Ul luskad pouezus en istor ar sonerezh a-vremañ eo arsonerezh rock. Hervez an istorour Joseph Burns,That's All Right gantArthur Crudup (1946) eo bet an hini gentañ savet er mod-mañ[1], a voe kanet ivez gantElvis Presley e1954[2].
Implij a ra ar vouezh (mouezhioù heson alies); ar gitar tredan hag antoserezh (taboulinoù hag ivez binvioù kerdin evel argitar-boud). Meur a venveg seniñ all a vez implijet evel arsaksofon. Ur fenomen sevenadurel gant ur pouez kevredigezhel divent eo ar sonerezh rock p'en deus tizhet an darn vrasañ eus ar pobloù er bed. Lod o deus gwelet anezhañ evel ur moaien evit lakaat ar brezelioù war echuiñ pe ar peoc'h da gendelc'her pe da embann an doujañs.
Meur a stil a zo bet diorroet goude an degad kentañ pa veze implijet an dro-lavarrock and roll kentoc'h (distaget rock 'n roll). Ken lies eo ar sonerezh rock m'eo diaes termeniñ an harzoù. Hervez lod, n'eo ket rock-rik al luskadoù evel anheavy metal hag arsoul.
Ar strolladThe Beatles, ur skouer eus ur pevarad-rock hengounel, gant, eus an tu kleiz d'an tu dehoù, ur gitar-boud, ur gitar-solo, ur gitar ritmek, ha toumperezh a-dreñv.
Savet eo son hengounel ar rock tro-dro d'argitar tredan amplaet, a oa bet klevet muioc'h-muiañ adalek ar bloavezhioù 1950 gant ganedigezh arrock 'n' roll ha levezonet gant sonioù arblues[3],[4] Harpet e vez alies son ar gitar-tredan gant argitar-boud, arnodet gant arjazz,[5] ha taoserezh produet gant un toumperezh, ur c'henstrollad taboulinoù ha simbal[6] Klokaet e vez alies an triad-se gant binvioù all evel arpiano, anorglez Hammond peotramant arsintetizor.[7] Ar sonaozañ diazez eo bet tapet diwar sonaozañ ar blues (ur gitar-rener, ur benveg all evit an akordoù, gitar-boud ha toumperezh).[4] Ur strollad sonerien a son rock a vez anvet ur strollad rock, ha peurliesañ a vez etre tri ha pemp ezel dre strollad. Ar stumm klasel avat eo ur pevarad sonerien, ur perzh pe vuioc'h da bep hini, etre ar mouezhioù, ar gitar-rener, ar gitar-ritm, ar gitar-boud hag an toumperezh, gant unan bennak er c'hlavieroù ouzhpenn a-wezhioù.[8].
Da gustum eo savet ar sonerezh rock war ritmoù nann-sinkopek en ur metr , gant un amzer greñv adc'hraet gant an taboulin war an eil hag ar pevare amzer.[9] Tennet e vez an tonioù a-boz diwar modoù kozh evel armod Dorian peotramant armiksolidian, ouzhpenn d'armod major hag armod minor. Heson a glever gant triadoù boaz betek arPevare peurvat pe arpempvet hag a wezhioù hesonoù diheson.[9] Adalek fin ar bloavezhioù 1950 betek dreist-holl ar bloavezhioù 1960 e implijer ur stumm pozioù-diskan tapet diwar ar blues hag ar sonerezh folk, met cheñch-dicheñch eo bet ar patrom-se a-hed an amzer[10] Pouez zo bet lakaet war liesseurted ar sonerezh rock[11] Abalamour d'e istor luziet ha d'e dech da amprestiñ digant sonerezhioù all e lavarer ne c'heller ket "renkañ ar rock en un dermenadenn sonerezh strizh."[12].
