| John Coltrane |
|---|
 |
| Ganwyd | John William Coltrane 
23 Medi 1926
Hamlet |
|---|
| Bu farw | 17 Gorffennaf 1967
Huntington,Dinas Efrog Newydd |
|---|
| Man preswyl | John Coltrane House, Hamlet,Indianapolis, John Coltrane Home |
|---|
| Label recordio | Blue Note, Atlantic Records, Impulse!, Prestige, ABC Records |
|---|
| Dinasyddiaeth | Unol Daleithiau America |
|---|
| Alma mater | - Combs College of Music
- William Penn High School
|
|---|
| Galwedigaeth | arweinydd band,cyfansoddwr, arweinydd, cerddor jazz, chwaraewr sacsoffon,canwr |
|---|
| Cyflogwr | - Atlantic Records
- Blue Note
- Impulse!
- Prestige
|
|---|
| Arddull | jazz, modal jazz, free jazz, post-bop, hard bop |
|---|
| Priod | Alice Coltrane |
|---|
| Plant | Ravi Coltrane |
|---|
| Gwobr/au | Gwobr Grammy am Gyraeddiadau Gydol Oes, Pulitzer Prize Special Citations and Awards, North Carolina Music Hall of Fame, Medal 'Buddugoliaeth' yr Ail Ryfel Byd, Medal Ymgyrch 'Asiatic-Pacific', Medal Ymgyrch America |
|---|
| Gwefan | https://www.johncoltrane.com/ |
|---|
Sacsoffonydd a chyfansoddwrjazz oAmerica oeddJohn William Coltrane (23 Medi1926 –17 Gorffennaf1967), a adnabuwyd weithiau fel "Trane".[1] Gan ddechrau chwarae yn arddulliaubebop abop galed, roedd Coltrane (ar yr un pryd â'i gyfaill a'i gyd-berfformiwrMiles Davis) yn arloesol wrth gyflwynomoddau cerddorol i jazz, ac yn hwyrach yn ei yrfa roedd yn ffigwr allweddol ynjazz rhydd. Er gwaethaf ei yrfa cymharol fyr - dim ond deng mlynedd sydd rhwng ei record gyntaf dan ei enw ei hun a'i farwolaeth - fe'i hystyrir yn un o gerddorion pwysicaf ail hanner yrugeinfed ganrif, yn un o ffigyrau canonaiddjazz ac yn un o'r sacsoffonwyr pwysicaf erioed.[1]
Bu Coltrane yn chwarae'rclarinét cyn dechrau ar ysacsoffon yn yr ysgol.[2] Bu'n chwarae ym mandiau cymunedol ac ysgol cyn ymuno â'r llynges a chwarae ym mandiau yno hefyd. RoeddCharlie Parker yn ddylanwad cynnar, ac ar ôl gadael y llynges aeth Coltrane ymlaen i chwarae ym mandiau nifer o gerddorion eraill gan gynnwysDizzy Gillespie aJohnny Hodges.
Daeth yn fwy adnabyddus fel rhan o bumawd mawr gyntafMiles Davies yn 1955. Ar gefn ei waith gyda Davis dechreuodd recordio'n fynych yn ystod 1957. I'r cyfnod hwn mae recordiau mawr gyntaf Coltrane yn perthyn. Bu Davis yn ddylanwad pwysig iawn, a dilynodd Coltrane y trwmpedwr drwy gyflwyno moddau cerddorol i'w gerddoriaeth. Ar yr un pryd, datblygodd arddull unigryw ar y sacsoffon gan symud oddi wrth bebop ac arddullCharlie Parker; defnyddir y termsheets of sound ar gyfer dull Coltrane o chwarae ar recordiau megisGiant Steps (1957). Arhosodd gyda Davis (ac eithrio cyfnod sabothol ym mandThelonious Monk) am weddill y 50au cyn gadael yn 1960 i ffurfio ei fand ei hun.
