| Lizoainibar-Arriasgoiti | |||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
 Nafarroa Garaia,Euskal Herria | |||||||||||
_5.jpg) | |||||||||||
| |||||||||||
 | |||||||||||
| Kokapena | |||||||||||
| Herrialdea |  Euskal Herria | ||||||||||
| Lurraldea | Nafarroa Garaia | ||||||||||
| Merindadea |  Zangoza | ||||||||||
| Eskualdea | Pirinioaurrea | ||||||||||
| Administrazioa | |||||||||||
| Estatua |  Espainia | ||||||||||
| Erkidegoa | Nafarroa | ||||||||||
| Barrutia | Agoitz | ||||||||||
| Izen ofiziala |  Lizoain-Arriasgoiti / Lizoainibar-Arriasgoiti | ||||||||||
| Alkatea (2019-2023) | Koldo Albira Sola (independenteak) | ||||||||||
| Posta kodea | 31482 31485 | ||||||||||
| INE kodea | 31156 | ||||||||||
| Herritarra | lizoainibartar, arriasgoitiar | ||||||||||
| Geografia | |||||||||||
| Koordenatuak | 42°49′48″N1°27′48″W / 42.82987022°N 1.46322794°W /42.82987022; -1.46322794 | ||||||||||
| Azalera | 65,53 km² | ||||||||||
| Garaiera | 491-1029 metro | ||||||||||
| Distantzia | 18,1 km (Iruñetik) | ||||||||||
| Demografia | |||||||||||
| Biztanleria | 287 (2025:  −1) | ||||||||||
| |||||||||||
| Dentsitatea | 0,04 bizt/km² | ||||||||||
| Zahartzea[1] | % 31,53 | ||||||||||
| Ugalkortasuna[1] | ‰ 56,6 | ||||||||||
| Ekonomia | |||||||||||
| Jarduera[1] | % 77,27(2011) | ||||||||||
| Desberdintasuna[1] | % 0(2011) | ||||||||||
| Langabezia[1] | % 9,49(2013) | ||||||||||
| Euskara | |||||||||||
| Eremua | eremu mistoa | ||||||||||
| Euskaldunak[2] | % 19.9 + % 16.7 hartzaile(2021) | ||||||||||
| Kaleko erabilera[3] | % | ||||||||||
| Datu gehigarriak | |||||||||||
| Sorrera | 1943 | ||||||||||
| Webgunea | www.lizoain-arriasgoiti.es | ||||||||||
Lizoainibar-Arriasgoiti[4][a]Euskal Herriko udalerri konposatu bat da,Lizoainibar etaArriasgoiti ibarrek osatuta,Nafarroa Garaia lurraldean kokatuta.Zangozako merindadean etaPirinioaurrea eskualdean dago,Iruñea hiriburutik 18,1 kilometrora. Altuera 491 eta 1029 metro artekoa da, eta 65,53 km²-ko azalera hartzen du. 2025 urtean 287 biztanle zituen.
Lizoainibar-Arriasgoiti udalerri bat da, nonLizoainibar, beste bat,Arriasgoiti, xurgatu zuena, azken horren aurretik jarriz. Hala ere, azken urteetanArriasgoitiren nortasuna berreskuratzen ari da, ordura arteLizoainibarrek eklipsatu zuena. Horien bat-egitea administratiboa baino ez da, bata eta bestearen arteko kontrastea agerikoa baita.Lizoainibar nekazal ibarra da batez ere, irekia eta ia desnibelik gabea;Arriasgoiti, berriz, ibar malkartsua da eta ez du ia lur lauik, nahiz eta bere desnibelak ez direnPirinioetako zatitzat hartzeko bezain garrantzitsuak.
Bertako biztanleaklizoainibartarrak etaarriasgoitiarrak dira. UdalburuaLizoain herria da, non udaletxea da.
Lizoainibar-Arriasgoiti beste hizkuntza batzuetan ere ezagutzen da, hala nola:
Udalerria osatzen duten bi ibarren izenen gidoien bidez, elkarren ondoan jartzea besterik ez da:Lizoainibar etaArriasgoiti. Hala ere, bi ibar horiek2008tik baino ez dira ageri toponimoan; izan ere, lehenLizoainibar baino ez zen deitzen, ibarra horrek xurgatu baitzuenArriasgoiti, eta ez zen fusio bat izan.