A-hed e istor, ha kontrol da zoareoù sonerezh all, en deus pleget ar rock gant meur a dem disheñvel, karantez, seks, dispac'h a-enep ar gevredigezh, goulennoù sokial ha doareoù bevañ.[9] Hêrezh leun a vammennoù disheñvel eo an temoù-se, diwar ar sonerezh pop, ar folk hag arrhythm and blues da skouer[13] Taolennet eo pozioù ar c'hanaouennoù rock gant Christgau evela cool medium (ur media diouzh ar c'hiz), distaget eeun hag adlavaret : hervezañ, kefridi pennañ ar rock eo ar sonerezh, pe, simploc'h, an trouz[14] Notennet eo bet pouez ar sonerien gwenn o c'hroc'hen, a renkadoù-etre, paotred anezho, er sonerezh rock[15] ha gwelet eo bet ar sonerezh evel un adperc'henn gant tud gwenn ha yaouank eus stummoù sonerezh ganet e-touez tud du.[16] Soñjoù ha kudennoù an dud yaouank gwenn zo treuzkaset gant ar sonerezh-se neuze dre ar stil hag ar pozioù.[17] E 1972 e oa bet skrivet gant Christgau e chome ar rock, war-bouez un nebeud nemedennoù, arouez "sekselezh ha tagañ ar baotred."[18].
Abaoe ma reer gant ar ger "rock" kentoc'h eget "rock 'n' roll" abaoe ar bloavezhioù 1960 e eneber alies ar sonerezh-se ouzh ar pop, goude ma rannont ur bern perzhioù dibar, dre ma laka ar rock pouez war anien ar sonerezh, ar sonerezh graet war al lec'h er sonadegoù, ur sell war temoù sirius hag araogour asambles gant ur preder war gwirionez ar sonerezh az a asambles gant koustiañs isor an doare-sonerezh.[19] Hervez Simon Frith eo ar rock "un dra bennak muioc'h eget ar pop, un dra bennak muioc'h eget ar pop" hag "ar sonerien rock a laka pouez war ar barregezh hag an teknik asambles gant mennozh romantel un ezteuler arzel gwirion ha dibar".[a 1],[19]
Gant ar milved nevez eo bet implijet ar gerrock da gaozeal diwar-benn leun a zoareoù sonerezh all, eus ar pop betek ar reggae, ar soul hag ar sonerezh hip hop zoken, o doa bet levezonoù ken etrezo daoust ma'z int bet enebet alies[20].
Elvis Presley o treiñ filmigJailhouse rock e 1957. Lakaet e oa bet war e gont ganedigezh ar rock and roll e 1954.
Diazez ar sonerezh rock eo arrock and roll, krouet tamm-ha-tamm erStadoù-Unanet adalek fin ar bloavezhioù 1940, a-raok strewiñ buan dre ar bed a-bezh. E orin zo e-barzh meskañsonerezh afrikan-amerikan ar mare, en o zouez arrythm and blues, arsonerezh gospel gant arsonerezh country hawestern[21] E 1951 e komañsas andisc-jokeyAlan Freed da seniñ sonerezhrythm and blues e-barzh eCleveland,Ohio, evit ur publik a bep seurt liv. Hemañ en dije implijet ar gerrock and roll evit ar wezh kentañ[22].
Chuck Berry, unan eus tadoù ar rock 'n' roll, e 1958.
Kerkent hag en deroù e oa bet lañset gant ar rock 'n' roll is-doareoù sonerezh all, evel da skouer arrockabilly, ur meskaj rock ha sonerezh country modhillbilly sonet hag enrollet da gustum e-kreiz ar bloavezhioù 1950 gant arzourien gwenn evelCarl Perkins, Jerry Lee Lewis,Buddy Holly ha, gant ar berzh brasañ, Elvis Presley. Er memes koulz e save ul luskad rock latino e mervent arStadoù-Unanet, da skouer gant ar sonerRitchie Valens evit mont er-maez eus an is-doare-se zoken evel gantAl Hurricane gant e vreudeur, o veskañ ar rock 'n' roll gant country-western ha sonerezh hengounelNew Mexico. Stiloù all, evel andoo wop a lakae pouez war kanoù heson ha pozioù harpañ (alese e anv) ha nebeud a vinvioù-sonerezh, diwar skouer strolladoù kanerien afrikan-amerikan eus ar bloavezhioù 1930 ha 1940.[30] Kanaouennoù brudet-kenañ a oa bet graet gant strolladoù evelThe Crows,The Penguins,The El Dorados peotramantThe Turbans, met ar strolladoùThe Platters gant o c'hanaouennThe Great Pretender (1955) haThe Coasters gant o c'hanaouenn-fetYakety Yak (1958) o doa bet ar muiañ a verzh[31].
