Movatterモバイル変換


[0]ホーム

URL:


Jump to content
WiktionaryThe Free Dictionary
Search

bić

From Wiktionary, the free dictionary
See also:bic,Bic,BIC,andbič

Old Polish

[edit]

Etymology

[edit]
Etymology tree
Proto-Indo-European*bʰeyh₂-
Proto-Balto-Slavic*bī́ˀtei
Proto-Slavic*bìti
Old Polishbić

    Inherited fromProto-Slavic*bìti. First attested in 1388.

    Pronunciation

    [edit]
    • IPA(key): (10th–15th CE)/bʲit͡ɕʲ/
    • IPA(key): (15th CE)/bʲit͡ɕʲ/

    Verb

    [edit]

    bić impf (frequentativebijać)

    1. (transitive, attested in Masovia, Greater Poland, Lesser Poland) tobeat, tohit [withaccusative‘whom/what’;orwithw(+accusative)‘what’;orwithpo(+locative)‘what’;or(of winds)withku(+dative)‘to what’;orwithinstrumental‘with what’]
      kijembićtobeat with a stick
      • 1931 [1416], “Instytucja początku w średniowiecznym prawie mazowieckim”, in Józef Rafacz, editor,Themis Polska, volume 6,Masovia, page19:
        Przibegly na jego *gospodo ibili
        [Przybegli na jego gospodę ibili]
      • 1887, 1889 [1388], Józef Lekszycki, editor,Die ältesten großpolnischen Grodbücher, volume I, number320,Poznań:
        Wawrzinecz nebil Veronie
        [Wawrzyniec niebił Weronije]
      • 15th century,Spowiedź powszechna - Confessio generalis, number 5:
        Naklonczye glowy szwoye,byancz pyerszy szwoye mowczye: Boze, bancz mylosczyw
        [Nakłońcie głowy swoje,bijąc piersi swoje mowcie: Boże, bądź miłościw]
      • 1950 [1427], Władysław Kuraszkiewicz, Adam Wolff, editors,Zapiski i roty polskie XV-XVI wieku z ksiąg sądowych ziemi warszawskiej, number2688,Warsaw:
        Jacom ya nyebyla bidla Falczina samowtora silø
        [Jakom ja niebiła bydła Fałczyna samowtora siłą]
      • 1880-1894 [XV ex.],Sprawozdania Komisji Językowej Akademii Umiejętności[1], volume I,Gniezno,Warsaw, page145:
        Oczy mu zaw[a]zaly Zydowye okruthny, poszyky mu dawaly, w lyczye yegobyly
        [Oczy mu zawi[ą]zali Żydowie okrutni, poszyjki mu dawali, w lice jego bili]
      • Middle of the 15th century,Rozmyślanie o żywocie Pana Jezusa[2], page652:
        Jęli miłego Jesucrista, ... niektorzy po szyjibijąc
        [Jęli miłego Jesukrysta, ... niektorzy po szyibijąc]
      • Middle of the 15th century,Rozmyślanie o żywocie Pana Jezusa[3], page285:
        Spadł deszcz, przyszły potopy, vzyaly wiatrowiebijąc ku onemu domu
        [Spadł deszcz, przyszły potopy i wzwiali wiatrowiebijąc ku onemu domu]
      • 1856-1870 [1399], Antoni Zygmunt Helcel, editor,Starodawne Prawa Polskiego Pomniki[4], volume VIII, number8448:
        Climonth nebyl Clary meczowa glowicza
        [Klimont niebił Klary mieczową głowicą]
      • 1939 [end of the 14th century], Ryszard Ganszyniec, Witold Taszycki, Stefan Kubica, Ludwik Bernacki, editors,Psałterz florjański łacińsko-polsko-niemiecki [Sankt Florian Psalter]‎scantransliteration,transcription, numbers101, 5,Krakow: Zakład Narodowy imienia Ossolińskich, z zasiłkiem Sejmu Śląskiego [The Ossoliński National Institute: with the benefit of the Silesian Parliament]:
        Byt iesm iaco syano y zeschło iest sercze moie, bo iesm zapomnal giescz chleba mego
        [Bit jeśm jaco siano i zeschło jest serce moje, bo jeśm zapomial jeść chleba mego]
