Բիշքեկ (ղրղզ.՝Бишкéк,արտասանություն(օգնություն •ինֆո)), նախկինումՊիշկեկ ևՖրունզե,Ղրղզստանի մայրաքաղաքը և խոշորագույն քաղաքը։ Բիշկեկը նաևՉույի մարզի վարչական կենտրոնն է։ Մարզը շրջապատում է քաղաքը, սակայն քաղաքը չի համարվում մարզի մաս, սակայն քաղաքի կարգավիճակը ավելի բարձր է մարզային մակարդակից։ Բնակչությունը՝▲1 191 000 մարդ (հունվարի 1,2025)[1]։
Նախախորհրդային հետազոտության արդյունքներով քաղաքի անվանումը գալիս էղրղզերենկումիս բառից, որը ղրղզական ազգային խմիչք է, չնայած ոչ բոլոր աղբյուրներն են համամիտ այս վարկածի հետ։
1825 թվականինԿոկանդի ազնվականները հիմնեցին «Պիշպեկ» ամրոցը, որի նպատակն էր պաշտպանել քարավանները ղրղզական ցեղերի հարձակումներից։ 1860 թվականի սեպտեմբերի 4-ին ղրղզների համաձայնությամբ ռուսական զորքերը գնդապետ Զիմերմանի գլխավորությամբ ավերեցին ամրոցը։
1868 թվականի ամրոցի վայրում հիմնվեց ռուսական բնակավայր նույն «Պիշպեկ» անվանմամբ։ Այն գտնվում էրՌուսական Թուրքիստանի տարածքում։
1925 թվականին Ռուսական Թուրքիստանում հիմնվեցԿարա-Կիրգիզ ինքնավար մարզը, որի մայրաքաղաքն էր Պիշպեկը։ 1926 թվականին քաղաքը անվանվեցՖրունզե բոլշևիկ ռազմական գործիչՄիխայիլ Ֆրունզեի (1885-1925) պատվին, ով ծնվել էր այստեղ։ 1936 թվականին Ֆրունզեն դարձավՂրղզստանի Խորհրդային Սոցիալիստական հանրապետության մայրաքաղաք։
1991 թվականի Ղրղզստանի խորհրդարանը փոխեց քաղաքի անվանումը և կոչեց այն "Բիշկեկ":
Բիշքեկը տեղակայված է մոտ 800 մետր բարձրության վրա,Ղրղզական լեռնաշղթայի հյուսիսային մասում, որը համարվում էՏյան Շանի մաս։ Այս լեռները ունեն մինչև 4855 մետր բարձրություն և հրաշալի տեսարան են բացում քաղաքի համար։ Քաղաքից տարածվում է պարարտ տափաստան, որը տարածվում է դեպի հյուսիս մինչև հարևանՂազախստան։
Բիշքեկը լայն փողոցներով և մարմարյա արտաքինով հասարակական շինություններով բազմաթին խորհրդային ոճի շինություններով քաղաք է։ Կան նաև հազարավոր մասնավոր փոքր տներ, հիմնականում քաղաքի կենտրոնից դուրս։
| |
|---|
| | Ֆոտո, վիդեո և աուդիո | |
|---|
| | Թեմատիկ կայքեր | |
|---|
| | Բառարաններ և հանրագիտարաններ | |
|---|
| |
|
Ասիայի երկրների մայրաքաղաքներ |
|---|
| | | | Կենտրոնական Ասիա | Հարավային Ասիա | Հարավարևելյան Ասիա | Արևմտյան Ասիա | | Արևելյան Ասիա Հյուսիսային Ասիա | | Բանդար Սերի Բեգավան,Բրունեյ Բանգկոկ,Թաիլանդ Դիլի,Արևելյան Թիմոր Ֆլային Ֆիշ Քոուվ,Ծննդյան կղզի (Ավստրալիա) Հանոյ,Վիետնամ Ջակարտա,Ինդոնեզիա Կուալա Լումպուր,Մալայզիա Մանիլա,Ֆիլիպիններ Նայպիդո,Մյանմա Պնոմպեն,Կամբոջա Սինգապուր Վիենտյան,Լաոս Ուեսթ Այլնդ,Կոկոսյան կղզիներ (Ավստրալիա)
| Աբու Դաբի,Արաբական Միացյալ Էմիրություններ Ամման,Հորդանան Անկարա,Թուրքիա Բաղդադ,Իրաք Բաքու,Ադրբեջան Բեյրութ,Լիբանան Կահիրե,Եգիպտոս Դամասկոս,Սիրիա Դոհա,Կատար Էպիսկոպի կանտոնմենտ,Ակրոտիրի և Դեկելիա (Միացյալ Թագավորություն)* Երուսաղեմ,Իսրայել* Ալ-Քուվեյթ,Քուվեյթ Մանամա,Բահրեյն
| Մասկատ,Օման Նիկոսիա,Կիպրոս Հյուսիսային Նիկոսիա,Հյուսիսային Կիպրոս* Ռամալլահ,Պաղեստին (դե ֆակտո)* Ալ-Ռիադ,Սաուդյան Արաբիա Սանաա,Եմեն Ստեփանակերտ,Արցախի Հանրապետություն* Սուխում,Աբխազիա* Թբիլիսի,Վրաստան Թեհրան,Իրան Ցխինվալ,Հարավային Օսիա* Երևան,Հայաստան
|
| | |
|