Er mare-se e oa bet graet muioc'h-mui a verzh gant argitar tredan ha diorroet e oa bet un doare rock 'n' roll diazezet war seurt benveg-sonerezh gant arzourien evelChuck Berry,Link Wray haScotty Moore[32] Implij andistres komañset gant arzourien blues-tredan evelGuitar Slim,[33]Willie Johnson haPat Hare e deroù ar bloavezhioù 1950,[34] zo bet brudet gant Chuck Berry e-kreiz ar bloavezhioù 1950[35] Implij arpower chord, komañset gant Willie Johnson ha Pat Hare, zo bet brudet gant Link Wray e fin ar bloavezhioù 1950.[36].
Lakaat a reer diskar ar rock 'n' roll e fin ar bloavezhioù 1950 ha deroù ar bloavezhioù 1960 da gustum. A-raok 1959, marvBuddy Hollie,The Big Bopper haRitchie Valens en ur gwallzarvoud karr-nij, koñjeElvis Presley en arme, leveLittle Richard da vont da bastor, prosezioù a-enepJerry Lee Lewis haChuck Berry ouzhpenn d'ar skandal payola (o lakaat war-wel anvioù brudet evelAlan Freed en aferioù goubrenerezh da lakaat kanaouennoù muioc'h war-wel) o doa roet ar sañtimant e oa echu gant mare ar rock 'n' roll evel ma veze anavezet betek-henn[39].
Abaoe deroù anXXvet kantved e implijer ersaozneg hag e yezhoù-all ar gerpop da gaozeal diwar-benn sonerezhioù a ra berzh, met adalek ar bloavezhioù 1950 e oa bet implijet muioc'h-muiañ evit un doare-sonerezh nevez, graet evit ar yaouankizoù, ha kinniget alies evel ur choaz dousoc'h e-keñver ar rock 'n' roll.[40] Adalek 1967 e oa bet implijet muioc'h en enebiezh d'ar sonerezh rock, da gaozeal diwar-benn ur sonerezh graet evit ar marc'had, ne oa ket ken padus met digor d'an holl.[19] Er c'hontrol e veze gwelet ar sonerezh rock evel unan a lakae pouez war labourioù astennet, albomoù dreist-holl, e-lamm ouzh is-sevenadurioù, eveleneb-sevenadur ar bloavezhioù 1960, o lakaat pouez war an talvoudegezh arzel ha gwirionez ar sonerezh, ar sonadegoù dirak ar publik, barregezh gant ar vouezh hag ar binvioù-sonerezh, o kas araokadurioù kentoc'h eget heuliañ gizioù hepken.[19][40][41] Evelato eo bet atav heñvel ar pop ouzh ar rock e-keñver son, binvioù ha temoù ar c'hanaouennoù zoken.
Ar mare e fin ar bloavezhioù 1950 ha deroù ar bloavezhioù 1960 a zo bet gwelet alies evel ur hiatus evit ar rock 'n' roll. Lakaet eo bet war-wel koulskoude gizioù ha nevezenti ganet er mare-se o doa graet posupl d'an doare-sonerezh da emdreiñ da c'houde[42],[43]. Tra ma veze graet berzh er roc'k 'n' roll kentañ, dreist-holl gant ar rockabilly, gant arzourien gourel ha gwenn e oa deuet ar merc'hed hag ar re zu da gemer muioc'h a bouez d'ar mare-se. Ne oa ket aet ar rock 'n' roll diwar-wel neuze ha lod eus e energiezh a c'helled santet endañs twist e penn-kentañ ar bloavezhioù 1960, gant skouerChubby Checker.[43]
GantCliff Richard e oa bet graet ar berzh breizhveuriat kentañ er rock 'n' roll gant ar ganaouennMove It, o tiorren son arBritish rock da zont[44] E deroù ar bloavezhioù 1960 e oa e strollad-harpañThe Shadows an hini a rae ar muiañ a verzh e-touez ar re a sone rock binvioù[45] Tra m'edo ar rock 'n' roll o vont da bop skañv ha balladoù e komañse strolladoù rock breizhveuriat da seniñ e kluboù, levezonet kalz gant sonerien gentañ ar blues-pop evelAlexis Korner, o kas ur sonerezh nerzhusoc'h eget ar pezh a gleved gant ar ganerien wenn amerikan.[46].
