داستان در حدود سال ۲۸۰۰ میلادی میگذرد جایی که هفتصد سال از ترک زمین توسط انسانها سپری شده، و آنچه که بر روی کرهٔ زمین باقیمانده، کوهها زباله و آهنپارهٔ انباشته است. وال-ئی ربات هوشمند آشغالجمعکنی است که مأموریت دائمش، فشردهسازی و جمعآوری این پسماندها و آلودگیهای صنعتی است.
روزی وال-ئی مشغول کار است که سفینهای غولپیکر از فضا فرود میآید و مهمان کوچکی را بهمراه خود میآورد. این مهمان ایو نام دارد و توسط وال-ئی با لفظایوا تلفظ میشود. ایو که ربات پیشرفتهای است موظف است که نشانههای حیات را درکره زمین شناسایی کرده و در صورت موفقیت، آن را به انسانها در اعماق فضا برده و گزارش کند.
وال-ئی دلباختهٔ او میشود و ایو زمانی که بالاخره گیاه سبز نادری را مییابد و زمین را ترک میکند، وال-ئی به دنبال او به فضا میرود و عشق و حیات را به زمین برمیگرداند.
همانطور که در تریلر فیلم نشان داده شده است، اندرو استنتون در سال ۱۹۹۴ در طول یک ناهار با نویسندگان دیگر،جان لستر،پیت داکتر وجو رنفت، ایده وال-ای را مطرح کرد.داستان اسباببازی نزدیک به اتمام بود و نویسندگان در این ناهار ایدههایی را برای پروژههای بعدی خود (زندگی یک حشره،شرکت هیولاها ودر جستجوی نمو) مطرح کردند. استنتون پرسید: «اگر بشر مجبور به ترک زمین شود و کسی فراموش کند آخرین ربات را خاموش کند، چه میشود؟»[۵] استنتون که سالها برای جذاب کردن شخصیتهای داستان اسباببازی تلاش کرده بود، ایده ساده و رابینسون کروز خود از یک ربات تنها در یک سیاره متروکه را قوی یافت. استنتون وال-ای را به عنوان یک جمعآوریکننده زباله معرفی کرد، زیرا این ایده فوراً قابل درک بود و به دلیل اینکه یک شغل سطح پایین و پست بود، باعث میشد که او دلسوز باشد. استنتون همچنین از تصاویر مکعبهای انباشته شده زباله خوشش میآمد. او این ایده را تاریک نیافت، زیرا داشتن سیارهای پوشیده از زباله برای او تصوری کودکانه از فاجعه بود.
استنتون و داکتر در سال ۱۹۹۵ به مدت دو ماه فیلم را با عنوان «سیاره زباله» توسعه دادند، اما نمیدانستند چگونه داستان را پیش ببرند و داکتر به جای آن کارگردانی «شرکت هیولاها» را انتخاب کرد. استنتون ایده پیدا کردن یک گیاه توسط وال-ای را مطرح کرد، زیرا زندگی او به عنوان تنها ساکن یک دنیای متروکه، استنتون را به یاد گیاهی میانداخت که در میان سنگفرشها رشد میکند. قبل از اینکه توجه خود را به پروژههای دیگر معطوف کنند، استنتون و لستر به عاشق شدن وال-ای فکر کردند، زیرا این امر پیشرفت ضروری برای رهایی از تنهایی بود. استنتون در سال ۲۰۰۲ و هنگام تکمیل «در جستجوی نمو» دوباره شروع به نوشتن وال-ای کرد. استنتون فیلمنامه خود را به شیوهای یادآور «بیگانه» دن اوبانون قالببندی کرد. اوبانون فیلمنامه خود را به شیوهای نوشت که استنتون او را به یاد هایکو انداخت، جایی که توصیفات بصری در سطرهای متوالی چند کلمهای انجام میشدند. استنتون «دیالوگ» ربات خود را بهطور مرسوم نوشت، اما آنها را در داخل پرانتز قرار داد. در اواخر سال ۲۰۰۳، استنتون و چند نفر دیگر یک حلقه داستانی از بیست دقیقه اول فیلم ساختند. لستر واستیو جابز تحت تأثیر قرار گرفتند و رسماً شروع به توسعه کردند، اگرچه جابز اظهار داشت که عنوان را که در ابتدا «وال-ای» نوشته میشد، دوست ندارد.