      • 1920 [1406], Marceli Handelsman, Antoni Rybarski, Kazimierz Tymieniecki, editors,Najdawniejsze księgi sądowe mazowieckie, volume I, number760,Płońsk:
        Iacom ya pomoczniczø ne bila, kedi Smislawabita
        [Jakom ja pomocnicą nie była, kiedy Smysławabita]
      • 1895 [1448–1450],Mikołaj Suled, edited by Franciszek Piekosiński,Tłumaczenia polskie statutów ziemskich, Kodeks Świętosławów,Warka, page10:
        Biyandzi sbytemu albo czirzpyąnczemu crzywdan ot policzka pyancz kop groschi... zaplaczicz ma
        [Bijący zbitemu albo cirzpiącemu krzywdan ot policzka pięć kop groszy... zapłacić ma]
      • 1880-1894 [XV p. pr.],Sprawozdania Komisji Językowej Akademii Umiejętności[5], volume I, page301:
        Bythego, zarzuczonyego et nos portavimus eum leprosum et percussum a deo
        [Bitego, zarzuconego et nos portavimus eum leprosum et percussum a deo]
      • 1930 [c.1455], “Ex”, in Ludwik Bernacki, editor,Biblia królowej Zofii (Biblia szaroszpatacka)transliteration,transcription,12, 23:
        A gdiszbi uszrzal krew na swyrz[ch]nych prodzech y na obu podwoyu, mynyecz dzwyrze domowe, a nye dabyyøczemu wnydz w wasze domi a uraszycz
        [A gdyśby uźrzał krew na zwirz[ch]nich prodzech y na obu podwoju, mnięć dźwirze domowe, a nie dabijącemu wnidź w wasze domy a wrazić]
      • 1930 [c.1455], “Lev”, in Ludwik Bernacki, editor,Biblia królowej Zofii (Biblia szaroszpatacka)transliteration,transcription,19, 20:
        Czlowyek aczbi spal z *zon[y]a sløczenim szemyenya (coitu seminis), gesz to bi bila dzewka..., ale wiplatø nye *viplaczono...,bita bødzeta oba
        [Człowiek aczby spał z żoną słączenim siemienia (coitu seminis), jeż to by była dziewka..., ale wypłatą nie wypłacona...,bita będzieta oba]
      • 1907 [c.1470],Jakub Parkoszowic, edited byJan Łoś,Traktat o ortografii polskiej[6],Żurawica, Świętokrzyskie Voivodeship,Krakow, page402:
        Bith id est percussus
        [Bit id est percussus]
      • 1876-1929 [c.1500], Vatroslav Jagić, editor,Archiv für slavische Philologie[7], volume X,Trzemeszno, page383:
        Tako okrutnye smagaly ybily
        [Tako okrutnie smagali ibili]
      • 1886 [c.1455-1460], Emil Kałużniacki, editor,Die polnische Recension der Magdeburger Urtheile und die einschlägigen deutschen, lateinischen und czechischen Sammlungen, page182:
        Gorącza gest rzecz, gdy kogo vfaczą, a on kogobyge albo dobyya
        [Gorąca jest rzecz, gdy kogo ufacą a on kogobije albo dobija]
      • 1885-2024 [1467], Jan Baudouina de Courtenay, Jan Karłowicz, Antoni Adam Kryńskiego, Malinowski Lucjan, editors,Prace Filologiczne[8], volume VIII,Chęciny, page20:
        Jakom ya Stachny... nyebyl..., gdy byegla do syna swego zabytego
        [Jakom ja Stachny... niebił..., gdy biegła do syna swego zabitego]
      • 15th century,Spowiedź powszechna - Confessio generalis, number 5:
        Naklonczye glowy szwoye,byancz pyerszy szwoye, mowczye: Boze, bancz mylosczyw!
        [Nakłońcie głowy swoje,bijąc piersi swoje, mowcie: Boże, bądź milościw!]
      • 1902 [1408], “Wybór zapisek sądowych grodzkich i ziemskich wielkopolskich z XV wieku”, in Franciszek Piekosiński, editor,Studia, rozprawy i materiały z dziedziny historii polskiej i prawa polskiego[9], volume 6,Poznań,Pyzdry,Kościan,Gniezno, page363:
        Staszek kigem nebith ot paney
        [Staszek kijem niebit ot paniej]