Ar ôl gadael Davis, ffurfiodd Coltrane ei fand ei hun gydaMcCoy Tyner ar y piano,Elvin Jones ar y drymiau, a nifer o faswyr cyn iJimmy Garrison gwblhau'r band yn 1962. Y grŵp hwn oedd band enwocaf Coltrane ac fe recordiwyd nifer fawr o weithiau gyda nhw rhwng 1962 a 1965. Record enwocaf y band oeddA Love Supreme a recordiwyd yn hwyr yn 1964 cyn ei chyhoeddi yn 1965. Darn crefyddol, defosiynol oedd hwn, ac fe'i hystyrir yn un o recordiau pwysicaf yn hanes jazz.
Yn ystod y 60au roedd cerddoriaeth Coltrane yn dangos fwyfwy dylanwadjazz rhydd. Dechreuodd Coltrane gyflwyno technegau'r arddull i'w chwarae ac i chwarae ei fand, er gwaethaf yr ymateb cymysg a gafodd y newid hwn gan feirniaid y cyfnod. Roedd yr albwmAscension yn 1965 yn dangos newid mawr: byrfyfyrio pur gan grŵp mawr oedd hwn oedd yn llawer mwy chaotig na'r gerddoriaeth a glywyd ganddo yn gynharach. Gadawodd Tyner a Jones yn 1965 ac fe gymerwyd eu llefydd yn y band ganAlice Coltrane (gwraig John) acRashied Ali. Yn ystod yr un cyfnod ymunoddPharaoh Sanders y grŵp fel ail sacsoffonydd.
Bu farw Coltrane o ganser yr afu yn 1967 yn 40 oed yn unig; mwy na thebyg bu defnydd sylweddol o alcohol a chyffuriau yn ystod ei fywyd yn ffactor.
Cymerodd Coltrane leCharlie Parker fel sacsoffonydd mwyaf dylanwadol jazz. Bu'n ddylanwad uniongyrchol mawr ar bron i bob sacsoffonydd yn y gerddoriaeth a ddaeth ar ei ôl, gan gynnwys nid yn unig y rhai a chwaraeodd gydag ef megisPharaoh Sanders acArchie Shepp, ond hefyd eraill felWayne Shorter ynghyd â sacsoffonwyr cyfnodau diweddarach megisDavid Murray aJoe Lovano. Coltrane yw un o ffigyrau canologjazz rhydd a ffigyrau pwysicaf jazz yn y cyfnod ar ôl 1960au.
Rhestr yw'r isod o holl recordiau Coltrane a gynhyrchwyd dan ei arweinyddiaeth a'i oruchwyliaeth ef, yn ystod ei fywyd. Nid yw'n cynnwys nifer fawr o recordiau byw swyddogol ac answyddogol, sesiynau dan arweinyddiaeth eraill, neu sesiynau na chafodd ei ryddhau tan ar ôl i Coltrane symud ymlaen i gwmni arall (neu ar ôl iddo farw).
- Coltrane (1957)
- Blue Train (1957), ei unig sesiwn iBlue Note
- John Coltrane with theRed Garland Trio (1958)
- Soultrane (1958)
- Giant Steps (1960)
- Coltrane Jazz (record gyntaf gydaMcCoy Tyner acElvin Jones) (1961)
- My Favorite Things (y record gyntaf gyda'r sacsoffon soprano) (1961)
- Olé Coltrane (1961)
- Africa/Brass (1961)
- Live! at the Village Vanguard (ymddangosiad cyntafJimmy Garrison) (1962)
- Coltrane (albwm gwahanol i'r un o 1957 dan yr un enw. Hwn oedd y record gyntaf gyda'r pedwarawd 'clasurol' yn unig) (1962)
- Duke Ellington & John Coltrane (1963)
- Ballads (1963)
- John Coltrane and Johnny Hartman (1963)
- Impressions (1963)
- Live at Birdland (1964)
- Crescent (1964)
- A Love Supreme (1965)
- The John Coltrane Quartet Plays (1965)
- Ascension (y pedwarawd fel rhan o grwp mawr) (1966)
- New Thing at Newport (gydagArchie Shepp) (1966)
- Kulu Sé Mama (1966)
- Meditations (pedwarawd gydaPharoah Sanders acRashied Ali) (1966)
- Live at the Village Vanguard Again! (1966)
- Expression (albwm olaf Coltrane) (1967)