Lizoainibar etaArriasgoiti toponimoen bilakaera ikusteko, joan ibar bakoitzeko orrialdeetara.
LizoainibarLizoain etaibar (Lizoaingo harana) arteko ihinztaduratik dator.Lizoain, bere aldetik,-ain amaiera duteneuskal toponimo sortakoa da.Julio Caro Barojak defendatzen zuen lekuizen horietako gehienaklatinezko -anum atzizkiari lotutako antroponimo batetik zetozela.Antzinako Erromatar Inperioko eskualde askotan,-anum atzizki akusatiboak, izen pertsonal bati lotuta, fundus izeneko landa-lurren izena osatzen zuen. Izen hori fundusaren jatorrizko jabearena izaten zen; izan ere, gero, jabez aldatzen bazen, fundusaren izena ez zen aldatzen. Hipotesi horri jarraiki,-ain edo-ano atzizkia zuteneuskal populazioakErromatar garaiko landa-kokalekuetara edoAntzinaroko etaErdi Aroko kokalekuetara itzuli ziren, erromatarren garaiko oinordetzan jasotako jabetzak izendatzeko jarraibideak mantendu zituztenak.Lizoain Caro Barojaren kasuan, udalerria eta ibarra alde batera utzi zituen-ain atzizkia dutenNafarroako herrien zerrendan. Hala ere,Lintzoain ia izen bereko herriarentzat esandakoak –bitxia bada ere,Erroibaiaren beste ibarreko hiriburua:Erroibar– balio dezake kasu honetarako ere. Zalantza askorekin iradoki zuen Caro BarojakLintzoain toponimoaren atzean zegoela "Linteus" antropologoa. Oro har,-ain izeneko lekuizenek historikoki herrixka apalak izan diren herriak aipatzen dituzte (horietako batzuk,Antsoain edoBarañain kasu, hazi egin dira azken urteotan). Ez dira unitate handiagoak aipatzen, bailarak adibidez. Hala ere, kontuan izan behar daLizoain ereLizoaingo ibarreko eta gaur egun Lizoainibar-Arriasgoiti udalerriaren hiriburu zen herriaren izena dela. Pentsa daiteke, beraz,Lizoain zela jatorriz herriaren izena, eta, ibarraren buruan aritzean, multzo osoari zabaldu ziola bere izena.EuskarazLizoain (herria) etaLizoainibar (ibarra) bereizten dira, bainagaztelaniaz ez.
Arriasgoiti toponimoari buruz esan daiteke lekuizenaeuskaratik datorrela,goiti atzizkiak "garaia" esan nahi baitu. Lehen terminoa ilunagoa da.ArriasgoitiLizoainibar baino garaiagoa da etaErroibaiaren ibilbidean zehar dago; agian hortik dator izena (Erro > Arro > Arri > Arria?).
Izen ofizialarekin bezala,2008ra arte udalerriakLizoainibarri zegozkionak baino ez zituen erabiltzen ezkutu eta bandera gisa, etaArriasgoiti ere ordezkaririk gabe utzi zuen zentzu horretan. Hala ere, data horren ondoren, azken ibar horren sinboloak sartu ziren lehenengoaren ondoan, gaur egun dagoen forma hartuz.
Lizoainibar-Arriasgoitiko armarriak honako blasoi hau du:[5]
| « | Neurri eta forma berdinak dituzten bi armarriz osatuta dago. Lehengoa, hondo urdin batez eta aurrean urrezko hiru galburuzosatuta dago, zoru berdearekin, pausatutako eta aurrez aurre jarritako bi hegaztirekin batera. Bigarrena, hondo gorri batez eta aurrean dorre batez osatuta dago, bere azpian gezirik gabeko arku bat duela. | » |
Lizoainibar-Arriasgoitiko banderak Lizoainibar-Arriasgoitiko armarria dauka hondo gorri baten gainean.
