De 2.6 milion yari ante nun til cirkume 900 mil yari ante nun eventis adminime 4 epizodi di disperso di hominidi tra la regiono ube nun jacasIsrael. Ta grupi originis deAfrika. Che montaro Carmel, proxim el-Tabun, multa homala restaji trovesis, inkluzite skeleto diHomo neanderthalensis.
En70,Romani destruktis la templo diIerusalem, sakra loko por Judi. Pose komencis tale nomizita diasporo di Judi tra la mondo. En131 imperiestroHadrianus rinomizisIerusalem "Aelia Capitolina" e konstruktis templo memoriganta Romana deo Jupitero en la loko di anciena juda templo. Gradopekristanismo kreskis en la regiono.
SegunKorano, cirkume la yari620 o621Muhamad facis spiritala voyajo "til la maxim distantamoskeo" - di qua la loko judikesas kom la Monto dil Templo, enIerusalem - e retrovenis dum la sama nokto. En634 o636Arabi konquestisBizancana provincoPalaestina Prima e rinomizis olJund Filastin, e finis la Bizancana proskripto pri judi vivar en Jerusalem. En691 kalifo Abd al-Malik konstruktis la templo "Kupolo di la Roko". Altra templo, Al-Aqsa-moskeo, konstruktesis en705.
En1099 l'unesma krucomilito konquestisIerusalem ed establisiskatolika rejio konocata komRejio di Ierusalem. Dum la konquesto, ambe Judi e Mohamedani sendistinge mortigesis o vendesis kom sklavi.[1] Kristani fine vinkesis en1187 dal sultanoSalah ad-Din, de la dinastio Ayyubid. La verki daMoshe ben Maimon ("Maimonides"), mediko di Salah ad-Din, havis enorma influo en Juda kulturo.
De1260 til1291 la regiono divenis la frontiero inter Mamluk-kalifio, de Egiptia, eMongola invadanti (kelkafoye federita kun la kristani). Sultano Qutuz, de Egiptia, fine vinkis Mongoli en Ain-Jalut-batalio, e lia sucedanto, Baibars, fine vinkis en1291, kandekrucomiliti finis.
En1799Napoléon la 1ma konquestis la regiono por kurta periodo, ed stimulis Judi krear stato. La proklamo faliis pro la vinkeso di Napoléon enAkko. En1831Muhammad Ali Pasha di Egiptia konquestis Otomana Siria e decidis rivivigar multa anciena regioni de Mamluk-kalifio. Lia politiki produktis l'Araba revolto di 1834. Paralele, dum la19ma yarcento gradope kreskis la revendiki di judi en Europa pri egaleso ante la lego. Tamen, en Estala Europa, la persekuto di judi e legala restrikti augmentis, inkluzite difuzitapogromi.
En1870 un skolo pri agrokultivala tekniki,Mikveh Israel, fondesis enJaffa. En1878 juda enmigranti deRusian imperio establisis la kolonio Petah Tikva, ed en1882 li kreis movado por helpar enmigranti krear nova kolonii. De ta yaro til 1903]] cirkum 35,000 judi ekmigris vers nuna Israel. En1896Theodor Herzl publikigisDer Judenstaat (La Juda Stato) e defensis l'ideo pri kreado di juda stato en respondo ad Europan antisemidismo. Lia movado divenis konocata komCionismo. Tamen,cionismo konsideresis suspektinda por l'Otomani.
De 1904 til 191440 000 judi establisesis enSiria, "la duesmaAliyah (enmigro)". L'unesmakibbutz (komunitato) fondesis en1909, da non Rusasocialisti.
Dum l'unesma mondomilito multa judi luktis alonge Germana trupi kontreRusa imperio, pro Rusi konsideresar enemiki de judi.Unionita Rejio serchis suporto de judi dum la milito por diversa razoni, inkluzite por dezirar la suporto de Usana judi por Britaniana milital esforco. En1917, tra laDeklaro di Balfour,Unionita Rejio suportis fondo di "nacionala hemo" por Judi enPalestina. Pos finar la milito, kun la vinkeso diOtoman imperio, l'administro di Palestina donesis a Britaniani, ed l'enmigro di Judi forteskis.