      • 1896 [Middle of the 15th century], Lucjan Malinowski, editor,Żywot świętego Błażeja. Zabytek języka polskiego z początku wieku XV,[10], page321:
        Sødza przykazral gy kiymybycz
        [Sędzia przykazał ji kijmibycz]
      • 1901 [1463-1465], Jan Rozwadowski, editor,De morte prologus [Rozmowa mistrza Polikarpa ze śmiercią][11],Mierzeniec,Płock, line459:
        Sly mnych... nye dba, ysz go kygyembygyv
        [Zły mnich... nie dba, iż go kijembiją]
      • c.1463,Dawid z Mirzyńca,Skarga umierającego[12],Płock, line45:
        Mlothem moye pyrzszybygyv, dusza nye szmye vynycz szygyv
        [Młotem moje pirzsibiją, dusza nie śmie wynić szyją]
      • 1882 [XV ex.], Emil Kałużniacki, editor,Kleinere altpolnische Texte aus Handschriften des XV. und des Anfangs des XVI. Jahrhunderts[13], page292:
        O boże, który dlya othkupyenya szwyatha chczyalesz szye narodzycz... a yako baranek nyewynny na offyarą wyeszcz..., od fałszywych szwyathkow oszkarzycz,... czyrnym ykoronowacz, poszykybycz
        [O boże, który dla otkupienia świata chciałeś się narodzić... a jako baranek niewinny na ofiarę wieść..., od fałszywych świadków oskarżyć,... cirnim ukoronować, poszyjkibić]
    2. (attested in Masovia, Greater Poland, Lesser Poland) toattack, toassault[withna(+accusative)]
      • 1920 [1400], Marceli Handelsman, Antoni Rybarski, Kazimierz Tymieniecki, editors,Najdawniejsze księgi sądowe mazowieckie, volume I, number17,Płońsk:
        Iacom ia nebil na Mar[czino]w dom szamotrzecz szilø
        [Jakom ja niebił na Mar[cino]w dom samotrzeć siłą]
      • 1888 [1401], Romuald Hube, editor,Zbiór rot przysiąg sądowych poznańskich, kościańskich, kaliskich, sieradzkich, piotrkowskich i dobrzyszyckich z końca wieku XIV i pierwszych lat wieku XV[14],Greater Poland, page48:
        Na gego dombil y begal
        [Na jego dombił i begał]
      • 1879 [1416], Jan Tadeusz Lubomirski, editor,Księga ziemi czerskiej 1404-1425. Liber terrae Cernensis[15],Masovia, page75:
        Yego bracza... strzelaly ybili... na mø braczø
        [Jego bracia... strzelali ibili... na mą bracią]
      • 1950 [1422], Władysław Kuraszkiewicz, Adam Wolff, editors,Zapiski i roty polskie XV-XVI wieku z ksiąg sądowych ziemi warszawskiej, number28,Warsaw:
        Tszom vczinil Barthlomeieui, tom vczinil sza iego poczanthkem, kedi prziszedl na mø gospodø ybil na mø pilatikem
        [Com uczynił Bartłomejewi, tom uczynił sie jego początkiem, kiedy przyszedł na mą gospodę ibił na mą piłatykiem]
      • 1920 [1425], Marceli Handelsman, Antoni Rybarski, Kazimierz Tymieniecki, editors,Najdawniejsze księgi sądowe mazowieckie, volume II, number956,Zakroczym:
        Czo vczinil Iasszek łanowy, tho za yego poczanthkem, kedi pomocznikembyl vel fuit bratu swemv, kedi nan bil vel percussit
        [Co uczynił Jaszem lanowy, to za jego początkiem, kiedy pomocnikiembił vel fuit bratu swemu, kiedy nańbił vel percussit]
      • 1920 [1425], Marceli Handelsman, Antoni Rybarski, Kazimierz Tymieniecki, editors,Najdawniejsze księgi sądowe mazowieckie, volume II, number1298,Zakroczym:
        Vczinil... za yego poczanthkem, kedi yemu na striya szekyrøbyl
        [Uczynił... za jego początkiem, kiedy jemu na stryja siekirąbił]