Pirinioa etaPirinioaurrearen artean kokatua, trazadura irregular eta bihurgunetsu baten bidez konektatzen ditu bi sistemak.Erroibaiak ibarrak sortu zituen,Arriasgoiti bereziki.Lizoainibar lautada bat da,Eguesibar (Arga ibaiaren arroa)Arriasgoitirekin (Aragoi ibaiaren arroa) lotzen duena.
 | Esteribar | Erroibar | Artzibar | |
| Eguesibar |  | Longida | ||
| ||||
 | ||||
| Aranguren | Itzagaondoa | Urrotz |
Lizoainibar-Arriasgoiti,Zangozako merindadearen ipar-mendebaldean dago,Nafarroako hiriburutik hemeretzi kilometrora,Irunberri etaAgoizko arroan.
Udalerriko klima azpi-mediterraneoa da, urteko batez besteko tenperatura 12 eta 13 gradu ingurukoa, eta batez besteko prezipitazioak 800 mm eta 1 000 mm bitartekoak. Urteko egun euritsuak 90 izaten dira, batez ereudaberri etaudazkenean.Uda garaian, bi hilabete lehor izaten dira,uztaila, eta, batez ere,abuztua.
Herrigunearen inguruko basoetan, birlandatutako pinuak dira nagusi. Birlandaketa hauekXIX. mendetik aurrera egin ziren, inguruko zerrategiek zuten hazkunde azkarreko zuhaitzen beharra zela eta. Oraindik ere, 100-120 hektarea gordetzen da.
Lizoainibar-Arriasgoitin dagoenZalba herrian, itsasoaren mailatik 565 metrora,Nafarroako Gobernuak1993n jarritako estazio meteorologikoa dago.[6] Gainera,1998n, beste estazio meteorologiko bat inauguratu zenBeortegi herrian, itsasoaren mailatik 580 metrora.[7]Beortegin dagoen neurgailuak balio zehatzagoak ematen dizkieLizoainibarreko herriei, hobeto asimilatzen baitira bertako baldintza klimatikoetara.Zalbakoak, bere aldetik,Arriasgoitiko herriak ahalbidetzen du.
 Datu klimatikoak (Zalba, 1993-2020)  | |||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Hila | Urt | Ots | Mar | Api | Mai | Eka | Uzt | Abu | Ira | Urr | Aza | Abe | Urtekoa |
| Erregistraturiko tenperatura maximoa (°C) | 17.0 | 21.0 | 25.0 | 28.0 | 31.0 | 38.5 | 37.5 | 39.6 | 35.0 | 29.2 | 22.0 | 17.2 | 39.6 |
| Batez besteko tenperatura maximoa (°C) | 8.1 | 9.3 | 12.5 | 15.6 | 19.1 | 24.3 | 27.1 | 27.3 | 23.4 | 18.4 | 11.7 | 8.6 | 17.1 |
| Batez besteko tenperatura (ºC) | 4.4 | 4.9 | 7.6 | 10.6 | 13.7 | 18.1 | 20.5 | 20.4 | 17.2 | 13.2 | 7.9 | 4.8 | 12.0 |
| Batez besteko tenperatura minimoa (°C) | 0.8 | 0.6 | 2.7 | 5.6 | 8.3 | 11.9 | 13.9 | 13.5 | 10.9 | 8.1 | 4.1 | 1.1 | 6.8 |
| Erregistraturiko tenperatura minimoa (°C) | -4.6 | -4.5 | -2.2 | 0.6 | 2.6 | 6.8 | 9.3 | 8.5 | 5.3 | 1.0 | -2.3 | -4.1 | -4.6 |
| Batez bestekoprezipitazioa (mm) | 118.8 | 100.2 | 94.8 | 92.3 | 74.5 | 54.9 | 38.4 | 39.6 | 64.7 | 80.1 | 121.0 | 108.5 | 987.8 |
