Fantomsko ostrvo je navodnoostrvo koje je neko vrijeme bilo uvršteno na karte, ali se kasnije pokazalo da ne postoji. Obično potječu iz izvještaja prvih pomoraca koji su istraživali nova područja i obično su rezultat navigacijskih grešaka, pogrešnih opažanja, neprovjerenih dezinformacija ili namjernog krivotvorenja. Neki su ostali na kartama stoljećima prije nego što su bili označeni nepostojećim.
Za razliku odizgubljenih kopna, za koje se tvrdi (ili zna) da su nekada postojala, ali ih je more progutalo ili na neki drugi način uništilo, fantomsko ostrvo je ostrvo za koje se tvrdi da je nekoć postojalo, ali je kasnije otkriveno da to nije slučaj (ili da nije ostrvo, kao u slučajuostrva Kalifornija).
Neki su možda bili potpuno mitski, poputOstrva demona blizuNewfoundlanda, koji se možda temeljio na lokalnim legendama o ukletom otoku. O postojanju dalekog sjevernog otokaThule izvijestio je grčki istraživačPitija iz 4. stoljeća pr. n. e, ali su informacije o njegovom navodnom položaju izgubljene; istraživači i geografi od tada su nagađali da su toShetlandska ostrva,Island,Skandinavija ili da možda uopće ne postoji. OstrvoBrazil nekoć je bilo prikazivano na kartama zapadno od Irske, ali su svi izvještaji o njemu bili izmišljeni.
Neka fantomska ostrva nastaju zbog pogrešnog postavljanja stvarnih otoka ili drugih geografskih pogrešaka. OstrvoPepys pogrešno je identificirano kaoFolklandska ostrva. PoluostrvoDonja Kalifornija i novozelandsko poluostrvoBanks prikazani su kao ostrva na nekim prvim kartama, no kasnije je otkriveno da su povezani sa svojim kontinentima.
U nekim slučajevima, kartografi namjerno uključuju fiktivne geografske značajke u svoje karte.[1][2]