در حالی که اولین پرده از وال-ای برای استنتون «از آسمان سقوط کرد»، او در ابتدا میخواست که موجودات فضایی، ایو را برای کاوش زمین بکارند و بقیه فیلم متفاوت بود. وقتی وال-ای به اکسیوم میرسد، رباتها را به شورشی به سبک اسپارتاکوس علیه بقایای نژاد بشر، که موجوداتی بیرحم و بیگانه به نام ژل (موجوداتی کاملاً تغییر شکل یافته، ژلاتینی، بدون استخوان، بدون پا، شفاف و سبز رنگ که شبیه ژله هستند) بودند، تحریک میکند. جیمز هیکس، یک فیزیولوژیست، مفهوم آتروفی و اثرات بیوزنی طولانی مدت بر انسانهایی که برای مدت زمان بسیار طولانی در فضا زندگی میکنند را برای استنتون شرح داد؛ بنابراین، این الهامبخش انسانهایی بود که به ژلهای بیگانه تبدیل میشدند، و اجداد آنها در پایانی به سبک سیاره میمونها آشکار میشد. خانواده گل همچنین به زبانی نامفهوم و ساختگی صحبت میکردند، اما استنتون این ایده را کنار گذاشت زیرا فکر میکرد فهم آن برای مخاطب بسیار پیچیده است و به راحتی میتوان آنها را از داستان دور کرد. خانواده گل یک خانواده سلطنتی داشتند که در قلعهای در دریاچهای در پشت کشتی، مراسم رقص برگزار میکنند و کشتی اکسیوم هنگام بازگشت به زمین در این تجسم از داستان، به شکل یک توپ جمع میشود. استنتون تصمیم گرفت که این موضوع بیش از حد عجیب و غریب و غیرجذاب است و بشریت را به عنوان «نوزادان بزرگ» تصور کرد. استنتون مضمون استعاری انسانها را که یادمیگیرند دوباره بایستند و «بزرگ میشوند» توسعه داد، او میخواست رابطه وال-ای و ایو الهامبخش بشریت باشد، زیرا احساس میکرد فیلمهای کمی به بررسی چگونگی به وجود آمدن جوامع آرمانی میپردازند. روند به تصویر کشیدن نوادگان بشریت به شکلی که در فیلم ظاهر میشوند، کند بود. استنتون ابتدا تصمیم گرفت برای شخصیتهای داستان، بینی و گوش قرار دهد تا مخاطب بتواند آنها را تشخیص دهد. در نهایت، انگشتان، پاها، لباسها و سایر ویژگیها اضافه شدند تا اینکه به مفهوم جنینمانند رسیدند تا مخاطب بتواند خود را در قالب شخصیتها ببیند.
در نسخه بعدی فیلم، اتو برای بازیابی گیاه ایو به اسکله میآید. قرار بود اولین برش فیلم به کاپیتان باشد، اما استنتون آن را تغییر داد زیرا متوجه شد که برای فاصله گرفتن از دیدگاه وال-ای خیلی زود است. اتو به عنوان ادای احترامی به فیلم «باهوش شو»، گیاه را برمیدارد و به اعماق کشتی، به اتاقی شبیه مغز میرود، جایی که در آن ویدیوهایی از نقشه «خرید یک لارج» برای پاکسازی زمین که در طول سالها در حال فروپاشی است را تماشا میکند. استنتون این قسمت را حذف کرد تا راز اینکه چرا گیاه از ایو گرفته میشود، پنهان بماند. به نظر میرسد کاپیتان بیهوش است، اما استنتون میخواست که او بیچالش باشد؛ در غیر این صورت دلسوزی نمیکرد. یک نمونه از اینکه کاپیتان چقدر در ابتدا بیهوش به تصویر کشیده شده این است که دیده شده او کلاه خود را وارونه پوشیده است، اما قبل از اینکه اتو را به چالش بکشد، آن را درست کرده است. در فیلم نهایی، او صرفاً آن را بهطور اتفاقی بالای سرش میبندد و وقتی واقعاً کنترل آکسیوم را به دست میگیرد، آن را محکمتر میکند.
