Movatterモバイル変換


[0]ホーム

URL:


Jump to content
WikipediaTi Nawaya nga Ensiklopedia
Agbiruk

Benin

Manipud iti Wikipedia, ti nawaya nga ensiklopedia

Nagsasabtan:6°28′N2°36′E /6.467°N 2.600°E /6.467; 2.600

Republika ti Benin
République du Bénin(iti Pranses)
Wagayway ti Benin
Wagayway
Eskudo ti Benin
Eskudo
Napili a pagsasao: "Fraternité, Justice, Travail"  (Pranses)
"Pagkakabsatan, Hustisia, Trabaho"
Nailian a kanta: L'Aube Nouvelle
Ti Parbangon ti Baro nga Aldaw

L'Aube Nouvelle
Lokasion ti Benin ti uneg ti Kappon ti Aprika.
Lokasion ti Benin  (nangisit nga asul)

 idiayAprika  (asul ken purple)
 idiay tiKappon ti Aprika  (asul)  [Leyenda]

KapitolioPorto-Novo1
6°29′50″N2°36′18″E /6.49722°N 2.60500°E /6.49722; 2.60500
Kadakkelan a siudadCotonou
6°22′N2°26′E /6.367°N 2.433°E /6.367; 2.433
Opisial a sasaoPranses
BernakuloFon,Yoruba
Grupgrupo ti etniko
(2002)
Fon 39.2%
Adja 15.2%
Yoruba 12.3%
Bariba 9.2%
Fula 7%
Ottamari 6.1%
Yoa-Lokpa 4%
Dendi 2.5%
dadduma pay 1.6%
saan a nainaganan 2.9%
Nagan dagiti umiliBenines; Beninois; Taga-Benin
GobiernoAdu a partido a demokrasia
Patrice Talon
LehislaturaNailian nga Asemblia
Wayawaya
 manipud itiPransia
Agosto 1, 1960
Kalawa
 Dagup
112,622 km2 (43,484 sq mi)(Maika-101)
 Danum (%)
0.02%
Populasion
 Karkulo idi 2012
9,598,787(Maika-89)
 Senso idi 2002
8,500,500
 Densidad
78.1/km2 (202.3/sq mi)(Maika-120)
GDP (PPP)Karkulo idi 2011
 Dagup
$14.683 bilion[1]
 Tunggal maysa a tao
$1,481[1]
GDP (nominal)Karkulo idi 2011
 Dagup
$7.306 bilion[1]
 Tunggal maysa a tao
$736[1]
Gini (2003)36.5[2]
kalalainganna
HDI (2013)steady 0.476[3]
ababa · Maika-165
KuartaLaud nga Aprikano a CFA a pranko (XOF)
Sona ti orasUTC+1 (WAT)
 Kalgaw (DST)
UTC+1 (saan a mapalpaliiw)
Pagmanehuankanawan
Kodigo ti panagtawag229
Kodigo ti ISO 3166BJ
TLD ti internet.bj
  1. Ti Cotonou ket isu ti tugaw ti gobierno.
  2. Dagiti karkulo para iti daytoy a pagilian ket nalawag a mangiramraman kadagiti sobra a mortalidad gapu ti AIDS; daytoy a pagbanagan ket mabalin a mangibaba ti mabalin a panagbiag, ti nangatngato a mortalidad dagiti maladaga, nababbaba a a gatad ti panagdakkel ti populasion, ken dagiti panagbalbaliw ti pannakaiwarwaras ti populasion babaen ti edad ken sekso a mabalin a saan a maipagarup.

TiBenin (dati a,Dahomey), opisial a tiRepublika ti Benin, ket maysa a pagilian idiayLaud nga Aprika. Daytoy ket beddengan babaen tiTogo iti laud, babaen tiNigeria iti daya ken babaen tiBurkina Faso kenNiger iti amianan. Kaaduan ti populasion ket agtataeng iti bassit nga akin-abagatan nga aplaya tiSikko ti Benin.[4] Ti kapitolio ti Benin ket tiPorto-Novo, ngem titugaw ti gobierno ket idiayCotonou, ti kadakkelan a siudad ti pagilian. Ti Benin ket sumakop ti kalawa iti agarup a 110,000 kuadrado kilometro (42,000 kd mi), nga addaan iti populasion iti agarup a 9.05 a riwriw. Ti Benin ket maysa atropikal,sub-Sahara a pagilian, a kaaduan nga agkamkammatalek itiagrikultura, nga adu dagiti pagitrabahoan ken matgedan nga agpataud manipud itipagbiagan a panagtaltalon.[5]

