pismo
Old Polish
editEtymology
editInherited fromProto-Slavic*pisьmo. First attested in the 15th century.
Pronunciation
editNoun
editpismo n (related adjectivepismowy)
- (attested inLesser Poland)script(that which is written, letters)
- 1907 [c.1470],Jakub Parkoszowic, edited byJan Łoś,Traktat o ortografii polskiej[2],Żurawica, Świętokrzyskie Voivodeship,Krakow, page413:
- A thesz gdze b bødze gruube, thakopissmem poloszysch gee
- [A też gdzie b będzie grube, takopismempołożysz je]
- 1916 [second half of the 15th century], Stanisław Słoński, editor,Psałterz puławski[3],Greater Poland, page 15 arg:
- Ten ps[alm]... znamyona napyszmye samemu Dauid (tituli inscriptio ipsi David), to iest Kristu
- [Ten ps[alm]... znamiona naPiśmie samemu Dawid (tituli inscriptio ipsi David), to jest Krystu]
- Middle of the 15th century,Rozmyślanie o żywocie Pana Jezusa[4], page456:
- Czyy to obraz, czyye topyssmo (superscriptio Mat 22, 20) na nyem?
- [Czyj to obraz i czyje topismo (superscriptio Mat 22, 20) na niem?]
- (attested inGreater Poland)document;writ;official orprivateletter
- pismo listowe ―letter
- 1858 [c.1408], Wojciech Szurkowski z Ponieca, “Wyroki sądów miejskich czyli ortyle [Urban court rulings i.e. "Ortyls"]”, in Wacław Aleksander Maciejowski, editor,Historia prawodawstw słowiańskich [History of Slavic lawmaking], volume 6,Poniec, page110:
- Wszythkypyszma szą ludzyom zostawyony na wyedzenye y na navką
- [Wszytkipisma są ludziom zostawiony na wiedzenie i na naukę]
- 1442,Wokabularz Raczyńskich, Biblioteki Raczyńskich w Poznaniu, sygn. 1360/I, page151v:
- Notulapysmo listowe
- [Notulapismo listowe]
- (attested inSilesia,Lesser Poland)writ;writtenpiece orwork
- Pismo Święte ―holyscripture
- 1449,Gałka Jędrzej z Dobczyna (Dobszyna), Pieśń o Wiklefie[5],Głogówek, line 4:
- Lachowie, Niemczowie, ... wøtpiczeli w mowie y fschegopisma slowie, Wikleph prawdą powie
- [Lachowie, Niemcowie, ... wątpicieli w mowie i wszegopisma słowie, Wiklef prawdę powie]
- Beginning of the 15th century,Łukasz z Wielkiego Koźmina,Kazania gnieźnieńskie[6],Krakow, page176b:
- A tocz gesth skonane podluk prostegopyszma te tho... svøthe ewangelie
- [A toć jest skonanie podług prostegoPisma te to... święte ewanjelije]
- End of the 15th century,Ladislas of Gielniów,De nativitate Domini - Pieśń o narodzeniu Pańskim,Gielniów, line22:
- Falszyvy Szydovye blądzą,pysma szwyąthego nye vydzą
- [Fałszywi Żydowie błądzą,Pisma świętego nie widzą]
- Middle of the 15th century,Rozmyślanie o żywocie Pana Jezusa[7], page43:
- Tegodla bralem rozmaythych xyąg czvda, spysalem[…] v yedny xyągy. Napyrve z Evanyelye nazaranskye[…], ktorąsz svyaty Ieronym przemynyl v laczynskyepysmo
- [Tegodla brałem [z] rozmaitych ksiąg cuda a spisałem[…] w jedny księgi. Napirwe z Ewanjelije nazarańskie[…], ktorąż święty Jeronim przeminił w łacińskiepismo]
Derived terms
editadverbs
Descendants
editReferences
edit- Boryś, Wiesław (2005) “pismo”, inSłownik etymologiczny języka polskiego (in Polish), Kraków: Wydawnictwo Literackie,→ISBN
- Mańczak, Witold (2017) “pismo”, inPolski słownik etymologiczny (in Polish), Kraków: Polska Akademia Umiejętności,→ISBN
- Bańkowski, Andrzej (2000) “pismo”, inEtymologiczny słownik języka polskiego [Etymological Dictionary of the Polish Language] (in Polish)
