| Bobby Sands | |
|---|---|
| Ganwyd | Robert Gerard Sands  9 Mawrth 1954 Rathcoole,Belffast |
| Bu farw | 5 Mai 1981 HM Prison Maze |
| Dinasyddiaeth |  Gwyddel |
| Galwedigaeth | gwleidydd, animeiddiwr, Karosseriebauer, ymgyrchydd |
| Swydd | Aelod o 48fed Llywodraeth y DU |
| Adnabyddus am | The Diary of Bobby Sands |
| Plaid Wleidyddol | Anti H-Block |
| Gwefan | https://www.bobbysandstrust.com/ |
Aelod o'rIRA acAelod Seneddol ynSan Steffan oeddRobert Gerard "Bobby" Sands (Gwyddeleg:Roibeard Gearóid Ó Seachnasaigh) (9 Mawrth1954 –5 Mai1981). Bu farw o ganlyniad i streic newyn yng ngharchar y 'Maze' (neuLong Kesh) yngNgogledd Iwerddon, ble roedd yn garcharor yn dilyn cael ei ddedfrydu'n euog o fod a dryll yn ei feddiant.
Roedd Bobby Sands yn arweinyddStreic Newyn 1981; roedd y gweriniaethwyr yn ceisio annog yr Awdurdodau i roi iddynt hawliau arbennig (Statws Categori Arbennig,Special Category Status) ac felcarcharorion gwleidyddol.
O ganlyniad i'w farwolaeth yn y carchar, ymunodd cannoedd â rhengoedd yr IRA a chafwyd cydymdeimlad cryf i'w achos ar ddwy ochor iFôr Iwerydd.
Crëwyd murlun mawr ar fur swyddfaSinn Féin yn yFalls Road,Belffast i'w goffa a cheir "Rue Bobby Sands" ym Mharis.[1]
Cyfansoddodd y canwr CymreigMeic Stevens y gân 'Bobby Sands' er cof amdano, sydd ar gael ar yr LPNos Du, Nos Da (1982).
| Senedd y Deyrnas Unedig | ||
|---|---|---|
| Rhagflaenydd: Frank Maguire | Aelod Seneddol drosFermanagh a De Tyrone 1981 | Olynydd: Owen Carron |
| Rhagflaenydd: Stephen Dorrell | Baban y Tŷ 1981 | Olynydd: Stephen Dorrell |