      • 1885-2024 [1445], Jan Baudouina de Courtenay, Jan Karłowicz, Antoni Adam Kryńskiego, Malinowski Lucjan, editors,Prace Filologiczne[16], volume VIII,Chęciny, page18:
        Luba nye zastampal Mychala any nanbyl schamotrzecz szylą
        [Luba nie zastąpał Michała ani nańbił samotrzeć siłą]
      • 1921 [1445], Kazimierz Tymieniecki, editor,Wolność kmieca na Mazowszu w wieku XV[17],Masovia, page81:
        Ja­ kom ya nye zastąpal Michal[a] anym nambyl schamotrzecz szylą
        [Ja­kom nie zastąpał Michał[a] anim nanibił samotrzeć siłą]
      • 1950 [1471], Władysław Kuraszkiewicz, Adam Wolff, editors,Zapiski i roty polskie XV-XVI wieku z ksiąg sądowych ziemi warszawskiej, number3036,Warsaw:
        Jakom ya przischethwschi do goszpody szamowt[o]r gwalthem dobythym myeczeem nyebilem na goscze paną pothkomorzego
        [Jakom ja przyszedwszy do gospody samowt[o]r gwałtem dobitem mieczem niebiłem na goście pana podkomorzego]
      • 1950 [1472], Władysław Kuraszkiewicz, Adam Wolff, editors,Zapiski i roty polskie XV-XVI wieku z ksiąg sądowych ziemi warszawskiej, number3057,Warsaw:
        Jakom ya sszamopyath gwalthem przischethwschi na gimyenye Bronischowo ssz ostra bronya nyebilem na zoną gego anym gey szwoyka na glowye przeczam
        [Jakom ja samopiąt gwałtem przyszedwszy na jimienie Broniszowo s ostrą bronią niebiłem na żonę jego anim jej zwojka na głowie przeciął]
      • 1931 [1473], “Instytucja początku w średniowiecznym prawie mazowieckim”, in Józef Rafacz, editor,Themis Polska, volume 6,Masovia, page23:
        Thegom ya zabyl za yego *poczothkyem, gdy na mya ostra bronyabyl
        [Tegom ja zabił za jego *początkiem, gdy na mię ostrą broniąbił]
      • 1868 [1482],Akta grodzkie i ziemskie z czasów Rzeczypospolitej Polskiej : z archiwum tak zwanego bernardyńskiego we Lwowie w skutek fundacyi śp. Alexandra hr. Stadnickiego[18], volume XVIII (quotation in Old Polish; overall work in Polish, Latin, and Old Polish), page234:
        Hrycz violenter invadiens in molendinum Gotardi secavit hostium, ...et ad molendinatorem tetigisset al.byl
        [Hrycz violenter invadiens in molendinum Gotardi secavit hostium, ...et ad molendinatorem tetigisset al.bił]
    3. tokill
      • 1930 [c.1455], “Ex”, in Ludwik Bernacki, editor,Biblia królowej Zofii (Biblia szaroszpatacka)transliteration,transcription,12, 23:
        Nyszadni z was nye wichocz z domu swego asz do zayutrka, bocz pan poydzebyyøcz Egipskye
        [Niżadny z was nie wychodź z domu swego aż do zajutrka, boć Pan pojdziebijąc Ejipskie]
      • 1874-1891 [XV ex.],Rozprawy i Sprawozdania z Posiedzeń Wydziału Filologicznego Akademii Umiejętności[19],[20],[21], volume XXV, page243:
        Panie Iesu, ...prossą czyebye, aby thwoy krzysz wybawił mye od anyolabyyaczego
        [Panie Jezu, ...proszę ciebie, aby twój krzyż wybawił mie od aniołabijącego]
      1. toslaughter
        • 1930 [c.1455], “II Par”, in Ludwik Bernacki, editor,Biblia królowej Zofii (Biblia szaroszpatacka)transliteration,transcription,29, 22:
          Przeto zbyly biki y wzøly kaplany krew gich y przelyaly iø na oltarzv ybyly takesz skopi, a tich krew na oltarzu przelyaly
          [Przeto zbili byki i wzięli kapłani krew jich, i przelali ją na ołtarzu, ibili takież skopy a tych krew na ołtarzu przelali]
