Movatterモバイル変換


[0]ホーム

URL:


Fara í innihald
WikipediaFrjálsa alfræðiritið
Leit

Silki

Úr Wikipediu, frjálsa alfræðiritinu
Silkiþræðir spunnir úr púpum í Tyrklandi.

Silki er ofið náttúrulegt efni. Það er meðal annars unnið úr þráðumsilkiormsins.Silkivegurinn er sögulegverslunarleið íMið-Asíu.

Ýmis smádýr af fylkingu liðdýra eins ogkóngulær og nokkrir ættbálkar skordýra framleiða silki, ýmist sem fullorðin dýr eða á lirfustigi, en mórberjasilkifiðrildið er sú tegund sem helst býr til silki sem menn geta nýtt sér. Lirfa fiðrildisins framleiðir silkið í púpu sína. Hún breytir laufummórberjatrésins í límkennda froðu sem verður að þræði þegar það kemur úr munni lirfunnar. Úr þessum hárfína þræði býr lirfan svo til púpu. Hægt er að fá þrjár gerðir af silki úr púpunum. Hespusilki eru löngu þræðirnir yst á púpunni og eru þeir um 1000-1500 m langir. Schappelsilki er unnið úr því sem eftir er af púpunni og eru þeir þræðir aðeins 5-30 cm. Hrásilki er svo unnið úr leifum þeirrar vinnslu og eru þeir þræðir styttri en 5 cm.

Eiginleikar silkisins

[breyta |breyta frumkóða]

Silkiþráður er eitt af sterkustu efnum heims miðað við þyngd og það er einnig sveigjanlegt og togsterkt. Silki er mjúkt í að taka og vel einangrandi. Ef silki fær rétta umhirðu hleypur það ekki í þvotti. Ómeðhöndlað silki missir gljáa og góða eiginleika við sólarljós. Það krumpast minna en bómull en meira en ull. Flest silkiefni þola vélþvott á stilingu fyrir viðkvæman þvott en þola ekki þurrkara. Silki er ekki mjög slitsterkt, það rafmagnast auðveldlega og er mölsækið. Efnafræðilega er þráðurinn samsettur úr löngumamínósýrusameindum, mjög svo svipuðumkeratíni, en það er efni sem til dæmis er íhári,fjöðrum ognöglum ýmissa annarra dýra.

Listi yfir nokkrar villtar tegundir silkiorma

[breyta |breyta frumkóða]
Wikibækur eru með efni sem tengistSilki.
  Þessi grein erstubbur. Þú getur hjálpað til með því aðbæta við greinina.

Heimildir

[breyta |breyta frumkóða]
  1. 1234567„Chapter 9“.FAO.org. Afrit afupprunalegu geymt þann 21 október 2012.
  2. 12"Raw & Organic Silk: Facts behind the Fibers"
  3. „Saturniidae“. Afrit afupprunalegu geymt þann 13 apríl 2009.
  4. „Orange-tipped oakworm mothAnisota senatoria (J.E. Smith, 1797)“.Butterflies and Moths of North America. Afrit afupprunalegu geymt þann 11. mars 2007. Sótt 22 júlí 2022.
  5. Anisota senatoria. Afrit afupprunalegu geymt þann 24 febrúar 2012.
  6. Automeris io moth (Fabricius, 1775)“. Afrit afupprunalegu geymt þann 17 janúar 2013.
  7. Madagascar: What’s good for the forest is good for the native silk industry
  8. „The secret life of mangroves documentary (episode 2)“. Afrit afupprunalegu geymt þann 6 apríl 2022. Sótt 22 júlí 2022.
  9. 12Hogue, Charles Leonard (1993).Latin American insects and entomology. Berkeley: University of California Press. bls. 328.ISBN 978-0520078499.OCLC 25164105.
  10. 12de Avila, Alejandro (1997). Klein, Kathryn (ritstjóri).The Unbroken Thread: Conserving the Textile Traditions of Oaxaca(PDF). Los Angeles: The Getty Conservation Institute. bls. 125.
  11. „Eutachyptera psidii“.pir2.uniprot.org (enska). Sótt 25. september 2018.
  12. "Kalahari Wild Silk"Geymt 11 janúar 2013 íArchive.today By Amy Schoeman
  13. Bombyx inMerriam Webster.
Sótt frá „https://is.wikipedia.org/w/index.php?title=Silki&oldid=1827548
Flokkur:
Falinn flokkur:

[8]ページ先頭

©2009-2026 Movatter.jp