Ti opisial a pagsasao ti Benin ketPranses. Nupay kasta, dagiti patneng a pagsasao a kas tiFon kenYoruba ket kadawyan dagitoy a maisasao. Ti kadakkelan a relihioso a grupo idiay Benin ket tiRomano Katolisismo, ken asideg nga insarsarunuan tiIslam,Vodun kenProtestantismo. Ti Benin ket maysa a kameng tiNagkaykaysa a Pagpagilian, tiKappon ti Aprika, tiOrganisasion ti Islamiko a Pagtitinnulongan,Kappia ken Pagtitinnulongan a Sona ti Abagatan nga Atlantiko,La Francophonie, tiKomunidad dagiti estado ti Sahel-Sahara, tiAsosasion ti Agpatpataud ti Petroleo ti Aprika ken tiTuray ti Niger Labneng.[6]

Manipud idi maika-17 ken maika-19 a siglo, ti moderno tattan a Benin ket tinurayan idi babaen tiPagarian ti Dahomey. Daytoy a rehion ket nakunkuna idi a kas tiTagabu nga Aplaya manipud idi nasapa nga maika-17 a siglo gapu ti kaadu dagiti bilang dagiti tagabu a naipatulod iti Baro a Lubong idi las-ud tiTrans-Atlantiko a komersio ti tagabu. Kalpasan idi narebba ti panagtagabu, ti Pransia ket nagtengngel ti pagilian ket ninagananna manen tiPranses a Dahomey. Idi 1960, ti Dahomey ket nakagun-od ti napno a pannakawayawaya manipud iti Pransia, a nakaited daytoy ti demokratiko a gobierno para kadagiti simmaruno a 12 a tawtawen.[7]

TiMarxista-Leninista ngaestado a tinawtawagan a tiRepublika ti Tattao ti Benin ket adda idi nagbaetan ti 1972 ken 1990. Adda dagiti adu a nagtaudan a nangibagbaga a daytoy a turay ket nagturongan kadagiti panagparukma ken pannakarebba ti ekonomia. Ti Republika ti Benin ket naporma idi 1991 a nakaiyeg ti adu a partido a panagbutbutos.[7]

Dagiti nagibasaran

[urnosen |urnosen ti taudan]
  1. 1234"Benin". Internasional a Pundo ti Panguartaan. Naala idi2012-04-17.
  2. "Distribution of family income – Gini index".The World Factbook. CIA. Naiyarkibo manipud itikasisigud idi 2014-06-25. Naala idi2009-09-01.
  3. "2014 Human Development Report Summary"(PDF). United Nations Development Programme. 2014. pp. 21–25. Naala idi27 Hulio 2014.
  4. R. H. Hughes, J. S. Hughes. Ti direktorio ti Aprikano a nabasa a dagdaga, p. 301. IUCN, 1992.ISBN 2-88032-949-3
  5. "Organisasion ti Taraon ken Agrikultura ti Nagkaykaysa a Pagpagilian"Naiyarkibo 2012-10-24 itiWayback Machine. Nagkaykaysa a Pagpagilian, Hunio 29, 2010
  6. "Benin – Internasional a Pagtitinnulongan". Nation Encyclopedia (2010-06-29).
  7. 12Ibp Usa. Global Logistics Assessments Reports Handbook: Strategic Transportation and Customs Information for Selected Countries, p. 85. Int'l Business Publications, 2008.ISBN 0-7397-6603-1

Adu pay a mabasbasa

[urnosen |urnosen ti taudan]
  • Butler, S.,Benin (Bradt a Pagsurotan ti Panagbaniaga), (Bradt a Pagsurotan ti Panagbaniaga, 2006)
  • Caulfield, Annie,Ipakitam Kaniak ti Salamanka: Panagbaniaga ti Lawlaw ti Benin babaen ti Taksi, (Penguin Books Ltd., 2003)
  • Kraus, Erika ken Reid, Felice,Benin (Pagsurotan ti Panagbaniaga kadagiti Sabali pay a Lugar), (Other Places Publishing, 2010)
  • Seely, Jennifer,Dagiti Legado ti Daliasata Gobierno idiay Aprika: Dagiti Kaso ti Benin ken Togo, (Palgrave Macmillan, 2009)

Dagiti akinruar a silpo

[urnosen |urnosen ti taudan]

Dagiti midia a mainaig itiBenin iti Wikimedia Commons

Gobierno
Naturay nga es-estado
Intero wenno
kaaduan iti Aprika
Sangkapaset
iti Aprika
Ortograpiko a proyeksion ti Aprika
1 Di nalawag ti kinaturay.
Sapasap
Dagiti nailian a biblioteka
Dagiti patakder ti panagsukisok ti arte
Dadduma
Naala manipud iti "https://ilo.wikipedia.org/w/index.php?title=Benin&oldid=396566"
Katkategoria:
Nailemmeng a katkategoria:

[8]ページ先頭

©2009-2026 Movatter.jp