| Prezipitazio maximoa 24 ordutan (mm) | 2.3 | 45.7 | 63.6 | 62.8 | 50.0 | 81.8 | 72.9 | 74.0 | 64.0 | 74.8 | 47.8 | 95.5 | 95.5 |
| Prezipitazio egunak (≥ 1 mm) | 15.1 | 13.9 | 13.1 | 14.3 | 12.8 | 7.9 | 6.1 | 6.3 | 8.6 | 11.9 | 15.7 | 15.0 | 140.7 |
| Elur egunak (≥ 1 mm) | 3.7 | 4.4 | 2.4 | 0.9 | 0.1 | 0.0 | 0.0 | 0.0 | 0.0 | 0.1 | 1.6 | 2.6 | 15.9 |
| Iturria: Nafarroako klimatologia zerbitzua[8] | |||||||||||||
| Datu klimatikoak (Beortegi, 1998-2020) | |||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Hila | Urt | Ots | Mar | Api | Mai | Eka | Uzt | Abu | Ira | Urr | Aza | Abe | Urtekoa |
| Erregistraturiko tenperatura maximoa (°C) | 17.6 | 21.9 | 24.7 | 29.0 | 35.0 | 39.4 | 38.1 | 39.9 | 36.5 | 29.6 | 21.8 | 17.2 | 39.9 |
| Batez besteko tenperatura maximoa (°C) | 8.6 | 10.0 | 13.4 | 15.9 | 19.9 | 25.4 | 28.2 | 28.3 | 24.2 | 18.9 | 12.0 | 9.0 | 17.8 |
| Batez besteko tenperatura (ºC) | 4.3 | 4.9 | 7.9 | 10.2 | 13.6 | 17.9 | 20.2 | 20.4 | 17.1 | 13.1 | 7.7 | 4.7 | 11.8 |
| Batez besteko tenperatura minimoa (°C) | 0.8 | 0.6 | 2.8 | 4.7 | 7.4 | 10.9 | 13.0 | 13.4 | 11.0 | 8.3 | 4.0 | 1.1 | 6.5 |
| Erregistraturiko tenperatura minimoa (°C) | -7.9 | -10.0 | -9.8 | -3.8 | -1.1 | 2.3 | 5.2 | 6.2 | 2.1 | -1.9 | -7.3 | -12.4 | -12.4 |
| Batez bestekoprezipitazioa (mm) | 96.6 | 85.4 | 96.7 | 85.2 | 69.5 | 54.2 | 38.1 | 33.2 | 57.2 | 77.0 | 105.0 | 80.8 | 878.9 |
| Prezipitazio maximoa 24 ordutan (mm) | 67.5 | 42.9 | 42.9 | 46.9 | 66.6 | 55.2 | 51.3 | 36.2 | 72.0 | 96.8 | 58.3 | 53.2 | 96.8 |
| Iturria: Nafarroako klimatologia zerbitzua[9] | |||||||||||||
LizoainibarNafarroa Garaian aktibitate sismiko handiena duen gunea da, eta ziurrenikEuskal Herri osokoa.Iruñerriko failaren edoLizarra-Akize failaren gainean zuzenean ez badago ere, faila horretatik ihes egiteko tokietako bat da, eta, ondorioz, praktikan, lurrikara gehienak hemen gertatzen dira. Askotan, erlaitz sismikoak izan dira, azkena2021ekourrian,[10] nahiz eta horiek normalean ez diren estatistiketan jasotzen, lurrikara konstanteak direlako eta I, II edo III intentsitateko seriean, asko jotaRichter eskalan. Hala ere, gertakari batzuk bereziki bortitzak izan dira, hala nola2004,2017 eta2020koak, lehen eta azken kasuanRichter eskalan 4,6ra iritsiz. Ondorioz, normala da antzeko gertaera bat gertatzen den bakoitzeanLizoainEuskal Herri osoko arretagune bihurtzea, urte osoan ez bezala.
| Lizoainibar-Arriasgoitiko herrien mapa |
Lizoainibarrek 10leku ditu:
Arriasgoitik 3leku ditu:
Bestalde, etxalde bat daArriasgoiti ibarran.
