Movatterモバイル変換


[0]ホーム

URL:


Edukira joan
WikipediaEntziklopedia askea
Bilatu

Proterozoiko

Wikipedia, Entziklopedia askea
Proterozoiko
Proterozoiko
Kronologia
Hasieraduela 2.500 milioi urte
Amaieraduela 538.800.000 urte
Honen parte daAurrekanbriar etaICS Standard Global Chronostratigraphic (Geochronologic) Scale(en)Itzuli
OsatutaPaleoproterozoiko
Mesoproterozoiko
Neoproterozoiko

Eoi arkaikoProterozoikoFanerozoiko

Eoi Proterozoikoa lurrarengarai geologiko bat izan zen. Duela 2500 milioi urte hasi eta 1958 milioi urte iraun zuen, hau da, duela 542 milioi urte arte.Eoi Proterozoikoa amaitzeanEoi Fanerozoikoa hasten da. Garai hauetan,Lurrak lehenglaziazioak eduki zituen, hainbatestromatolito garai hauetakoak dira, orokorrean lehen bizidunek garapen handia egin zuten Eoi honen amaieran zehar.

Proteroziokoaren amaieran, duela 550 milioi urte, kontinenteen egoera.

Geologia

[aldatu |aldatu iturburu kodea]

Proterozoikoko arrastro geologikoak,Eoi Arkearrekoak baino onagoak dira. Garai honen hasieran,kontinenteak osatuak zeudenLurreko lurrazala bezala. Eoi honetan zehar Lurrak hainbat aldaketa garrantzitsu izan zituen, horren adibide, oxigenoaren presioaren igoera handia planetarenatmosferan.

Garai hauetan,kontinenteak osatzeaz gain, lehen bizi formaEukariotak agertu ziren. Bizidun hauek, zehazkialga urdinek (Zianobakterioek) oraindik ere gehiago handitu zuten atmosferako oxigeno kantitatea, alga mota gehiago agertzea eraginez, milioi bat urte beranduago. Hainbatestromatolito ere garai hauetan eratu ziren, dudarik gabe planetarenboisferan eragina izan zuten.

Proterozoikoko azkenperiodoan,garai Ediakarikoan, gorputz biguineko organismoek eboluzio handia jasaten dute.

Proterozoikoko banaketak

[aldatu |aldatu iturburu kodea]

Ondorengo taulan proterozoikoa banatzen duten Aro eta Periodoak ageri dira.

SupereoiaEoiaAroaPeriodoaHasiera

(milioi urte)

Aurrekanbriarra

ProterozoikoaNeo-proterozoikoaEdiakarra630
Kriogeniarra850
Toniarra1000
Meso-proterozoikoaSteniarra1200
Ektasiarra1400
Kalimmiarra1600
Paleo-proteroziokoaStateriarra1800
Orosiriarra2050
Rhyaciarra2300
Sideriarra2500
ArkearraNeoarkearra2800

Ikus, gainera

[aldatu |aldatu iturburu kodea]

Kanpo estekak

[aldatu |aldatu iturburu kodea]
Autoritate kontrola

Zenozoikoa¹
(gaur egun–66.0 Mya)
Kuaternarioa(gaur egun–2.588 Mya)
Neogenoa(2.588–23.03 Mya)
Paleogenoa(23.03–66.0 Mya)
Mesozoikoa¹
(66.0–251.902 Mya)
Kretazeoa(66.0–145.0 Mya)
Jurasikoa(145.0–201.3 Mya)
Triasikoa(201.3–251.902 Mya)
Paleozoikoa¹
(251.902–541.0 Mya)
Permiarra(251.902–298.9 Mya)
Karboniferoa(298.9–358.9 Mya)
Devoniarra(358.9–419.2 Mya)
Siluriarra(419.2–443.8 Mya)
Ordoviziarra(443.8–485.4 Mya)
Kanbriarra(485.4–541.0 Mya)
Proterozoikoa²
(541.0 Mya–2.5 Gya)
Neoproterozoikoa(541.0 Mya–1 Gya)
Mesoproterozoikoa(1–1.6 Gya)
Paleoproterozoikoa(1.6–2.5 Gya)
Arkearra²(2.5–4 Gya)
Aroak
Hadearra²(4–4.6 Gya)
 
 
kya bat = duela mila urte. Mya bat = duela milioi bat urte. Gya bat = duela mila milioi urte. = ¹Fanerozoiko eona. = ²Kanbriarraurre supereona.
Estekak:(2017/02).Nazioarteko Estratigrafia Batzordea. 2015eko uztailaren 13an kontsultatua.Divisions of Geologic Time—Major Chronostratigraphic and Geochronologic Units USGS 2013ko martxoaren 10ean kontsultatua.
"https://eu.wikipedia.org/w/index.php?title=Proterozoiko&oldid=8470976"(e)tik eskuratuta
Kategoriak:
Ezkutuko kategoriak:

[8]ページ先頭

©2009-2026 Movatter.jp