ցույց է տալիս առարկայի, տեղի, տարածության մակերեսը, վերևի կամ արտաքին կողմը, որին ուղղված է գործողությունը, մի բան զետեղելու, դնելու, տեղավորելու համար կամ որի մակերեսին գտնվում է, տեղի է ունենում մի բան՝ երեսին, վերևը, մակերեսին◆Ծառիվրա էլ պտուղներ չէին մնացել։ Գիրքը դրված էր սեղանիվրա: տերևները լողում էին լճակի պարզ հայելուվրա:
նույն նշանակությամբ գործածվում է կապական խնդրի տրական հոլովի փոխարեն◆Նստել աթոռի, մահճակալի, բազկաթոռիվրա: (անհնձն.)
ցույց է տալիս այն առարկան, որին մի բան ագուցվում, դրվում, ամրացվում է և այլն◆Կարթիվրա մի փոքրիկ ճիճու հագցնելով՝ նետեց ջուրը։
գործածվում է այն անձը (առարկան) ցույց տալու համար, որին մի բան է հանձնարարվում, թողնվում, վստահվում կամ վերադրվում է◆Ամբողջ աշխատանքի ծանրությունն ընկած էր տեղակալիվրա:◆Մեղքը բարդեցին անմեղ պատանուվրա:
ցույց է տալիս այն անձը կամ առարկան (կազմակերպությունը և այլն), որի հաշվին մի բան գրանցվում, արվում, հաշվվում է◆Ամբողջ ծախսերը գրեցին տնտեսվարիվրա:◆Մուրճակն ուզում եմ Ակսինիյայիվրա:Մուշեղ Գալշոյան
ցույց է տալիս այն կողմը, դեպի որն ուղղված է գործողությունը՝ դեպի, ուղղությամբ նշանակությամբ◆Շունը վեր կացավ էս կռանվրա:Հովհաննես Թումանյան◆Նավը թեքվել էր ձախ կողմիվրա:
ցույց է տաիս այն առարկայի վերևի մասը, որին մի բան ամրացված, ագուցված, դրված է ծայրին, գագաթին, կատարին նշանակությամբ◆Ձողիվրա փողփողում էր ալդրոակը։
ցույց է տալիս այն կողմը, ուղղությունը և այլն, դեպի որը դարձած, ուղղված է մի բան◆Պատուհանը բացվում է փողոցիվրա:◆Շենքի ճակատն ընկնում է պողոտայիվրա։
ցույց է տալիս այն անձը, առարկան և այլն, որին դիպչում, բախվում, ընկնում կամ հենվում են շարժման գործողության հետևանքով◆Ուժասպառ եղած՝ նա հազիվ հասցրեց իրեն գցել բազմոցիվրա:◆Ոտքը դրեց հենց կոշտուկիվրա:
գործածվում է այն անձը, առարկան, և այլն ցույց տալու համար, որի նկատմամբ, որի դեմ կատարվում է մի բան◆Կռիվ եմ գնում ես հայոցվրա:(Մկրտիչ Խերանյան)
ցույց է տալիս համեմատություն, բաղդատություն◆Մյուսը սրավրա հինգ տարով մեծ էր◆Առաջվավրա մեծ փոփոխություն գտա։ (Հ. Սենկևիչ)
արտահայտում է հանգման տրականի իմաստ՝ ցույց տալով այն այն անձը կամ առարկան, որին մի բան ուղարկվում, առաքվում, վաճառվում կամ փոխադրվում է◆(Գայլը)… մի շրջիկ գազանանոցիվրա ծախեցինք։Հովհաննես Թումանյան◆Այս օրերս… Փիլիպոսիվրա պիտի ուղարկեմ։Ռափայել Պատկանյան
ցույց է տաիս խոսքի, քննարկման, մտքի և այլն առարկան, մասին նշանակությամբ◆Խոսում էին անցած, գնացած բաներիվրա:◆Երբ մեկը մի քաջություն էր անում, նրավրա գովասանական երգ էին շինում ու երգում։(Ղազարոս Աղայան)
ցույց է տալիս վերաբերություն՝ նկատմամբ, վերաբերյալ նշանակությամբ◆Ես էլ այդ հավատն ունեմ տիկին Մաթիլդիվերա:(Մուրացան)
արտահայտում է շահի կամ վնասի տրականի իմաստ՝ համար, առթիվ նշանակությամբ◆Ջիրիգ խաղացողներն ուրախացան Դավթիվրա:(Մկրտիչ Խերանյան)
