 | |||
| Data i miejsce urodzenia | |||
|---|---|---|---|
| Data i miejsce śmierci | |||
| Zawód, zajęcie | leksykograf, językoznawca, etnograf | ||
| Narodowość | |||
| Alma Mater | Uniwersytet Warszawski | ||
| |||
| |||
Władysław Marcin Niedźwiedzki (ur.11 października1849 wWarszawie, zm.6 lutego1930 tamże)[1] – polskijęzykoznawca,pedagog,etnograf ileksykograf, autor rozpraw z etnografiisłowiańskiej i polskiej, autorsłownika spolszczeń.
Do szkoły powiatowej i gimnazjum uczęszczał do roku 1868 w Warszawie, po roku przerwy podjął studia w „sekcji słowiańskiej”Cesarskiego Uniwersytetu Warszawskiego; studia ukończył ze stopniemkandydata w 1873 i pozostał na uniwersytecie jako stypendysta z zamiarem uzyskaniamagisterium. Od 1878 był przez rok nauczycielem języka polskiego w IIprogimnazjum w Warszawie, a w następnych latach, do roku 1883, wV Gimnazjum. Później lektor języka polskiego na Uniwersytecie Warszawskim[potrzebny przypis].
Od 1891 wraz zJanem Karłowiczem iAdamem Kryńskim współautor (a po śmierci Karłowicza w 1903, od tomu IV w 1908 – samodzielny redaktor) ośmiotomowegoSłownika języka polskiego, zwanego warszawskim, wydanego przy wsparciuKasy im. Józefa Mianowskiego na przełomie wieków XIX i XX w Warszawie, nagrodzonego przezKrakowską Akademię Umiejętności na konkursie im. Lindego[potrzebny przypis].
Wraz zAntonim Krasnowolskim opracował wydany przezMichała Arcta podręczny „Słownik staropolski” w 2 tomach (1914).
Niedźwiedzki znany jest też jako autor ważnegosłownika spolszczeń z roku 1917 (Wyrazy cudzoziemskie zbyteczne w polszczyźnie), a więc słownikawyrazów obcych o charakterzepurystycznym. W słownikach spolszczeń/spolszczających w miejsce wyrazów pochodzenia obcego proponowane są rodzimeekwiwalenty, które mają zastąpić dany wyraz obcy. W słowniku Niedźwiedzkiego występuje wielegermanizmów[2][3][4].
Członek zarządu Kuchni Tanich w Warszawie, od 1896 był dyrektorem Kuchni Taniej nr 2.
Oprócz Słownika Języka Polskiego opublikował m.in.:
Ponadto wPrzeglądzie Tygodniowym ogłosił pracę o rozprawie prof. Makuszewa „O wpływie języka rosyjskiego na piśmiennictwo staropolskie”; wDwutygodniku naukowym o pisowni imienia „Marja”; wPracach filologicznych – „O pochodzeniuъ iь”; wGazecie Warszawskiej – „Ze wspomnień studenckich”.
Był także współautorem artykułów publikowanych na jubileuszElizy Orzeszkowej iAleksandra Świętochowskiego, a w pomnikowym wydaniu dziełJana Kochanowskiego opracował kilka utworów tego poety. Przez pewien czas był współpracownikiem czasopismaWisła.