James Brown e 1969
Pouezus e oa bet ivez donedigezh arsonerezh soul er c'henwerzh, diorret diwar arrythm and blues gant traoù adtapet diwar ar gospel hag ar pop, kaset gant arzourien evelRay Charles haSam Cooke adalek kreiz ar bloavezhioù 1950 hag adalek ar bloavezhioù 1960 gantMarvin Gaye,James Brown,Aretha Franklin,Curtis Mayfield peStevie Wonder o doa komañset da gaout ur berzh ledanoc'h. Lakaet ez eus bet pouez war araokadurioù teknik c'hoarvezet d'ar mare-se, evel al labour elektronel a raed war ar son (gantJohn Meek da skouer) ha doareoù-produiñ kemples evelWall of SoundPhil Spector.[43]
Berzh brasañ ar sonerezh surf a oa deuet gant sonerezh mouezhiet ar strolladThe Beach Boys, bodet e 1961 e Kalifornia ar Su. En o albomoù kentañ e oa sonennoù binvioù (lod anezho adkemeret diwar labour Dick Dale) ha kanaouennoù mouezhiet a denne muioc'h d'ar rock 'n' roll ha d'andoo wop pe heson tost strolladoù-mouezh evelFour Freshmen. Berzh kentañ the Beach Boys a voeSurfin' e 1962[49]. Evelato e lavarer e oa echu gant giz ar sonerezh surf ha red-vicher ar strolladoù-se pa oa deuet amzer an Aloubadeg Breizhveuriat e 1964 : hogozik an holl verzhioù surf a oa bet enrollet hag embannet etre 1961 ha 1965. Ar Beach Boys hepken a zeuas a-benn da zelc'her berzh da c'houde, oc'h embann albomoù ha singloù gouest da geveziñ gant reoùThe Beatles, evel an albomPet Sounds e 1966.
A-raok fin ar bloaz1962 e oa lañset leurenn ar rock breizhveuriat gantstrolladoù beat evelThe Beatles,Gerry & The Pacemakers haThe Searchers eus aLiverpool haFreddie and the Dreamers,Herman's Hermits haThe Hollies eus a vManchester. Stummet e oant bet holl gant levezonoù ledan ar sonerezh amerikan, evel rock 'n' roll, soul, rythm and blues ha sonerezh surf ar bloavezhioù 1950-60,[50] hag o komañs o kanañ tonioù standard amerikan sonet evit dañserien. Strolladoù evelThe Animals eus aNewcastle upon Tyne,Them eus a vBelfast,[51] ha dreist-holl reoù eus aLondrez evelThe Rolling Stones peThe Yardbirds a oa bet levezonet kalz gant ar rythm and blues ha arsonerezh blues[52] Buan e oa deuet ar strolladoù-se da sevel o c'hanaouennoù-dezho, o veskañ tout al levezonoù amerikan o doa bet asambles gant kalz a nerzh. Strolladoù Beat a oa aet war-zu tonioù nerzhus, dañsus hag a-boz tra ma tue ar strolladoù blues breizhveuriat war-zu kanaouennoù ne oant ket ken inosant ha se e-keñver ar sekselezh ha traoù tagusoc'h a-enep anestablishment. Pontoù a-vil vern a oa bet etre an daou stil-se avat e penn-kentañ, dreist-holl e penn-kentañ.[53] E 1963, kaset gant The Beatles, e teuas ar strolladoù-Beat da gaout berzh war al leurenn breizhveuriat, heuliet a-dost gant ar strolladoù tostoc'h d'ar rythm and blues[54].
I Want To Hold Your Hand a voe berzh kentañ The Beatles er Billboard, o tremen seizh sizhunvezh e penn ha pemzek war ar roll en holl[55][56]. O donedigezh en abadennThe Ed Sullivan Show d'an9 a viz C'hwevrer1964 a oa bet heuliet gant 73 milion a Amerikaned, ur rekord d'ar mare-se, ha gwelet eo evel ur bazenn a-bouez en istor sevenadur pop ar Stadoù-Unanet. E-kerzh sizhun ar4 a viz Ebrel1964 e oa bet kemeret gant ar Beatles daouzek plas e roll ar Billboard, ar pempvet kentañ en o zouez. Ar strollad rock en doa gwerzhet ar muiañ a albomoù e oa deuet ar Beatles da vezañ hag heuliet e oant bet er rolloù gant meur a strollad hag arzour rock breizhveuriat[53] evelPeter and Gordon, The Animals,Manfred Mann,Petula Clark, Freddie and the Dreamers,Wayne Fontana and the Mindblenders, Herman's Hermits, The Rolling Stones,The Troggs,Donovan,[56]The Kinks peThe Dave Clark Five.