ցույց է տալիս այն անձը կամ առարկան, որի նկատմամբ մի բան կատարվում է◆Երիտասարդ ասպետները մատնացույց էին անում յուրվրա:(Մուրացան)
ցույց է տալիս այն տարածության մակերևեւյթը, որտեղ մի բան կատարվում, տեղի է ունենում◆Ծովիվրա լողալով հեռանում էր նավը։
ցույց է տալիս այն տեղը, վայրը, որի վերևում (օդային տարածությունում) մի բան տեղի է ունենում◆Ինքնաթիռները մի քանի պտույտ գործեցին քաղաքիվրա ու հեռացան։◆Մի ուրվական է սավառնում Եվրոպայիվրա՝ կոմունիզմի ուրվականը («Կոմունիստական մանիֆեստ»)
տարածության կամ երկարության չափեր նշանակող բառերի հետ ցույց է տալիս հեռավորություն◆Տերմիտների բների ջրաթունելները հաճախ գտնվում էին… քսան մետր խորությանվրա: (Ի. Բյեռնե)◆Շները ետ փախան, տասը քայլիվրա նստեցին խուլ մռռոցով։Հովհաննես Թումանյան
գործածվում է ցույց տալու համար այն գործողությունը, արարքը և այլն, որին հաջորդում է մի բան՝ հետո նշանակությամբ◆Նրա վեր կենալուվրա շունը վազեց դեպի անտառ։
ցույց է տալիս այն առարկան, գործողությունը և այլն, որ առիթ է տալիս մի բանի◆Էս խոսքերիվրա հյուրերից ոմնաք պոռթկացին ու թաշկինակով բերաններին հուպ տվին։Հովհաննես Թումանյան
ցույց է տալիս հաջորդականություն, հերթականություն◆Նա պոզեր ուներ մեկ-մեկի◆վրան Անտառում բսած ծառերի նման։ (Վ. Միրաքյան)◆Ակոսն ակոսիվրա շարում էր ու գետինը նախշում սև ցելի ուղիղ գծերով։(Ակսել Բակունց)
ցույց է տալիս զբաղմունքի առարկան◆աշխատում է դեմոկրատական դիսերտացիայիվրա:
ցույց է տալիս գործողության պատճառը◆Ես շշմել էի այդ թեթևսոլիկ աղջիկների ինքնահիաց բացականչություններիվրա: (Բ. Կարապետյան)
արտահայտում է բաշխման, բաժանման, հարաբերություն, ցույց է տալիս այն քանակը, առարկաները և այլն, որոնց բաշխվում, բաժանվում է մի բան◆Ստացած գումարը բաժանիր հինգիվրա:◆Սիրո խնձորները բաժանում էր մեզ ամենիսվրա երգիչը ծերուկ։Հովհաննես Թումանյան
ցույց է տալիս որևէ տեղի, վայրի մոտիկություն, մերձավորություն, որևէ տեղի անմիջապես մոտ, կողքին◆Գալիս են, մեծ նպատակիվրա մի քարվանսարա պահում։Հովհաննես Թումանյան
գործածվում է ցույց տալու համար գործողության բնույթը, նրա կատարման եղանակը, ձևը◆Ոտքիվրա կանգնել, մատներիվրա քայլել, մեջքիվրա պառկել։
ցույց է տալիս որպես առանցք կամ հենարան ծառայող առարկան կամ դրա մի մասը◆Պտտվում է ինքն իրվրա: (Մ. Վեսպեր)◆Զարմանում է, թե դուռն ինչու է կրնկիվրա բացՀովհաննես Թումանյան
ցույց է տալիս այն նվագարանը, որով նվագում են◆Դաշնամուրի, ջութակիվրա նվագել։ (հայերենի համար ճիշտ է ուղիղ խնդիրը՝ դաշնամուր, ջութակ և այլն նվագել)
ցույց է տալիս այն առարկան, գործիքը և այլն, որով իրականցվում, իրացվում է մի բան◆Պտտաձողիվրա վարժություններ է կատարում։
ցույց է տալիս գորխողության միջոցը, առարկան, մի բանի հասնելու հանգամանքը◆Պետք է հիշենք, որ երբեմն հնարավոր են ժամանակավոր պարտություններ, և դրանցվրա պետք է սովորել։ (Կ. Ռյուկման)
