Geel en Diest op Ter Hilst bijHasselt wordt verslagen. Men schat het aantal doden op 5.000 tot 10.000. Er volgt een zware repressie, waarbij de meeste leiders worden terechtgesteld (190 gefusilleerden).
  • 14 - Joodse inwoners vanGouda kopen de doopsgezinde schuilkerk om er desynagoge te vestigen. De "gelykstaat der joden" heeft dit mogelijk gemaakt.
zonder datum
  • De Britseklassieke econoomThomas Malthus publiceert het pamfletAn Essay on the Principle of Population. Hij voorspelt dat in de geïndustrialiseerde samenleving de economische groei de groei van de bevolking niet zal kunnen bijhouden.
  • Oprichting van hetDepartement van inwendige politie en toezicht op de staat van dijken, wegen en wateren van de Bataafse Republiek (het huidigeMinisterie van BZK).
  • Er brandt een strijd los rondFichte, de zogenoemdeatheïsmestrijd. Fichte schrijft namelijk in een tijdschrift: "Als het Ik goddelijk is, dan gaat het niet aan te veronderstellen dat er naast en los van dat Ik nog een apart wezen 'God' bestaat!" Het is voor het eerst in de geschiedenis dat iemand op zo'n ondubbelzinnige manier het bestaan van God ontkent. Er ontsteekt dan ook een storm van protest. Dit leidt ertoe dat Fichte ontslag moet nemen en zijn woonplaats verlaten.

Muziek

[bewerken |brontekst bewerken]

Literatuur

[bewerken |brontekst bewerken]

Beeldende kunst

[bewerken |brontekst bewerken]

Bouwkunst

[bewerken |brontekst bewerken]
  • Boerderij Winssen (1798)
    Boerderij Winssen (1798)

Geboren

[bewerken |brontekst bewerken]
januari
februari
maart
april
juni
juli
september
oktober
november
december
datum onbekend

Overleden

[bewerken |brontekst bewerken]
januari
februari
juni
augustus
november
december
onbekend
Mediabestanden
Zie de categorie1798 vanWikimedia Commons voor mediabestanden over dit onderwerp.
Bronnen, noten en/of referenties
  1. ↑Maffeo, Steven E. (2000).Most Secret and Confidential: Intelligence in the Age of Nelson, p. 256. London: Chatham Publishing.ISBN 1-86176-152-X.
  2. ↑Pullicino, Mark (2013).The Obama Tribe Explorer, James Martin's Biography, pp. 75–77.ISBN 978-99957-0-584-8.
  3. ↑ Bradford, Ernle (2005).Nelson: The Essential Hero, p. 178. Wordsworth Military Library.ISBN 1-8402-2202-6.
  4. ↑Harold, J. Christopher (1962).Bonaparte in Egypt, pp. 100–101. New York: Harper & Row.ISBN 978-1-934757-76-5.
  5. ↑Clodfelter, Michael (2017).Warfare and Armed Conflicts: A Statistical Encyclopedia of Casualty and Other Figures, 1492-2015, p. 105. McFarland.ISBN 978-1-4766-2585-0.
  6. ↑Zamoyski, Adam (2018).Napoleon: De man achter de mythe, p. 238. Uitgeverij Balans, Amsterdam.ISBN 978-94-600-3872-3.
  7. ↑Hugo, Victor (1838).Ruy Blas, pp. 246–250.ISBN 9782091887074.
  8. ↑⁣⁣⁣James William (2002).The Naval History of Great Britain, Volume 2, 1797–1799, pp. 171–173. Conway Maritime Press.ISBN 0-85177-906-9.
  9. ↑Zamoyski, Adam (2018).Napoleon: De man achter de mythe, pp. 240–241. Uitgeverij Balans, Amsterdam.ISBN 978-94-600-3872-3.
  10. ↑McLynn, Frank (1997).Napoleon: Biography, pp. 180–183. London: Cape.ISBN 0-224-04072-3.
  11. ↑⁣Oprichting Nationale Bibliotheek,Geschiedenis der Koninklijke Bibliotheek, Dr.L. Brummel, Sijthoff, Leiden.
  12. ↑ Chandler, David (1966).The Campaigns of Napoleon, pp. 230–231. London: Macmillan.OCLC4932949.
  13. ↑Zamoyski, Adam (2018).Napoleon: De man achter de mythe, p. 247. Uitgeverij Balans, Amsterdam.ISBN 978-94-600-3872-3.
Overgenomen van "https://nl.wikipedia.org/w/index.php?title=1798&oldid=70699855"
Categorie:
[8]ページ先頭
©2009-2026 Movatter.jp