Gainera, udalerrian 12herri hustu daude:
Ez dago argi ibarrak noiz sortu ziren, bainaBurdin Aroaren amaierako aztarna ugari aurkitu dira. Aro honetako aztarna arkeologiko batzuk daudeMuru herri hustuan,Lizoaingo hego-ekialdean dagoen muino batean. Bertan, tornuan egindako ontzien zatiak aurkitu ziren,K. a. 800. urtetik kokaleku bat zegoela baieztatzen dutenak.[11]
Gainera,Erroibar (Errotaldeko leizea,Loizun) etaEguesibar (Urriko herria,Eguesen) inguruetan ere badiraBurdin Arokohistoriaurreko aztarnak.Loizuren kasuan, halaber,Nafarroako gizaki zaharrago baten hezurrak daude, 11 700 urte lehenagokoak:Loizuko gizona.[12]
Tibalt II.a Nafarroakoa erregeak1258an agindu zienLizoain,Lerrutz,Erredin,Ozkaritz etaLeiun herrietako biztanleei beti izango zirela errege jaurerrikoak.1454anUrrotzek Iruñekoforua jaso zuen etaLizoainibarkoa izateari utzi zion.
XIII. mendeanIzurri Beltzak eragin handia izan zuen. Herri batzuk desagertu ziren, herritar guztiak hil zirelako.1360an zeuden 100petxeroetatik hamahiru baino ez ziren geratzen1373an.[13]
XIX. mendearen lehen erdira arte, ibarretako diputatu bat aukeratzen zuten guztien artean, eta, gainera, herri bakoitzak bere justizia zuen;Laboa etaAginaga herrien administrazioa bakarrik ziren bereziak, jaurerriak zelako.1835-1845eko udal-erreformekin,Lizoainibar etaArriasgoiti zuzenbide komuneko udalak bihurtu ziren. Bertako udal-batzarrek egun horretan egiten ziren,Lizoainen etaZuntzarrenen.
1847an lau eskola zeudenLizoainibar osoan (Lerrutzen,Lizoainen,Mendiorotzen etaErredinen); tokiko bideak baino ez zituzten, egoera txarrean, eta irin-errota bakarra zegoenLizoain udalburuan.
XIX. mendearen erdialdean,Galdurotz etaAmokainNafarroako Foru Aldundiaren aurreko prozesu batean murgilduta zeuden,Artzibarren banandu etaArriasgoitin etaEguesibarren sartzeko, hurrenez hurren.Galdurotz etaAmokain etaArtzibarreko gainerako herrien artean "Arriasgoiti jarria izateagatik" egiten zutela argudiatu zuten. BereizketaXIX. mendearen amaieran gertatu zen azkenean, etaGaldurotzArriasgoitiko zati bihurtu zen.XIX. mendearen bigarren erdialdean etaXX. mendearen hasieran,Lizoainibarreko komunikazioak,Arriasgoitikoak ez hainbeste, zertxobait hobetu ziren.1911nIruñea-Zangoza burdinbidea edoIratiko trena eraiki zen,Mendiorotz etaUrotz artean geltokia (Mendiorotz–Urotz geltokia) etaLizoainen geralekua zuela (Lizoaingo geralekua). Horrez gain,XX. mendearen hasieran, trenbideakIruñea etaZangoza artean egurra garraiatzeko balio izan zuen. Burdinbidea bertan behera geratu eta2002. urtean,bide berde moduan berreskuratu zuen tokiko udalak.[14]1953an,Erro-Arriasgoiti errepidean,Zuntzarrendik igarotzean, hormigoizko zubi bat eraiki zenErroibaiaren gainean, ibarra isolatzeko.
