Колонийн мехкийн карта. ХІоттийна, диллина Е. Вилькина
(«s:ru:ВЭ/ВТ/Колонеш», «Сытинан тІеман энциклопеди» йаззам йукъара; 1913)Дехар «Колонизаци» хьажийна йу кхузе; хьажа. иштта
кхин маьӀнаш.
Коло́ни (лат. colōnia «охьахевшин меттиг»[1]) — кхечу пачхьалкхан (метрополеш) Іедалан кІелара, политикин а, экономикин а Іедалан маршо йоцу бозуш болу мохк, урхалла до башха ражан бух тІехь. Дукха хьолехь колонин ражо гражданашна бакъонаш ца ло метрополитенан гражданашца йусталуш. Цу тІе метрополийн гражданийн алсама Іедал а бакъонаш а йу орамера бахархойл. Колонеш йахкар —империалистийн пачхьалкхийн (метрополийн) Іаткъам шорбаран коьрта гІирс бу.
Колонеш йахкаран шортта хьесапаш ду: Іаламан ресурсашна тІаьхь терго хІоттор тІера серлонан-экспансионизман тӀекхаччалц.
Ламастан колонин урхалла дора метрополин адамийн дуткъа чкъоьро а, меттигера элито а, ткъа официалан мотт хуьлура колонизаторан мотт, наггахь колонин орамера бахархойн мотт а. Колонийн бахархошка хьоьжура тайп-тайпана кхоллам — берриш лолла бохкар (маьрша пачхьалк Конго), дискриминаци (Британин ХІинди,Японин Корей) йа метрополин бахархойн бакъонашка дІанисбо (Французийн Гвиана).
Колониализман дуьхьала болу орамера къаьмнийн къовсам а, и ойла метрополийн бахархойн хаза ца гар бахьнехь,ШолгӀа дуьненан тӀом чекхбаьлча йуьйхира хьалхалераколонийн импереш,деколонизацин бохь кхечира1960-гІа шерашкахь. Бакъ ду, цхьацца меттигашкахь цуо дІа ца йехира маьрша йевлла пачхьалкхийн экономика агІора йацор, тІаьхьарчарна хІинца а хаало экономикин таІзар, церан политикин маршонан формалан амал — хьажанеоколониализм.
- Экономика, махлелор
- Іаламан а, адамийн а ресурсийнэксплуатаци, цхьа могІа меттигашкахь — цигахь бен йоцу, кІезиг йолу ресурсашка кхачар (царна йукъахьтранзит), цаьрца дуьненан махлелоранмонополизаци йан гІертар;
- Махлелоран некъийн, дӀайохка базарийн оптимизаци, кхин оьздангалла йолу йукъалела атта боцу мехкаш дӀабахар;
- ↑Колония // Толковый словарь иноязычных слов
Дошамаш а, энциклопедеш а | |
|---|
Библиографин каталогашкахь |
|---|
|
|
 |
|---|
|
| ХӀордал дехьара | |
|---|
| Континентан | |
|---|
| Хьажа кхин а | |
|---|
|