      • 1927 [c.1455], Kazimierz Dobrowolski, editor,Przyczynki do dziejów średniowiecznej kultury polskiej z rękopisu szczyrzyckiego,Szczyrzyc, page325:
        Grudzyen gymyecz mo­ye:byya vyeprze szvogye ludzye
        [Grudzień jimieć mo­je:biła wieprze swoje ludzie]
    4. (attested in Masovia, Lesser Poland) tofasten, tofix
      • 1879 [1407], Jan Tadeusz Lubomirski, editor,Księga ziemi czerskiej 1404-1425. Liber terrae Cernensis[22],Masovia, page 8:
        O ktori jasz szalowal na mø Vith, ten jabiyø daley trzech lath
        [O ktory jaz żałował na mię Wit, ten jabiję dalej trzech lat]
      • 1874-1891 [XV ex.],Rozprawy i Sprawozdania z Posiedzeń Wydziału Filologicznego Akademii Umiejętności[23],[24],[25], volume XXV,Zator, Lesser Poland Voivodeship, page146:
        Palye *byyyą pali fundantur
        [Pale *biją pali fundantur]
    5. (reflexive withsię, attested in Greater Poland, Masovia) tofight[withz(+instrumental)‘with whom’]
      • 1885-2024 [c.1428], Jan Baudouina de Courtenay, Jan Karłowicz, Antoni Adam Kryńskiego, Malinowski Lucjan, editors,Prace Filologiczne[26], volume I,Międzyrzec,Warsaw, page485:
        Dlugobywsszy szę sz nym, assz podal thyl dyu pugnando convertit in fugam
        [Długobiwszy się z nim, aż podał tył dyu pugnando convertit in fugam]
      • 1874-1891 [1436],Rozprawy i Sprawozdania z Posiedzeń Wydziału Filologicznego Akademii Umiejętności[27],[28],[29], volume XXIII, page278:
        Gdy dwabylasta szą byky duobus dimicantibus tauris
        [Gdy dwabilaśta się byki duobus dimicantibus tauris]
      • 1856-1870 [1443], Antoni Zygmunt Helcel, editor,Starodawne Prawa Polskiego Pomniki[30], volume II, number3153:
        Romeybyl sza jako dobrj czlowek podluk jego sziku, a gego odgechanim ne stala [się] skoda panu Komorowskye]mu]
        [Romiejbił się jako dobry człowiek podlug jego szyku, a jego odjechanim nie stała [się[ szkoda panu Komorowskie[mu]]
      • 1930 [c.1455], “Gen”, in Ludwik Bernacki, editor,Biblia królowej Zofii (Biblia szaroszpatacka)transliteration,transcription,32, 24:
        Tusyø gest s nymbil møz aze do yutra
        [Tusię jest s nimbił mąz aże do jutra]
      • 1901 [1471],Materiały i Prace Komisji Językowej Akademii Umiejętności w Krakowie, volume V, page34:
        Byly schą certaverunt
        [Bili się certaverunt]
      • Middle of the 15th century,Rozmyślanie o żywocie Pana Jezusa[31], page780:
        -
        [Miły Cristus ...rzekł: Królowie świeccy mają sługi, którzy za niebiją sie, ale wy wi­dzicie, iże za mię nijeden człowiek świecki nie bojuje]
        -
      1. (attested in Sieradz-Łęczyca) toargue
        • 1897 [1388],Teki Adolfa Pawińskiego[32], volume III, number1107,Łęczyca Land:
          Meus pater cum Alexio fratre habent rzond diuisiue, quod non debuitbicz sø ad Glandzanouo, quem frater exemit
          [Meus pater cum Alexio fratre habent rząd diuisiue, quod non debuitbić się ad Ględzianowo, quem frater exemit]
        • 1897 [1389],Teki Adolfa Pawińskiego[33], volume III, number1411,Łęczyca Land:
          Cum Nicolao condictacionem habui, quod in die sancti Johannis ad agrum non veniet, tunc ad ipsum nichil haberet, ne malszø bicz
          [Cum Nicolao condictacionem habui, quod in die sancti Johannis ad agrum non veniet, tunc ad ipsum nichil haberet, niemalsię bić]