استنتون همچنین لحظهای را که وال-ئی گیاهش (که از غلاف فرار خود-نابودگر برداشته بود) را از تولید آن از کمد به بلافاصله پس از فرارش نشان میدهد، تغییر میدهد، زیرا این کار ایو را خوشحالتر میکند و به آنها انگیزه بیشتری برای رقصیدن در کشتی میدهد. در ابتدا، قرار بود ایو توسط اتو دچار برقگرفتگی شود و سپس توسط وال-ئی به سرعت از پرتاب شدن توسط رباتهای Waste Allocation Load Lifter: Axiom-class (WALL-A) نجات یابد. سپس او با تعویض واحد قدرت ایو با یک فندک که از زمین آورده بود، او را احیا میکرد. استنتون پس از یک نمایش آزمایشی در سال ۲۰۰۷، این روند را معکوس کرد، زیرا میخواست نشان دهد که ایو دستور خود مبنی برآوردن گیاه به کاپیتان را با تعمیر وال-ای جایگزین میکند و اگر وال-ای با وجود آسیب شدید، آشکارساز هولوگرافیک را باز نگه میداشت، قهرمانتر هم میشد. ایده از دست دادن حافظه و شخصیت وال-ئی پس از آن مطرح شد که تیم برین تراست صحنهای را که در آن باتری قلب ایو تیر خورده بود و وال-ئی باتری خودش را به او داده بود، کنار گذاشت. استنتون احساس میکرد نیمی از تماشاگران در نمایش فیلم معتقد بودند که انسانها قادر به کنار آمدن با زندگی روی زمین نخواهند بود و پس از پایان فیلم منقرض میشوند. جیم کاپوبیانکو، کارگردان فیلم کوتاهدوست تو موش صحرایی در مجموعهراتاتویی، یک انیمیشن تیتراژ پایانی ساخت که داستان را ادامه میداد - و با سبکهای هنری مختلف در طول تاریخ - به تصویر کشیده میشد تا لحنی خوشبینانه را روشن کند.
وال-ئی در تاریخ ۲۳ ژوئن ۲۰۰۸ در سالنگریک تیتر لس آنجلس به نمایش درآمد.[۶] در ادامه سنت پیکسار، این فیلم با یک فیلم کوتاه برای اکران سینماییاش به نامپرستو همراه شد. این فیلم به جاستین رایت (۱۹۸۱–۲۰۰۸)، انیماتور پیکسار که رویراتاتویی کار کرده بود و قبل از انتشاروال-ئی بر اثر حمله قلبی درگذشت، تقدیم شده است. با این حال، وال-ئی اولین فیلم پیکسار است که از زمانداستان اسباببازی (۱۹۹۵)، استفاده از لوگوی اختصاصیوالت دیزنی پیکچرز در سال ۱۹۹۵، که برای این استودیو سفارشی شده بود، را متوقف میکند.
شرکتوالت دیزنی ایمجرنرینگ (WDI) برای تبلیغ این فیلم، وال-ایهای انیمیشنی ساخت که در دیزنیلند ریزورت، مؤسسه فرانکلین، موزه علوم میامی، مرکز سیاتل وجشنواره بینالمللی فیلم توکیو به نمایش درآمدند.[۷] به دلیل نگرانیهای ایمنی، این رباتهای ۳۱۸ کیلوگرمی همیشه به شدت کنترل میشدند و WDI همیشه باید دقیقاً میدانست که با چه چیزی باید تعامل داشته باشند. به همین دلیل، آنها معمولاً از ملاقات و استقبال عروسکهایشان با کودکان در پارکهای موضوعی خودداری میکردند، مبادا وال-ای روی پای کودکی لگد بزند. کسانی که میخواستند با این شخصیت عکس بگیرند، مجبور بودند با یک برش مقوایی کنار بیایند.
از اکران سینمایی این فیلم در چین جلوگیری شد.