- B. Sieradzka-Baziur, Ewa Deptuchowa, Joanna Duska, Mariusz Frodyma, Beata Hejmo, Dorota Janeczko, Katarzyna Jasińska, Krystyna Kajtoch, Joanna Kozioł, Marian Kucała, Dorota Mika, Gabriela Niemiec, Urszula Poprawska, Elżbieta Supranowicz, Ludwika Szelachowska-Winiarzowa, Zofia Wanicowa, Piotr Szpor, Bartłomiej Borek, editors (2011–2015), “pismo”, inSłownik pojęciowy języka staropolskiego [Conceptual Dictionary of Old Polish] (in Polish), Kraków:IJP PAN,→ISBN
- Ewa Deptuchowa, Mariusz Frodyma, Katarzyna Jasińska, Magdalena Klapper, Dorota Kołodziej, Mariusz Leńczuk, Ludwika Szelachowska-Winiarzowa, Zofia Wanicowa, editors (2023), “pismo”, inRozariusze z polskimi glosami. Internetowa baza danych [Dictionaries of Polish glosses, an Internet database] (in Polish), Kraków:Pracownia Języka Staropolskiego Instytut Języka Polskiego Polskiej Akademii Nauk
Polish
editEtymology
editInherited fromOld Polishpismo.
Pronunciation
editNoun
edit- (countable,linguistics)script,writing system(system of graphemes used to record sounds or concepts; all letters making up a given alphabet)
- (countable)script,writing(way of communicating using graphic signs; act of writing; ability to write)
- (uncountable)handwriting(way of writing letters and numbers)
- (countable)writ;script,scripture(document, especially official, written by hand or typed) [withdo(+genitive)‘to whom’]
- (countable)serial,periodical,magazine(publication issued regularly)
- Synonyms:czasopismo,periodyk
- (chiefly in theplural)literature(literary, scientific, journalistic or other texts, treated as a whole, separated due to authorship, topic or period in which they were created)
- (obsolete,uncountable)writ;script,text;writing(that what is written)
- Synonym:tekst
- (Middle Polish,countable)inscription
- Synonym:napis
- (Middle Polish,uncountable)language;text(written material in a given language)
- (Middle Polish,countable)letter;literalmeaning(literal interpretation of something)
- (Middle Polish)script;literature;writingFurther details are uncertain.
Usage notes
editThe locative singular formpismie isobsolete.
Declension
editDeclension ofpismo
Derived terms
editnouns
proverbs
Further reading
edit- pismo inWielki słownik języka polskiego, Instytut Języka Polskiego PAN
- pisma inWielki słownik języka polskiego, Instytut Języka Polskiego PAN
- pismo in Polish dictionaries at PWN
- Maria Renata Mayenowa, Stanisław Rospond, Witold Taszycki, Stefan Hrabec, Władysław Kuraszkiewicz (2010-2023) “pismo”, inSłownik Polszczyzny XVI Wieku [A Dictionary of 16th Century Polish]
- “PISMO”, inElektroniczny Słownik Języka Polskiego XVII i XVIII Wieku [Electronic Dictionary of the Polish Language of the XVII and XVIII Century],27.04.2009
- Samuel Bogumił Linde (1807–1814) “pismo”, inSłownik języka polskiego
- Aleksander Zdanowicz (1861) “pismo”, inSłownik języka polskiego, Wilno 1861
- A. Kryński,W. Niedźwiedzki, editors (1908), “pismo”, inSłownik języka polskiego (in Polish), volume 4, Warsaw, page208
- pismo in Narodowy Fotokorpus Języka Polskiego
Serbo-Croatian
editEtymology
editInherited fromProto-Slavic*pisьmo.
Pronunciation
editNoun
editpísmo n (Cyrillic spellingпи́смо)
Declension
editsingular | plural | |
---|---|---|
nominative | písmo | pisma |
genitive | pisma | pȋsāmā |
dative | pismu | pismima |
accusative | pismo | pisma |
vocative | pismo | pisma |
locative | pismu | pismima |
instrumental | pismom | pismima |
References
edit- “pismo”, inHrvatski jezični portal [Croatian language portal] (in Serbo-Croatian),2006–2025
Silesian
editEtymology
editInherited fromOld Polishpismo.