An Aloubadeg Vreizhveuriat he deus sikouret ar rock da vont war-zu an etrevroadelañ, o tigeriñ an nor evit strolladoù all eusBreizh-Veur, peotramant eusIwerzhon, da gaout berzh er bed a-bezh. ErStadoù-Unanet avat he doa roet un termen d'ar sonerezh surf, d'ar pevaradoù-merc'hed ha d'an idoloù ar yaouankiz (evit ur pennadig d'an nebeutañ) a oa chomet e penn ar rolloù amerikan e fin ar bloavezhioù 1950 ha deroù ar bloavezhioù 1960[57] Poan he doa graet da red-vicher arzourien rythm and blues ivez, evelFats Domino haChubby Checker, ha d'an arzourien a oa chomet eus mare ar rock and roll, betekElvis Presley zoken[58] Bras e voe perzh an Aloubadeg Breizhveuriat da sevel doareoù-rock nevez kenkoulz ha skornañ trec'h ar strollad-rock, diazezet war ar gitaroù hag an toumperezh, a skriv e ganaouennoù.[30] Diwar skouer albomThe BeatlesRubber Soul (1965) e oa bet savet albomoù gant ar strolladoù-rock breizhveuriat savet evel un oberenn-arzel e 1966, evelAftermath gantThe Rolling Stones,Revolver gant The Beatles adarre,A Quick One gantThe Who ha gant arzourien amerikan ivez evelPet Sounds gantThe Beach Boys haBlonde on Blonde gantBob Dylan.[59].
ArGarage Rock (rock ar c'harrdioù) a oa ur sonerezh rust a gleved kalz en Amerika an Norzh e-kreiz ar bloavezhioù 1960, anvet e-giz kar e seblante bezañ graet ha pleustret e karrdioù familhoù ar bannlevioù.[60][61] Kanaouennoù garage rock a veze alies diwar-benn kudennoù al lise, diwar-benn ar "merc'hed a live gevier" ha direizhded an darempredoù sokial.[62] Ar pozioù hag an doare da ganañ a veze alies tagusoc'h eget ar pezh a vezed kustum da glevet d'ar mare-se, pozioù soroc'het pe huchet disolvet e yudadennoù distumm.[60] Klevet a raed kanaouennoù un akord kriz evel reoùThe Seeds peotramant ur sonerezh par da reoù ar studioioù, evelThe Knickerbockers,The Remains peThe Fifth Estate. Cheñchamantoù a gleved a-hed ar vro, e pep lec'h e oa leurennoù buhezek, dreist-holl eKalifornia hag eTexas.[62] Gant lod e kaver e oa ur sonerezh dibar e stadoù arWashington hagOregon[63].
Levezonet bras e oa bet ar strolladoù-karrdi gant an Aloubadeg Vreizhveuriat, o tigeriñ hent ur publik broadel hag o lakaat anezho da cheñch stil (tra ma oant strolladoù-surf pehot rod alies) da gemer ur stil breizhveuriat, hag o lakaat ur bern strolladoù da vezañ savet.[62] Miliadoù a strolladoù-karrdi a oa oberiant en SUA hag eKanada d'ar mare-se o produiñ kantadoù a ganaouennoù o doa graet berzh war ul live rannvroel.[62] Goude ma oa bet sinet leun a strolladoù gant labeloù bras pe rannvroel e voe ur c'hwitadenn evit ar brasañ anezho. Brasañ berzh argarage rock a voe er bloavezh 1966 hervez kont.[62] E 1968 e oa aet ar stil-se diwar-wel er rolloù-pennañ tra ma oa aet ar brasañ eus ar strolladoù nann-vicherel d'ober studioù, d'an arme pe da labourat.[62] Doareoù-sonerezh nevez a oa ganet da erlec'hiañ ar stil-se.[62] Un astenn d'ar stil-se a gleved eDetroit e penn-kentañ ar bloavezhioù 1970, gant ar strolladThe Stooge (hagIggy Pop) da skouer, met staget eo bet ar strolladoù-se ouzh ragistor arsonerezh punk kentoc'h.