ցույց է տալիս հիմունքը, հիմքը (հաճախ հիմք, հիմունք բառերի հետ)◆Ձեր ամբողջ վարդապետությունը հիմնված է կեղծիքի և ինքնախաբեուփյանվրա:(Նար-Դոս)
գործածվում է ուղիղ խնդրի փոխարեն, ցույց տալով այն առարկան՝ հանգամանքը՝ միտքը և այլն, որ մեկը պաշտպանում է։◆Նա հաստատորեն կանգնած Է իր դիրքորոշմանվրա: Աղջիկը համառում Էր իր ասածիվրա (Հ. Թումանյան)։
ցույց է տալիս այն անձը՝ առարկան, որին մեկը ապավինում է◆Տեսնում է, որ մարդկանցից օգուտ չկա, հույսը դնում Է աստծուվրա(Ղազարոս Աղայան)
ցույց է տալիս ներգործության առարկան◆Նյարդերիսվրա ազդում ես։ Նոր միջավայրը շատ Է ազդել նրավրա:
լարվածությունը բացասաբար Է անդրադառնում օրգանիզմի նորմալ գործունեության վրա◆Պառավը… աղաչեց Մինասյանին, որ իր ազդեցությունը գործ դնե Լևոնիվրա(Շիրվանզադե)
ցույց է տալիս այն տարածությունը՝ ոլորտը՝ բնագավառը, որ ընդգրկում է գործողությունը◆(Վագրը) բոլոր շրջակայքիվրա իշխում Էր(Ղազարոս Աղայան):◆Նա ձգտում Էր իր տիրապետությունը տարածել նաև Հայաստանիվրա:
ցույց է տալիս որևէ բանի չափը՝ քանակը◆Հինգ ռուբլուվրա կռիվ արեցին։ Մի շիշ օղուվրա գրազ եկան։
ցույց է տալիս այն առարկան, հանուն որի կամ որի անունով մի բան կատարվում է◆Ինչի՞վրա կարող ես երդվել։
ցույց է տալիս այն գործողությունը՝ արարքը և այլն, որի հետևանքով մի բան կատարվում, տեղի է ունենում◆Նրա խոսքերիվրա կինը գազազեց։ Սրա վրա թագավորի աղջիկը լավանում ԷՀովհաննես Թումանյան
ցույց է տալիս գործողության տեղը՝ մի բանի շուրջը, մոտերքը, մոտակայքում նշանակությամբ◆(Գայլը) գեղիվրա պտիտ Է գալիս, հեռանումՀովհաննես Թումանյան
ցույց է տալիս այն առարկան, որի վերևը կամ որից վերև մի բան տեղի է ունենում՝ գտնվում է և այլն◆Կախված Է կանթեղը Արագածիվրա: Այդ նկարը պահարանիվրա մի՛ կախիր։
անորոշ դերբայի (նաև բայանունների, ինչպես և գործողություն ցույց տվող գոյականների) սեռական հոլովի հետ ցույց է տալիս տվյալ գործողությանը անմիջականորեն նախորդող ժամանակը◆Հասնելուվրա Է։ Մեկնելուվրա Է։ Նա տնից դուրս գալուվրա Էր, որ դուռը ծեծեցին։ Հիվանդը հոգեվարքիվրա Էր, երբ բժիշկը ժամանեց։
որպես նախադրություն ժողովրդական լեզվում գործածվում է թվականների հետ՝ կազմելով նրանց դասականը◆Վրա երեք գիշերը պետք Է բաժանվեր աղջկանիցՀովհաննես Թումանյան
թեք հոլովները (վրայի, վրայից, վրայով) գործածվուն են առարկայի մակերևությթը, վերևի կամ ներքևի արտաքին կողմը ցույց տալով՝ համապատասխան հոլովական նշանակություններով
կապի խնդիր անձնական դերանունը կարող է փոխարինվել համապատասխան ստացական հոդով (ինձ վրա–վրաս, քեզ վրա – վրադ, նրա վրա – վրան)․ անձնական դերանվան հոգնակիության համար դրվում է –ներ մասնիկը՝ հոդից առաջ (վրաներս, վրաներդ, վրաները)
Սերգեյ Աշոտի Գալստյան, Դպրոցական բառակազմական բառարան (Դպրոցական մատենաշար) (խմբ. Հովհաննես Զաքարյան), Երևան, ««Զանգակ-97» հրատարակչություն», 2011 — 230էջ,ISBN 978-99941-1-933-2։