Pronunciation
editNoun
editDeclension
editsingular | plural | |
---|---|---|
nominative | pismo | pisma |
genitive | pisma | pism/pismōw |
dative | pismu | pismōm |
accusative | pismo | pisma |
instrumental | pismym | pismami/pismōma |
locative | piśmie | pismach |
vocative | pismo | pisma |
Further reading
edit- pismo in dykcjonorz.eu
- pismo in silling.org
- Henryk Jaroszewicz (2022) “pismo”, inZasady pisowni języka śląskiego (in Polish), Siedlce: Wydawnictwo Naukowe IKR[i]BL, page111
- Aleksandra Wencel (2023) “pismo”, inDykcjůnôrz ślų̊sko-polski, page477
Slovene
editEtymology
editFromProto-Slavic*pisьmo.
Pronunciation
editNoun
editpísmo n
- letter(written message)
Declension
editThediacritics used in this section of the entry are non-tonal. If you are a native tonal speaker, please help by adding the tonal marks. |
Neuter, hard | |||
---|---|---|---|
nom. sing. | písmo | ||
gen. sing. | písma | ||
singular | dual | plural | |
nominative (imenovȃlnik) | písmo | písmi | písma |
genitive (rodȋlnik) | písma | písem | písem |
dative (dajȃlnik) | písmu | písmoma | písmom |
accusative (tožȋlnik) | písmo | písmi | písma |
locative (mẹ̑stnik) | písmu | písmih | písmih |
instrumental (orọ̑dnik) | písmom | písmoma | písmi |
Further reading
edit- “pismo”, inSlovarji Inštituta za slovenski jezik Frana Ramovša ZRC SAZU (in Slovene),2014–2025
Retrieved from "https://en.wiktionary.org/w/index.php?title=pismo&oldid=84423296"
Categories:
- Old Polish terms inherited from Proto-Slavic
- Old Polish terms derived from Proto-Slavic
- Old Polish terms with IPA pronunciation
- Old Polish lemmas
- Old Polish nouns
- Old Polish neuter nouns
- Lesser Poland Old Polish
- Old Polish terms with quotations
- Greater Poland Old Polish
- Old Polish terms with collocations
- Silesia Old Polish
- zlw-opl:Writing
- Polish terms derived from Proto-Slavic
- Polish terms inherited from Proto-Slavic
- Polish terms inherited from Old Polish
- Polish terms derived from Old Polish
- Polish 2-syllable words
- Polish terms with IPA pronunciation
- Polish terms with audio pronunciation
- Rhymes:Polish/ismɔ
- Rhymes:Polish/ismɔ/2 syllables
- Polish lemmas
- Polish nouns
- Polish neuter nouns
- Polish countable nouns
- pl:Linguistics
- Polish uncountable nouns
- Polish terms with obsolete senses
- Middle Polish
- Polish terms with uncertain meaning
- Polish terms with quotations
- pl:Writing
- pl:Writing systems
- Serbo-Croatian terms inherited from Proto-Slavic
- Serbo-Croatian terms derived from Proto-Slavic
- Serbo-Croatian terms with IPA pronunciation
- Serbo-Croatian lemmas
- Serbo-Croatian nouns
- Serbo-Croatian neuter nouns
- Serbo-Croatian terms with usage examples
- sh:Alphabets
- sh:Writing
- Silesian terms derived from Proto-Slavic
- Silesian terms inherited from Proto-Slavic
- Silesian terms inherited from Old Polish
- Silesian terms derived from Old Polish
- Silesian terms with IPA pronunciation
- Silesian terms with audio pronunciation
- Rhymes:Silesian/ismɔ
- Rhymes:Silesian/ismɔ/2 syllables
- Silesian lemmas
- Silesian nouns
- Silesian neuter nouns
- szl:Post
- szl:Writing
- Slovene terms inherited from Proto-Slavic
- Slovene terms derived from Proto-Slavic
- Slovene 2-syllable words
- Slovene terms with IPA pronunciation
- Slovene lemmas
- Slovene nouns
- Slovene neuter nouns
- Slovene neuter hard o-stem nouns
- sl:Writing