Goude ma oa deuet gwagenn gentañ anAloubadeg Vreizhveuriat dre arzourien beat pe rythm and blues e oa heuliet gant un eil gwagenn a strolladoù o kemer skouer kentoc'h diwar arblues, evelThe Rolling Stones peThe Yardbirds[69] Sonerien blues breizhveuriat fin ar bloavezhioù 1950 ha penn-kentañ ar bloavezhioù 1960 a oa bet levezonet gant seniñ akoustik tudennoù evelLead Belly, en doa bet ul levezon bras war al luskad skiffle, haRobert Johnson[70] Tamm ha tamm e oa bet adoptet ganto ur son amplaet trouzusoc'h, diazezet war ar gitar tredan, diwar arChicago blues, dreist-holl goude troiad breizhveuriatMuddy Waters e 1958 en doa lusketCyril Davies hag ar gitarourAlexis Korner da vodañ ar strolladBlues Incorporated.[71]. Levezoniñ a reas ar strollad leun a arzourien deuet da heul, ar brasañ anezho o labourat gantañ, evel izili zo eus ar Rolling Stones haCream, o veskañ standardoù blues ha binvioù ha pouez ar rock.[46]
Eric Clapton e Barcelona e 1974
Unan eus tudennoù pennañ al luskad blues rock a oaJohn Mayall. En e strolladThe Bluesbreakers e klevedEric Clapton (goude ma oa aet kuit eusThe Yardbirds) haPeter Green da c'houde. A-bouez e oa bet an albomBlues Breakers with Eric Clapton (Beano) e 1966 gwelet evel unan eus albomoù mammenn evit son arzourien breizhveuriat hag amerikan er peurrest eus an degad[72]. Da c'houde ez eas Eric Clapton da vodañ dreist-strolladoù evel Cream,Blind Faith haDerek and the Dominos, heuliet gant ur red-vicher solo he doa sikouret ar blues rock da vezañ brudetoc'h,[71] en ur sevel pontoù ouzh ar sonerezh pop dre e vignoniezh gantGeorge Harrison. E fin ar bloavezhioù 1960 e oa bet kaset ar blues rock war-zu anheavy rock (rock ponner) gantJeff Beck, un ezel bet d'ar Yardbirds, hag e strolladThe Jeff Beck Group.[71] Gitarour ar Yardbirds diwezhañ,Jimmy Page, az eas da vodañ ar strolladThe New Yardbirds a zeuas da vezañLed Zeppelin buan. Ar brasañ eus kanaouennoù o zri albom kentañ, med lod all diwezhatoc'h ivez, a oa astennadennoù eus kanaouennoù blues hengounel.[71]
Ar strolladoù blues rock kentañ a zezrevelle alies ar jazz, o seniñ alies tammoù hir war ar prim a voe elfennoù pennañ ar rock araogour. War-dro 1967 e oa aet strolladoù evel Cream pe The Jimmy Hendrix Experience diouzh ur sonerezh blues rock glann da vont war-zu ar psikedelia. Er bloavezhioù 1970 e oa deuet ponneroc'h ar blues rock, diazezet war riffoù a glever e labour Led Zeppelin peDeep Purple, ha start e voe ober un diforc'h etre blues orck haghard rock. Gant arzourien evelGeorge Thorogood pePat Travers e oa kendalc'het ar blues rock[71], met war al leurenn breizhveuriat dreist-holl e oa aet an arzourien war-zu anheavy metal hag echu e oa gant brud ar blues rock[75].