1936ko gerran, bi ibarrak fusilatu eta sarraskitu zituztentropa frankistek. Horrela,Urotzen bi hobi aurkitu dira, 4 eta 3 pertsonakoak, hurrenez hurren. Gainera, jakina da ihes egin zuenSan Kristobal gotorlekukoiheslari bat hil zutelaZalban, baina ez dute aurkitu. Ondorioz,2018koabuztuaren 18an inauguratu zenUrotzen,Memoriaren Txokoa hobi bien inguruan, eremu monumental bat, haranetan fusilatu eta lurperatutako pertsonen eta errepresioaren etaerregimen frankistaren biktima izan ziren biztanleen omenez, baita eraildako errepublikarren omenez ere.[15]
Arriasgoitiren kasuan, ibarraabeltzaintzatik etanekazaritzatik bizi zen, baina baldintza naturalak ez ziren egokiak bi landa-jarduera horietan (orografia malkartsua eta estua). Hori dela eta,Nafarroa Garaia industrializatu zenean, landa-eremuko exodo handi baten mende geratu zen, eta guztiak jenderik gabe geratu ziren, hiru herri izan ezik:Urritzelki,Zalba etaZuntzarren. Horrela,1943an, 116 biztanlerekin,Arriasgoiti udalerriaLizoainibarrekoak xurgatu zuen, etaLizoainibarran integratu zen.[16]
2025 urteko erroldaren arabera 287 biztanle zituen Lizoainibar-Arriasgoitik.[17]
| 1842 | 1857 | 1860 | 1877 | 1887 | 1897 | 1900 | 1910 | 1920 | 1930 | 1940 | 1950 | 1960 | 1970 | 1981 | 1991 | 2001 | 2011 | 2021 |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 732 | 740 | 753 | 789 | 727 | 656 | 655 | 684 | 706 | 713 | 676 | 713 | 713 | 604 | 336 | 219 | 230 | 319 | 314 |
bertan egin dezakezu.Lehen sektorean udalerriko biztanleria aktiboaren % 80 dago okupatuta.Nekazaritza etaabeltzaintzako lanak 60 pertsona inguruk egiten dituzte, eta horietatik 44 dira okupazio nagusia. Landutako lurrak zerealak ekoizten ditu batez ere (garagarra, garia); lekadunek duela hamarkada batzuk baino askoz gutxiago hartzen dute Ha, eta bazken artean alferkeria nabarmentzen da.1891n mahatsondoak zeuden 14 Hak, filoxera baino lehentxeago, ez ziren inoiz berreskuratu (40 Ha inguru1930-1970 urteetan), eta azken urte hauek ia erabat desagertu dira. Ez zen inoiz olibondoa landu, arrazoi klimatikoengatik.Nekazaritzaren mekanizazioaren ondorioz, laborantzako azienda 117 behi-azienda, 108 zaldi-buru, 32 mular eta 10 asto-buru izatetik 7 zaldi-buru izatera igaro zen 1982an. Horrez gain, aurten, 275 behi-azienda (Pirinioetakoak eta arre alpetarrak), 2 247ardi txurro, 65ahuntz, 306txerri eta abar zeuden.Beortegi,Lizoain,Mendiorotz,Erredin,Urotz etaIheltzen egin zen lurzatien kontzentrazioa (1968-1980); 1 416 Ha, 85 jabe eta 2 244 lursaili eragin zien; azken horiek 339 lursailetara murriztu ziren.
Bigarren sektoreaneraikuntza-enpresa bakarra dago, 3 langile dituena. Zerbitzuen sektorean 11 langile daude, 9 lantokitan banatuta:Merkataritza,garraioa,komunikazioak,toki-administrazioa,irakaskuntza,osasuna, erlijio-zerbitzuak eta zerbitzu pertsonala.
Lizoainibar-Arriasgoitiko udaletxeaLizoain herriaren kanpoaldean dago, eta idazkaria, era berean,Ibargoitiko,Itzagaondoko,Eloko,Untzitiko etaUrrozko udaletako idazkaria da. Udalbatza ibarretako alkateak eta sei zinegotzik osatzen dute. Egungo alkatea Koldo Albira Sola da, Lizoainibar-Arriasgoitiko Independenteetako hautagai gisa aurkeztu zena.
2003 arte, aurkeztutako zerrenda gehienak hautesle-elkarteak ziren, nortasun propiorik gabeak eta hauteskunde bakoitzerako ia berariaz elkartuak. Hautagaiek zerrendak aldatzen zituzten urtero. Horren ondoren, eredua tokiko alderdi-bitasunean zentratu zen, nahiz eta indar politikoak aldatu.2007anLizoainibarko Talde Independentea zerrenda aurrerakoiko Amaia Ekisoain Gorriz aukeratu zuten alkate. Udaleko zazpi zinegotzietatik bost lortu zituen taldeak eta hortaz gehiengo osoa udalean; kontaketa ofizialak aurkeztu zen beste zerrendaren (Lizoainibar-Arriasgoitiko Independenteak, eskuindarra) datuak eta LTIkoak gurutzatu zituen eta helegitea egin eta gero benetako emaitzak aitortu zituzten. Ordutik aurrera, joera aldatu egin zen, eta LAI izan zen hurrengo hiru legealdietan alkatetza lortu zuena, lehenengo Amaia Ekisoain Gorrizekin eta gero Koldo Albira Solarekin. LTI2015ean utzi zion hauteskundeetara aurkezteari, eta urte horretanLizarri Herri Elkarteak ordezkatu zuen, 3 eta 2 eserlekurekin, ordena kronologikoan.