    Derived terms

    [edit]
    nouns
    verbs

    Related terms

    [edit]
    nouns
    verbs

    Descendants

    [edit]

    References

    [edit]

    Polish

    [edit]

    Pronunciation

    [edit]
     
    • Audio 1;bić:(file)
    • Audio 2;bić się:(file)
    • Rhymes:-it͡ɕ
    • Syllabification:bić

    Etymology 1

    [edit]
    Etymology tree
    Proto-Indo-European*bʰeyh₂-
    Proto-Balto-Slavic*bī́ˀtei
    Proto-Slavic*bìti
    Old Polishbić
    Polishbić

      Inherited fromOld Polishbić.

      Verb

      [edit]

      bić impf (frequentativebijać)

      1. (transitive) tobeat(to strike or hit multiple times to cause pain)[withinstrumental‘with what’;orwithw(+accusative)orpo(+locative)‘where’]
        bić kijemtobeat with a stick
        bić po twarzy/w twarztohit someone's face
      2. (intransitive) tobeat(to strike, e.g. a surface multiple times)[withinstrumental‘with what’;orwithw(+accusative)‘what’;orwitho(+accusative)‘against what’]
        Synonyms:uderzać,walić
        bić w bębentobeat a drum
        Deszczbije o oknoRain isbeating against the window.
      3. (transitive, cooking) tobeat(to whip eggs or cream quickly and repeatedly and turn them into a stiff mass using a special tool)
        Synonym:ubijać
        bita śmietanawhipped cream
      4. (transitive) tobeat out; tomint(to produce by striking metal)
        bić monetytomint coins
        Synonym:wybijać
      5. (transitive) toprint(to produce one or more copies of a text or image on a surface, especially by machine)
        Synonyms:drukować,odciskać,tłoczyć
      6. (transitive) tobeat(to be better than someone else in something)[withinstrumental‘with what’]
        Hypernym:pokonywać
        bić konkurencjętobeat competition
        bić rekordtobeat a record
      7. (transitive) tobeat(to defeat in armed combat)
        Synonym:pokonywać
        Hypernym:walczyć
      8. (transitive, firearms) tofire(to shoot a firearm)[withz(+genitive)oraccusative‘a firearm’]
        bić z karabinutofire a gun
        Synonyms:rąbać,walić
        Hypernym:strzelać
      9. (intransitive, of a firearm) tofire(to be shot and produce a sound)
        Synonyms:rąbać,walić
        Hypernym:strzelać
      10. (transitive) tocompromise; todamage, totarnish(to cause negative consequences or worsen a situation for someone)[withw(+accusative)‘what/whom’]
        bić w dobre imiętodamage/tarnish someone's good name
      11. (transitive) toslaughter, tocull(to kill animals)
        bić świniętoslaughter a pig
        Synonym:ubijać
        Hypernym:zabijać
      12. (transitive) tobeat out toring(e.g. of a clock, to make noise as a signal)
        Synonym:wybijać
        Godzinabije.The hourstrikes.
        Dzwonbije.The bell isringing.
        Zegarbije.The clock isticking.
      13. (intransitive) tobeat(to produce audible or detectible otherwise rhythmic sounds)[withdative‘for whom’]
        Synonym:pukać
        Sercebije.The heart isbeating.
        1. (obsolete, reflexive withsię) tobeat(to produce audible or detectible otherwise rhythmic sounds)
      14. (intransitive) toread(e.g. of an indicator to indicate an amount)
        Synonym:wybijać
      15. (transitive, games, card games) totake(to take a card, figure, chess piece, etc.)[withinstrumental‘with what’]
        Synonyms:zabijać,zbijać
        Hypernym:zabierać
        bić pionkatotake a pawn
      16. (intransitive) toburst(to emerge from somewhere suddenly and powerfully)[withod(+genitive)‘from whom/what’]
        Synonym:wybijać
      17. (reflexive withsię, Middle Polish) toburst(to emerge from somewhere suddenly and powerfully)
      18. (intransitive, literary) toburst(to be seen in one's behavior or appearance)[withod(+genitive)‘from whom’;orwithz(+genitive)‘from what’]
