Movatterモバイル変換


[0]ホーム

URL:


Saltu al enhavo
Vikipedio
Serĉi

Vintro

El Vikipedio, la libera enciklopedio

Vintro ĉe la Bavariaj Alpoj
Animado de ŝanĝoj de neĝa kovrilo en la paso de la jaro.

Lavintro estas la plej malvarma el la kvarsezonoj. Kalendare komenciĝas astronomia vintro kun lavintra solstico (la21-a de decembro sur lanorda hemisfero kaj la21-a de junio sur lasuda hemisfero) kaj finiĝas kun laprintempaekvinokso (la21-a de marto sur la norda hemisfero kaj la21-a de septembro sur la suda). En multaj partoj de la mondo, oni ligas vintron alneĝo.

Ekologio

[redakti |redakti fonton]

Bestoj

[redakti |redakti fonton]

Por pluvivi dum la vintro multaj bestoj evoluigis diversajn pluvivmekanismojn:

  • Unu el la pli oftaj efikoj inter bestoj kaj precipe inter birdoj estas migrado. Dum laaŭtunobirdomigrado al la pli varmaj landoj deEkvatora Afriko povas esti atendita.
  • "Vintra dormo" estas stato de minimuma metabola aktiveco, bestoj kielursoj,vespertoj,ranoj kajserpentoj eniras en vintrodormon kaj eliras nur en la varmaj sezonoj.
  • Iuj bestoj konservas manĝaĵojn precipe por la vintro:kastoroj,sciuroj,mefitoj kaj pli.
  • Kelkaj specioj de bestoj ŝanĝas sian koloron aŭ la koloron de siafelo por esti pli bonekamuflitaj.
  • Felaj bestoj reproduktas pli dikan kaj pli densan felon vintre, fakto kiu plibonigas sian korpan varmecan retenkapablon, ĉi tiu felo defalas kun la alveno deprintempo.
  • Iuj bestoj utiligas la mediajn avantaĝojn de la neĝo kiel ĝiaizola kapablo kaj fosas siajn nestojn en kavernoj por konservi sian korpovarmon.
  • Helikoj kaj profitas de la humida kaj malvarma periodo por agado, manĝado kaj reprodukto.

Kreskaĵoj

[redakti |redakti fonton]

Laŭsezonaj plantoj ne postvivas la vintran periodon kaj mortas. Tamen plurjaruloj kutime forĵetas la supran tavolon sed iliaj radikoj daŭre estas protektitaj. Estas malmultaj varioj de plantoj, kiuj floras vintre.

Proverbo

[redakti |redakti fonton]

Ekzistas 3proverboj pri vintro (kaj 2 prisomero) en laProverbaro Esperanta deL. L. Zamenhof[1]:

  • Citaĵo
     Kio taŭgas por somero, ne taŭgas por vintro. 
  • Citaĵo
     Ŝiru rozojn en somero, ĉar en vintro ili ne estos. 
  • Citaĵo
     Li scias, kie la kankroj pasigas la vintron. 

Referencoj

[redakti |redakti fonton]
  1. Lernu. Arkivita ella originalo je 2011-12-25. Alirita 2008-12-17 .

Eksteraj ligiloj

[redakti |redakti fonton]
Elŝutita el "https://eo.wikipedia.org/w/index.php?title=Vintro&oldid=9155797"
Kategorioj:

[8]ページ先頭

©2009-2026 Movatter.jp