Hauek diraNafarroako Parlamenturako hauteskundeen azken bi deialdiak:
|
| ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Udalaren egoitza eta udaletxeaLizoain herriburuan dago.
Lizoainibar-Arriasgoitik ez zuen udaletxe moduan erabilitako eraikuntzarikXX. mendearen amaieran. Udal bulegoak auzokoUrrozko udaletxean daude.1985. urtean, hondamen egoeran zegoen udaletxe zaharra eraberritzeko proiektua aurkeztu zuen udalak. Eraikuntza bi zatitan banaturik dago.
Lizoainibar-Arriasgoitiko Udala zinegotzik eta alkateak osatzen dute, demokratikoki hautatuak. Alkatea Koldo Albira Sola da, Lizoainibar-Arriasgoitiko Independenteetakoak. Zinegotziak 6 daude:[18]
Gainera, herri bakoitzak ordezkari bat du:
Lizoainibar-Arriasgoitiko Udalan 3 batzorde ditu:[18]
1979tik, Lizoainibar-Arriasgoitik gutxienez 8 alkate izan ditu:
| Alkatea | Agintaldi hasiera | Agintaldi amaiera | Alderdia[19] | |
| Emiliano Esteva Garralda | 1979 | 1983 | Lizoainibarko Batasun Independentea | |
| Francisco Javier Villanueva Equisoain | 1983 | 1987 | Lizoainibarko Taldea | |
| Ricardo Paternain Equisoain | 1987 | 1995 | Lizoainibarko Batasun Independentea | |
| Crescencio Martinez Gonzalez | 1995 | 1999 | Lizoainibarko Batasun Independentea | |
| Andres Vidador Oses | 1999 | 2003 | Lizoainibarko Batasun Independentea | |
| Amaia Ekisoain Gorriz | 2003 | 2007 | Lizoainibarko Batasun Independentea | |
| Francisco Javier Laguardia Barriocanal | 2007 | 2011 | Lizoainibarko Talde Independentea | |
| Amaia Ekisoain Gorriz | 2011 | 2019 | Lizoainibar-Arriasgoitiko Independenteak | |
| Koldo Albira Sola | 2019 | jardunean | Lizoainibar-Arriasgoitiko Independenteak | |
Nafarroako Autobus Konpainiak LizoainibarIruñekin batzen du. Autobus lineek honako ibilbidea egiten du:
Luis Luziano Bonapartek,1869an,Lizoainibarko etaArriasgoitiko herri guztiak sailkatu zituen,hegoaldeko goi-nafarrera euskalkian,Pirinio ibarretikEsteribar etaArtzibar ibarrekin etaPirinioaurrekoEguesibar etaLongida ibarrekin hitz egiten zena.[20]
Gaur egun ez da bizi Lizoainibar eta Arriasgoitiko hizkerak gorde dituen hiztunik. XX. mendean desagertu ziren hondarrekoak, Lizoainibarkoak lehenbizi eta Arriasgoitikoak ondoren, mendearen bigarren erdian.
Ibar hauetan hitz egiten zeneuskarak bere berezitasunak zituen. Horregatik sailkatzen daeguesibarrera azpieuskalkianLizoainibarren etaArtzibarreran (Arriasgoitiko aldaera)Arriasgoitin.Euskara batuaren itzalean alfabetatutako hainbateuskaldun baden arren, arestian adierazi bezala, Lizoainibarko eta Arriasgoitiko mintzaira zaharrak hiztun gabeak dira egun.
| Autoritate kontrola |
|
|---|
Datuak:Q1776948
Multimedia:Lizoáin-Arriasgoiti /Q1776948
Liburuak:Euskal Herriko bidaia-gida/Herriz herri/Lizoainibar-Arriasgoiti