        Synonyms:emanować,promieniować
      19. (transitive, colloquial) tobeat into; toinlay(to cause to enter by beating or striking)
        Synonym:wbijać
      20. (transitive, mining) todrill(to dig; to pierce)
        bić studniętodig out a well
      21. (intransitive, obsolete, of a quail) tocoo(to make a characteristic sound)
      22. (intransitive, Middle Polish) tooppose(to act against)[withna(+accusative)orprzeciw(+dative)orprzeciwko(+dative)orku(+dative)‘against whom/what’]
        Synonym:sprzeciwiaćsię
      23. (intransitive, Middle Polish, of lighting) tostrike
        Synonym:uderzać
      24. (intransitive, Middle Polish, of hail) tostrike
      25. (intransitive, Middle Polish, of grain) tothresh
        Synonym:młócić
      26. (reflexive withsię) tobeat oneself(to hit one's own body)[withw(+accusative)orpo(+locative)‘where’]
        Synonym:uderzaćsię
      27. (reflexive withsię) tobeat each other(to strike one another)[withw(+accusative)orpo(+locative)‘where’]
        Synonym:uderzaćsię
      28. (reflexive withsię) tofight(to strike one another, to have a physical conflict with)[withz(+instrumental)‘(with)whom’]
        Synonyms:bęckowaćsię,naparzaćsię
        Hypernym:walczyć
      29. (reflexive withsię) tofight(to have a martial conflict, to fight during war)[withz(+instrumental)‘(with)whom’;orwitho(+accusative)‘for/over what’]
        Synonym:walczyć
      30. (reflexive withsię) tofight(to contend with someone over some goal or aim)[withz(+instrumental)‘(with)whom’;orwitho(+accusative)‘for/over what’]
        Synonym:walczyć
      Conjugation
      [edit]
      Conjugation ofbić impf
      personsingularplural
      masculinefeminineneutervirilenonvirile
      infinitivebić
      present tense1stbijębijemy
      2ndbijeszbijecie
      3rdbijebiją
      impersonalbijesię
      past tense1stbiłem,
      -(e)mbił
      biłam,
      -(e)mbiła
      biłom,
      -(e)mbiło
      biliśmy,
      -(e)śmybili
      biłyśmy,
      -(e)śmybiły
      2ndbiłeś,
      -(e)śbił
      biłaś,
      -(e)śbiła
      biłoś,
      -(e)śbiło
      biliście,
      -(e)ściebili
      biłyście,
      -(e)ściebiły
      3rdbiłbiłabiłobilibiły
      impersonalbito
      future tense1stbędębił,
      będę bić
      będębiła,
      będę bić
      będębiło,
      będę bić
      będziemybili,
      będziemy bić
      będziemybiły,
      będziemy bić
      2ndbędzieszbił,
      będziesz bić
      będzieszbiła,
      będziesz bić
      będzieszbiło,
      będziesz bić
      będzieciebili,
      będziecie bić
      będzieciebiły,
      będziecie bić
      3rdbędziebił,
      będzie bić
      będziebiła,
      będzie bić
      będziebiło,
      będzie bić
      będąbili,
      będą bić
      będąbiły,
      będą bić
      impersonalbędzie bićsię
      conditional1stbiłbym,
      bymbił
      biłabym,
      bymbiła
      biłobym,
      bymbiło
      bilibyśmy,
      byśmybili
      biłybyśmy,
      byśmybiły
      2ndbiłbyś,
      byśbił
      biłabyś,
      byśbiła
      biłobyś,
      byśbiło
      bilibyście,
      byściebili
      biłybyście,
      byściebiły
      3rdbiłby,
      bybił
      biłaby,
      bybiła
      biłoby,
      bybiło
      biliby,
      bybili
      biłyby,
      bybiły
      impersonalbitoby
      imperative1stniechbijębijmy
      2ndbijbijcie
      3rdniechbijeniechbiją
      active adjectival participlebijącybijącabijącebijącybijące
      passive adjectival participlebitybitabitebicibite
      contemporary adverbial participlebijąc
      verbal nounbicie
      Synonyms
      [edit]
      Derived terms
      [edit]
      adjectives
      adverbs
      interjections
      nouns
      phrases
      proverbs
      verbs
      verbs
      Related terms
      [edit]
      adjectives
      adverbs
      nouns
      verbs