در سال ۲۰۱۶، جیم موریس خاطرنشان کرد که استودیو هیچ برنامهای برای ساخت دنباله ندارد، زیرا آنها WALL-E را یک داستان تمامشده میدانند که نیازی به ادامه دادن ندارد.
برای تبلیغ فیلم، وبسایتی برای شرکت بزرگ Buy n Large که در آن حضور دارد، ایجاد شد. این وبسایت از سال ۲۰۵۷ بیانیههای مطبوعاتی جعلی منتشر میکرد، از جمله «مرکز خرید ویسکانسین به عنوان شهر شناخته شد»، «BnL پلیس منتخب را اعلام کرد». این گزارشهای تخیلی همچنین از «تحلیلگر ریچارد گرینبرگ» نقل قول میکنند که به گفتهٔ Multichannel News شبیه ریچارد گرینفیلد است که دیزنی را تحلیل کرده است. گرینفیلد گفت: «اگر ارتباطی بین هر چیزی که پیکسار خلق میکند و کار تحقیقاتی ما وجود داشته باشد، صمیمانه خوشحال خواهم شد.»
مقادیر کمی کالا برای وال-ئی فروخته شد، زیرا اقلام مربوط به ماشینها هنوز محبوب بودند و بسیاری از تولیدکنندگان بیشتر بهمسابقه سرعت علاقهمند بودند که با وجود شکست فیلم در گیشه، یک خط تولید موفق بود. Thinkway، که اسباببازیهای وال-ئی را تولید کرد، پیش از این عروسکهایداستان اسباببازی را ساخته بود، زمانی که سایر تولیدکنندگان اسباببازی علاقهای نشان نداده بودند. در میان اقلام Thinkway، یک وال-ئی وجود داشت که هنگام اتصال به یک پخشکننده موسیقی میرقصید، یک اسباببازی که میتوانست از هم جدا شود و دوباره سرهم شود، و یک اسباببازی کنترل از راه دور پیشگامانه از او و ایو که دارای حسگرهای حرکتی بود که به آنها اجازه تعامل با بازیکنان را میداد. حتی عروسکهای پولیشی نیز وجود داشت. فیگورهای "Ultimate WALL·E" تا زمان انتشار خانگی فیلم در نوامبر ۲۰۰۸، با قیمت خردهفروشی تقریباً ۲۰۰ دلار، در فروشگاهها نبودند، که باعث شد The Patriot-News آن را کالایی برای "طرفداران سرسخت و کلکسیونرهاً بداند. در ۴ فوریه ۲۰۱۵،لگو اعلام کرد که یک وال-ای سفارشی ساخته شده توسط انیماتور ارشد،آنگوس مکلین، آخرین طرحی است که برای تولید انبوه و انتشار به عنوان بخشی از تم LEGO Ideas تأیید شده است.[۸]
اقتباسی از مانگا از این فیلم توسط شیرو شیرای نوشته شده است و در ابتدا در ۱۵ دسامبر ۲۰۰۸ در ژاپن منتشر شد تا با انتشار فیلم در ژاپن و بعداً در ۱۰ آوریل ۲۰۱۸ در ایالات متحده مرتبط باشد.[۹][۱۰][۱۱]
یک بازی ویدئوییسکوبازی بر اساس فیلم، منتشر شده توسطتیاچکیو و توسعه یافته بهوسیلهٔهوی آیرون استودیوز برایپلیاستیشن ۳،ایکسباکس ۳۶۰، نسخهوی،آسوبو استودیو برایپلیاستیشن ۲ و نسخه رایانه شخصی، Savage Entertainment برای نسخهپلیاستیشن همراه و همچنین یک بازی براینینتندو دیاس که توسط Helixe توسعه داده شده است. نسخههای پلیاستیشن ۳، وی و ایکسباکس ۳۶۰ دارای نه سطح قابل کاوش هستند. نسخههای مایکروسافت ویندوز، مکاواس ایکس، پلیاستیشن ۲ و پلیاستیشن همراه دارای بیست و چهار سطح هستند و نینتندو دیاس دارای چهارده دنیای قابل