Tuvalu, olim nomizitaInsuli Ellice, esas mikra stato enOceania, konsistanta ek 3insuli e 6atoli. Ol jacas est-nordeste del arkipelago Santa Cruz, qua apartenas adInsuli Salomon, nordeste deVanuatu, sud-este deNauru, sude deKiribati, weste deTokelau, nord-weste deSamoa eWallis e Futuna, e norde deFidji. Lua nomo signifikas "8 unionita", homaje l'ok insuli habitata.
L'unesma habitanti di Tuvalu posible arivis al insuli cirkume 3000 yari ante nun, veninta deTonga e deSamoa. Dum la periodo ante l'arivo diEuropani, la kontakto inter insuli esis frequa. Ok ek la non insuli habitantesis, e la vortoTuvalu signifikas "8 unionita", homaje a la 8insuli di la lando qui havis habitantaro. On kredas ke hommi habitis l'insuli dum mili di yari.
En1568Hispana navigistoÁlvaro de Mendaña de Neira deskovris l'insulo Nui, nomizitaIsla de Jesús da ilu. Ye la 29ma di agosto 1595, Mendaña pasis proxim insulo Niulakita, quan lu nomizisLa Solitaria. En 1764, Britaniana kapitano John Byron vidis l'insuli, dum ilua cirkumnavigado. En 1781, Hispana oficisto Francisco Antonio Mourelle deskovris insulo Nanumea, quan ilu nomizisSan Agustín, ma ne desembarkis ibe.
Erste en mayo1819, Usana kapitano Arent Schuyler de Peyster, navigint porBritania, deskovris Nukufetau eFunafuti, nomizita "insulo Ellice" da ilu, homaje Britaniana politikisto Edward Ellice. Pose la nomo Ellice adoptesis por la 9 insuli di la regiono. En 1820, Rusa explorero Mikhail Lazarev vizitis Nukufetau dum cirkumnavigado.
Standardo dil insuli Gilbert ed Ellice.
Tuvalu esis kolonio diHispania til1892. Ca yaro, l'insuli divenisBritaniana protektorato kun nomoInsuli Ellice. De1916 til1974 L'Insuli Gilbert (nuneKiribati) e l'insuli Ellice administresis quale unika kolonio, "Insuli Gilbert ed Ellice".
Tuvaluani votis em 1974 por separar su del insuli Gilbert. La lando nedependanteskis del Unionita Rejio ye la1ma di oktobro1978, kommonarkio en laCommonwealth. En1979 la lando signatis pakto kunUsa, qua agnoskis Tuvaluana posedajo di 4 insuli, ante demandita da Usa[1].
Lua parlamento,Palamene o Tuvalu havas unika chambro kun 15 membri, qui elektesas dal populo por 4 yari. Ne existas politikala partisi en la lando. Luakonstituco adoptesis ye la15ma di septembro1986.[2]
Judiciala povo konsistas ek Supra Korto, Korto di Judiciisti, e lokala korti en singla insulo. La legaro di Tuvalu konsistas ek legi votita en Britaniana parlamento dum la kolonial epoko, en ordinara legi kun Britaniana influo, en kustumala legi lokala, ed en legi votita dal parlamento di Tuvalu pos la nedependantesko.
Tuvalu konsistas ek 3koralia insuli e 6 atoli. Un ek ta atoli,Funafuti, di qua la maxim granda insulo esas Fongafale, judikesas kom la chef-urbo di la lando. Entote, Tuvalu havas 24 km dilitoro.
La maxim grandaaltitudo di la lando esas 4,5 metri sur lamarala nivelo. Pro la tereni esar basa, Tuvalu esas sentiva al acenso de la marala nivelo. On kalkulas ke se lamarala nivelo acensas 40 o mem 20centimetri dum la proxima 100 yari, Tuvalu povas divenar nehabitebla.[3][4]
Laklimato dil insuli esastropikala, kun pluvoza sezono de novembro til marto. Malgre ke la tropikala tempesti esas rara, en 1997 eventis 3cikloni. En marto 2015 la ciklonoPam frapis l'insulo Nukufetau e domajis domi, plantacerii e substrukturi.
Studentini de Tuvalu en Australia.Pueri del insulo Niutao, en Tuvalu.
Segun statistiki deThe World Factbook por julio 2018, Tuvalu havis11 147 habitanti.[5] La maxim multa (86,8%) esas Tuvaluani. Mestici Tuvaluani/I-Kiribati esas 5,6%, e Mestici Tuvaluani/altri esas 6,7%. La cetera apartenas ad altra etnii, segun statistiki por 2012.[5]
L'oficala lingui di la lando esasTuvaluana edAngla. La linguiSamoana e Kiribatiana (en l'insulo Nui) anke parolesas.[5] LaTuvaluana havas kelka relati kun altraPolineziana lingui, exempleHavayiana,Samoana, ed altri. Ol parolesas da preske omna habitanti.
Lareligio maxim praktikata esasprotestanismo, por 92,4% de la habitantaro, di qui la maxim multa apartenas a la Kongregacionala Eklezio di Tuvalu (Te Ekalesia Kelisiano Tuvalu). Bahá'i esas 2%,testi di Jehova esas 1,3%, Mormoni esas 1%, 3,1% praktikas altra religii, e 0,2% praktikas nula religio.[5] La lokala religioanimista desaparis kun l'arivo di Kristanismo al insuli. Lakonstituco di la lando grandas religiala libereso por la habitantaro.
L'eduko en Tuvalu esas gratuita ed obligata por omna pueri evante 6 til 15 yari. Omna insuli havas primara skolo, dum ke la sekundara skolo di Motufoua jacas an l'atolo Vaitupu.[6] La fakultato Fetuvalu jacas en Funafuti, e mantenesas dal Eklezio di Tuvalu.
La tradicionala konstrukturi de Tuvalu uzas materii de lokala foresti, inkluzite ligno, fibri dekokoso e de lokalahibiskoHibiscus tiliaceus. Pos la kontakto kun l'Europani, materii komklovi e teguli de stalo kun zinko adoptesis. Nun uzesasbetono e ligno importacita por la nova konstrukturi.
La precipuamuziki edansi esasfatele,fakanau efakaseasea.Fatele tradicionale uzesas por homajar la chefi od altra importanta personi.
Existas tradicionalasporto nomizitakilikiti, qua esas simila akriketo.Ano esas populara sporto simila avolebalo, ma pleata kun du 12-centimetra baloni.Futbalo, salona futbalo,basketbalo erugbio ank esas populara.
.svg)
.jpg)