      Etymology 2

      [edit]

      See the etymology of the correspondinglemma form.

      Noun

      [edit]

      bić n

      1. genitiveplural ofbicie

      Further reading

      [edit]

      Silesian

      [edit]

      Etymology

      [edit]
      Etymology tree
      Proto-Indo-European*bʰeyh₂-
      Proto-Balto-Slavic*bī́ˀtei
      Proto-Slavic*bìti
      Old Polishbić
      Silesianbić

        Inherited fromOld Polishbić.

        Pronunciation

        [edit]

        Verb

        [edit]

        bić impf (frequentativebijać)

        1. (transitive) tobeat(to strike or hit multiple times to cause pain)
        2. (transitive) toslaughter, tocull(to kill animals)
        3. (transitive) tokill
        4. (transitive) tonail down, totack down(to affix using nails or other sharp objects)
        5. (transitive, mining) todrill(to dig; to pierce)
        6. (transitive) tobeat out toring(e.g. of a clock, to sound)
        7. (reflexive withsie) tobeat oneself
        8. (reflexive withsie) tobeat each other; tofight

        Conjugation

        [edit]
        Conjugation ofbić impf
        personsingularplural
        masculinefeminineneutervirilenonvirile
        infinitivebić
        present tense1stbijãbijymy
        2ndbijeszbijecie
        3rdbijebijōm
        past tense1stbiłch,
        biłech,
        biłżech
        biłach
        biłażech
        biłoch1)
        biłożech
        1)
        bilimy,
        bilichmy
        biłymy,
        biłychmy
        2ndbiłś,
        biłeś,
        biłżeś
        biłaś
        biłażeś
        biłoś1)
        biłożeś
        1)
        biliście,
        biliżeście
        biłyście,
        biłyżeście
        3rdbiłbiłabiłobilibiły
        future tense1stbydãbił,
        bydã bić
        bydãbiła,
        bydã bić
        bydãbiło,1)
        bydã bić
        bydymybili,
        bydymy bić
        bydymybiły,
        bydymy bić
        2ndbydzieszbił,
        bydziesz bić
        bydzieszbiła,
        bydziesz bić
        bydzieszbiło,1)
        bydziesz bić
        bydzieciebili,
        bydziecie bić
        bydzieciebiły,
        bydziecie bić
        3rdbydziebił,
        bydzie bić
        bydziebiła,
        bydzie bić
        bydziebiło,
        bydzie bić
        bydōmbili,
        bydōm bić
        bydōmbiły,
        bydōm bić
        pluperfect tense2)
        1stbōłchbił,
        bōłechbił,
        bōłżechbił
        byłachbiła
        byłażechbiła
        byłochbiło1)
        byłożechbiło
        1)
        bylimybili,
        bylichmybili
        byłymybiły,
        byłychmybiły
        2ndbōłśbił,
        bōłeśbił,
        bōłżeśbił
        byłaśbiła
        byłażeśbiła
        byłośbiło1)
        byłożeśbiło
        1)
        byliściebili,
        byliżeściebili
        byłyściebiły,
        byłyżeściebiły
        3rdbōłbiłbyłabiłabyłobiło1)
        byłymybili,
        byłychmybili
        byłybiły
        conditional1stbychbiłbychbiłabyściebilibymybiły,
        bychmybiły
        2ndbyśbiłbyśbiłabyściebilibyściebiły
        3rdbybiłbybiłabybiłobybilibybiły
        imperative1stniychbijãbijmy
        2ndbijbijcie
        3rdniychbijeniychbijōm
        active adjectival participlebijōncybijōncŏbijōncebijōncybijōnce
        passive adjectival participlebitybitŏbitebicibite
        verbal nounbicie
        1) Personal neuter forms might be considered nonstandard, protological, or nonce, appearing mostly in literature to refer to grammatically neuter nouns, however might also be used for people who prefer neuter forms.
        2) The pluperfect is either archaic or obsolete and now used for conditional in the past.

        Further reading

        [edit]
        • bic in dykcjonorz.eu
        • bić in silling.org
        • bić_sie in silling.org
        • Bogdan Kallus (2020), “bić”, inSłownik Gōrnoślōnskij Gŏdki, IV edition, Chorzów: Pro Loquela Silesiana,→ISBN, page245
        • Henryk Jaroszewicz (2022), “bić (sie)”, inZasady pisowni języka śląskiego (in Polish), Siedlce: Wydawnictwo Naukowe IKR[i]BL, page64
        • Aleksandra Wencel (2023), “bić, bić śe”, inDykcjůnôrz ślų̊sko-polski, page57
        • Eugeniusz Kosmała (2023), “bić (1028-1048)”, inDykcjōnôrz Polsko-Ślonskiy (in Silesian), b, pages45-46

        Upper Sorbian

        [edit]

        Etymology

        [edit]

        Inherited fromProto-Slavic*bìti.

        Pronunciation

        [edit]

        Verb

        [edit]

        bić impf

        1. (transitive) tobeat,hit,knock
        2. (transitive) tomint
        3. (transitive) topress

        Conjugation

        [edit]
        Conjugation ofbić (imperfective)
        personsingulardualplural
        virilenonvirile
        infinitivebić
        transgressivebijo
        present tense1stbijubijemojbijemy
        2ndbiješbijetajbijetejbijeće
        3rdbijebijetajbijetejbija
        past tense1stbijachbijachmojbijachmy
        2ndbiješebiještajbiještejbiješće
        3rdbiješebiještajbiještejbijachu
        imperative1stbijmojbijmy
        2ndbijbijtajbijtejbijće
        3rdbij
        active participlebijacy
        passive participlebity
        ł-formbił
        verbal nounbiće

        Further reading

        [edit]
        • bić”, inMudra corpus [Upper Sorbian–Czech dictionary] (in Czech),2024–2026
        • bić” in Soblex
        Retrieved from "https://en.wiktionary.org/w/index.php?title=bić&oldid=89359783"
        Categories:
        Hidden categories:

        [8]ページ先頭

        ©2009-2026 Movatter.jp