LaDeklaro di Balfour alarmisArabi qui vivis en la regiono e, por preventar konflikti, Unionita Rejio eFrancia signatis deklaro pri "la defenso di populi qui subisis l'opreseso di Turki, e la kreado di nacionala guverni (enSiria,Irak ePalestina) kun autoritati qui reprezentis l'originala habitanti de ta regioni". De1919 til1923 e de1924 til1929 eventis rispektive la triesma e la quaresma ondo di enmigro di judi vers Israel. De 1916 til 1929 eventis diversa ataki di Arabi kontre judi e kontre kristani en la regiono, note la masakri di Safed en 1920, e diHebron en 1929. Pro Britaniani ne defensar li kontre l'Arabi, e por responsar a l'ataki, naskis en 1920 la paramilitaral organizuroHaganah.
Pos kenaziisti asumis la povo enGermania en1933, komencis la kinesma ondo di enmigro vers Palestina. Judi, qui en 1882 esis 8% de la habitantaro di la regiono, kreskis til atingar 16.9% en 1931 e 28.1% de la habitantaro en1936,[2] ed esis proprieteri di 6% de la landi en la regiono en1943.[3] LaHolokausto e la refuzo di Europana povi pri aceptar Juda refujinti en lia frontieri stimulis kune altra granda enmigro vers Palestina. La nombro di judi en la regiono atingis600 000 personi. La kreskanta augmento di Judi en la regiono, qui okupis regioni olim habitita da Arabi, esis la precipua motivo dil Araba revolto di 1936-1939. Centi di judi e Britaniani mortigesis. Altralatere, Cionista miliciIrgum eHaganah mortigis5 032 Arabi e vundis plusa altra14 760. Britaniani komencis restriktar l'enmigro di judi a Palestina, tamen klandestina movadoAliyah Bet organizesis por posibligar l'eniro. Pos la fino di la milito, en 1947 Britania transferis guvernerio di Palestina adUnionita Nacioni. Arabi repulsis modelo di UN pri divido di sulo inter Israel ed Arabi.
Mapo da Unionita Nacioni por partigo di Palestina (1947).
En1948, fondesis la nuna stato Israel. Balde komencismilto kun vicina Araba-landi -Jordania,Egiptia,Siria - qui ne aceptis la termini di la nedependo. Israel repulsis ataki ed okupis plusa teritorii kam olta di la divido-modelo da UN. En1956 eventis lamilito di Suez, kontre Egiptia.Usa eSoviet-Uniono koaktis Israel retretar deSinai. Israelana trupi retretis, ma duris okuparGaza, ube vivis multa Palestinani.
En1964 fondesis l'Organizuro por Liberigo di Palestina,OLP, kun skopo obtenar nedependanta stato por Palestinani. En1967 eventis tale nomizitaSis-dia milito. Israel okupis dum Est-Ierusalem e vasta arei de Araba landi. Membri de OLP fugis tilJordania. Lua membri komencis kaptar aeroplani ed igar teror-ataki.
En1973, eventis tale nomizitamilito dil Yom Kippur. Israel atakesis perfuzei lansita de teritorii di vicina Araba landi dum la dio di la festo "Yom Kippur", o "dio dil pardono". Israel repulsis l'ataki, ma balde divenis klara ke ol bezonis negociar pripaco por preventar nova serioza militi. Pos multa negocii, en 1979 Israel edEgiptia paktis pri paco kun helpo daJimmy Carter enCamp David. Israel retrodonisSinai ad Egiptia.
En1973, eventis tale nomizitamilito dil Yom Kippur. Israel atakesis perfuzei lansita de teritorii di vicina Araba landi dum la dio di la festo "Yom Kippur", o "dio dil pardono". Israel repulsis l'ataki, ma balde divenis klara ke ol bezonis negociar pripaco por preventar nova serioza militi. Pos multa negocii, en 1979 Israel edEgiptia paktis pri paco kun helpo daJimmy Carter enCamp David. Israel retrodonisSinai ad Egiptia.
En1982, Israelana trupi komandita daRafael Eitan siejisBeirut e koaktis OLP e lua chefoYasser Arafat fugar aTunizia. En oktobro 2005, Israel respondis ad atako da Palestinani enChipro bombardanta la sideyo diPLO enTunis. En 1987, pro la kresko di koloniigo Israelana che okupita teritorii, komencis revolto Palestinana konocata komunesma Intifada, qua duris til la signato di pakti enOslo en 1993, malgre l'esforci Israelana por supresar ol. En1988, PLO agnoskis l'existo di Israel ed oficale repulsis terorismo.
1994 - Yasser Arafat retrovenis de exilo. Israel e Jordania paktis pri paco.
1995 - Israel e PLO subskribis pakto pri paco en Oslo. Nova guvernerio Palestinana recevis partala respondo en guvernerio e sekureso di okupita arei. Juda xtremisto mortigischefministroIchak Rabin.
