Vladimir Ĵirinovskij (plena nomoVladimir Volfoviĉ Ĵirinovskij;ruse Владимир Вольфович Жириновский, scienca latinliterigo Vladimir Vol'fovič Žirinovskij; naskiĝinta la25-an de aprilo1946 en Almato, Kazaĥa SSR, Sovetunio, sub la nomoVladimir Volfoviĉ Eidelstein [prononco laŭ lajida lingvoEjdelŝtejn] — mortis la6-an de aprilo2022 enMoskvo,Rusio) estisdekstra ekstremisma[1]rusia politikisto, juristo, amatora aktoro kaj kantisto. Ĵirinovskij partoprenis ses prezidentajn elektojn en Rusio (1991,1996,2000,2008,2012,2018), kiel neniu alia politikisto.
Ĵirinovskij estis la iniciatinto kaj gvidanto de laLiberal-Demokratia Partio de Rusio (LDPR), kiu tamen ne tre rilatas alliberalismo aŭdemokratio, sed estasdekstra ekstremismarusienaciisma kaj fortekontraŭjudismapartio. Lia gvida stilo estas ekstremepopolisma: Tial li ne havas problemojn foje uzi maldekstre ekstremajn kaj tuj post tio ekstreme dekstre ekstremajnsloganojn. Pro lia provoka sinteno kaj la nekutimaj sloganoj li estas objekto de konstanta publika intereso.
Ĵirinovskij naskiĝis enAlmato kaj ĝis la jaro 1964 portis la nomon de siajuda patroEidelstein (Эйдельштейн). Inter la jaroj 1964 ĝis 1970 li studis en lamoskvaLomonosov-Universitatoturkologion (tial li flue parolas laturkan lingvon); krome li inter la jaroj 1965 ĝis 1967 ankaŭ studis pri "internaciaj rilatoj" en la universitato deMarksismo-Leninismo. Inter la jaroj 1972 ĝis 1977 li distance studisjuron kaj poste laboris kiel juristo interalie en eldonejo "Mir" (Paco) ĝis1990.
Dum la jaro1990 li fondis la partion LDPR (komence "LDPSU" - Liberal-Demokratia Partio de Soveta Unio), kiun li nomis la "unua opozicia partio en Rusio[mankas fonto]". Dum la sama jaro li kandidatiĝis en la prezidentaj balotoj deSovetunio kaj gajnis 8 procentojn de la voĉdonoj. Ekde tiam lia partio konstante reprezentiĝis en la rusia parlamentoDumao. Post la rusiaj parlamentaj balotoj de la7-a de decembro2003 Ĵirinovskij elektiĝis vicprezidanto de la Dumao.
Interalie Ĵirinovskij postulis la restarigon de la malnovaj limoj de laRusia Imperio laŭ la jaro1917 kaj tiucele postulis la konkeron deFinnlando,Estonio,Latvio,Litovio,Pollando,Belorusio kajUkrainio. Aparte la lasta el la menciitaj ŝtatoj, la kerna lando de la historiaKieva Regno, konsiderendus la lulilo de la rusa nacio kaj havus multaj rusajn sanktajn kaj naciajn lokoj, do laŭ Ĵirinovskij klare estus malnova rusa teritorio. Dum 1999 li postulisplebisciton pri la reinstalo de lamonarĥio, ĉar li planis dum la jaro 2008 sub la nomo "Vladimiro la 1-a" iĝi la nova rusiacaro.
Lingvaĵo kaj ideologio de Ĵirinovskij malgraŭ la propra deveno de juda patro estas karakterizitaj per forta kontraŭjudismo kaj per demagogiaj, ofte tute nerealismaj teorioj - ekzemple li neas la ekziston deOsama bin Laden kaj asertas, ke la atencoj de la11-a de septembro 2001 enUsono estus aranĝitaj de la usona registaro.[2]