کاوش است. وی تنها نسخهای از بازی است که دارای ۳ حالت چندنفره رو در رو است، در حالی که نسخه نینتندو دیاس دارای حالتهای همکاری قابل بازی به عنوان WALL-E یا EVE است. همانطور که بازیکن در سطوح نسخه نینتندو دیاس بازی میکند، کلیپهایی از فیلم را که در هر زمان قابل مشاهده هستند، باز میکند. نسخههای مایکروسافت ویندوز، مکاواس ایکس،پلیاستیشن ۲ و پلیاستیشن همراه به بازیکن اجازه میدهند تا از موسیقی برای احضار رباتهای رد کننده در طول بازی استفاده کند. حالت داستانی بر اساس نسخه اولیه فیلم است و برخی آزادیهای خلاقانه نیز در آن لحاظ شده است، زیرا نقش شخصیتها با فیلم متفاوت است. GO-4 زنده میماند و سعی میکند گیاه را بدزدد وقتی Axiom روی زمین فرود میآید، EVE توسط AUTO مورد اصابت شوکر قرار میگیرد، WALL-E EVE را تعمیر میکند (EVE در نسخه اصلی سعی میکند WALL-E را تعمیر کند) و WALL-E از له شدن توسط Holo-Detector جان سالم به در میبرد. در واقع قرار بود معکوس شدن آسیب دیدن EVE و WALL-E در فیلم اتفاق بیفتد، اما بعداً تغییر کرد.
این فیلم در ۱۸ نوامبر ۲۰۰۸ توسطسرگرمی خانگی والت دیزنی بر روی دیسک بلو-ری و دیویدی منتشر شد. نسخههای مختلف آن شامل فیلم کوتاهپرستو، فیلم کوتاه دیگری به نام BURN-E، فیلم مستند Leslie Iwerks به نامداستان پیکسار، فیلمهای کوتاهی دربارهٔ تاریخچه Buy n Large، ویژگیهای ویژه پشت صحنه و یک نسخه دیجیتالی از فیلم که از طریق دستگاههای سازگار باآیتیونز یاویندوز مدیا پلیر قابل پخش است، میشود. این نسخه در مجموع ۹٬۰۴۲٬۰۵۴ واحد دیویدی (۱۴۲٬۶۳۳٬۹۷۴ دلار) فروخت و به دومین دیویدی انیمیشن پرفروش در بین دیویدیهای منتشر شده در سال ۲۰۰۸ از نظر تعداد واحد فروخته شده (بعد ازپاندای کونگفوکار)، پرفروشترین فیلم انیمیشن از نظر درآمد فروش، و سومین دیویدی پرفروش در بین تمام دیویدیهای سال ۲۰۰۸ تبدیل شد.
وال-ئی توسط دیزنی در تاریخ ۳ مارس ۲۰۲۰ با کیفیتاولترا اچدی بلوری منتشر شد.
به درخواست استنتون، دیزنی در سپتامبر ۲۰۲۲ حق پخش وال-ای را بهمجموعه کرایتریون واگذار کرد که یک نسخه ترکیبی ویژه 4K بلو-ری -بلو-ری از فیلم را ایجاد کرد که در ۲۲ نوامبر ۲۰۲۲ منتشر شد و شامل همان مستر دیجیتال 4K مورد استفاده برای نسخه اصلی بلو-ری 4K دیزنی است، اما اکنون با تأیید استنتون در Dolby Vision و HDR10+ به همراه ویژگیهای ویژه اضافی ارائه میشود. این امر باعث میشود که این فیلم اولین فیلمهای بلند پیکسار و والت دیزنی پیکچرز باشد که تحت لیبل کرایتریون منتشر میشوند. کرایتریون در توضیحات خود برای این انتشار، این فیلم را به عنوان اثری مهم هم در رسانه انیمیشن و هم در خود سینما دانست و گفت که «وال-ای در حالی که ما را همزمان به ریشههای خاموش سینما و سالهای نوری به آینده میبرد، سرودی بلندپروازانه برای قدرت عشق و هنر برای التیام دنیای در حال مرگ است.»