Adalek ar bloavezhioù 1960 e oa kresket al luskad diorroet diouzh dihun ar sonerezh folk amerikan d'ur berzh brasoc'h, oc'h implijet sonerezh hengounel ha kanaouennoù nevez graet mod-kozh, gant binvioù akoustik.[76] Pennoù kentañ an doare-sonerezh-se en SUA, liammet kreñv ouzh politikerezhioù araogour ha micherour, a voeWoody Gunthrie haPete Seeger.[76] Tud all evelJoan Baez haBob Dylan a oa deuet e penn al luskad-se evel skrivagnerien-aozerien.[76] Dylan a oa komañset da vezañ brudet gant kanaouennoù evelBlowin' in the Wind (1963) haMasters of War (1963) a sachas evezh ar publik diwar-benn arc'hanaouennoù-stourm,[77] met chom a rae ar sonerezh folk hag ar sonerezh rock estren an eil d'egile, goude ma oa levezonoù etrezo, gant daou bublik disheñvel.[78]
Klaskoù abred da veskañ elfennoù folk ha rock a oa deuet gantThe Animals hag ar ganaouennHouse of the Rising Sun (1964), a oa bet ar sonenn folk kentañ sonaozet er mod rock he doa graet berzh,[79] ha kanaouennThe BeatlesI'm a Loser (1964), moarvat ar ganaouenn gentañ levezonet gant Dylan bet savet gant ar Beatles. Al luskad folk rock a lavarer e oa komañset da greskiñ kalz pa voe añrejistret kanaouenn DylanMr. Tambourine Man gantThe Byrds hga aet anezhi e penn ar rolloù e 1965.[78] Lod eus izili the Byrds a oa bet perzh eus leurenn kafeoù-folkLos Angeles met adoptet e oa bet gant ar strollad binvioù-sonerezh rock, gant toumperezh ha gitaroù 12 kordennRickenbacker a zeuas da vezañ elfennoù a-bouez en doare-sonerezh-se.[78] Diwezhatoc'h ar bloaz-mañ e oa bet implijet binvioù-tredan gant Dylan, daoust da reuz difennerien ur folk glann, hag e ganaouennLike a Rolling Stone o kemer penn ar rolloù er Stadoù-Unanet.[78] HervezRichie Unterberger en doa levezonet Dylan strolladoù rock evel The Beatles, a-raok implijet binvioù-tredan zoken, o tiskouez dezho ha da remziad ar rock e c'helle un albom bezañ un oberenn e-unan hep lakaat pouez war ar singloù, evel e-barzhThe Freewheelin' Bob Dylan e 1963[80].
Ar folk-rock a voe en e vrudetañ e 1967-68 a-raok ma'z eas leun a arzourien war-zu doareoù all, evel Dylan ha The Byrds a ziorroas ar sonerezh country rock[83] Evelato, ar meskaj etre folk ha rock a oa bet ul levezon bras da gas ar sonerezh rock pelloc'h, o tennañ elfennoù eus al luskad psikedelek ivez, ha da lakaat war-wel mennozh ar skriver-kanaouennoù, ar c'hanaouennoù-stourm ha meiziad ar "gwirionded".[78][84].
Da c'houde e voe sellet ouzhSgt. Pepper evel gwellañ albom istor ar sonerezh, hag ur bazenn all e voe da vont war-zumare an albomoù e-lec'h ma veze savet an albomoù evito o-unan ha pas evel un dastumad singloù ha ma teujont a-benn da vezañ gwelet reizh e-keñver ar sevendadurmainstream[88] En ul luskad kaset gant ar Beatles adalek kreiz ar bloavezhioù 1960,[89]. e voe kaset gant an arzourien rock an LP (Long Play pe albom) evel doare-pennañ da ezteuler ha koñsomiñ sonerezh enrollet, ar pezh zo chomet gwir e-pad degadoù da heul tra ma oa deuet ar stumm-se, kaset gant ar rock a-raok bezañ stantard e greanterezh ar sonerezh, an hini implijetañ.
Progressive rock (perock araogour), un termen a c'heller implijet kement hagart rock, zo bet kaset gant an arzourien en tu all d'an doareoù rannet mat a vezed kustum da glevet en ur lakaat binvioù disheñvel da seniñ e-barzh kanaouennoù disheñvel o stumm.[90] Adalek kreiz ar bloavezhioù 1960,The Left Banke,The Beatles,The Rolling Stones haThe Beach Boys a oa ar re gentañ o seniñklavier, binvioù koad ha kerdin en o c'hanaouennoù d'ober ur seurtrock barok a glever ar gwellañ er singleA Whiter Shade of Pale gantProcol Harum (1967), e zigoradur awenet gantBach[91] Urlaz-seniñ a-bezh a oa bet implijet gantThe Moddy Blues en oc'h albumDays of Future Passed (1967) ha krouet o doa sonioù laz-seniñ gantsintetizoroù da c'houde.[90] Sonaozañ klasel, klavieroù ha sintetizoroù a oa bet implijet stank da c'houde ouzhpenn d'ar stumm hengounel gant gitar, gitar-boud ha toumperezh gant ar strolladoù rock araougour[92].
GantPink Floyd e voe ar muiañ a verzh, az eas kuit diouzh luskad ar psikedelia goude ma oa aetSyd Barrett diouzh ar strollad e 1968, gant an albomThe Dark Side of the Moon (1973), a oa bet meulet evel ur bennoberenn en doare-sonerezh-mañ ha deuet da unan eus albomoù gwellañ gwerzhet en istor ar sonerezh[95] Pouez a veze lakaet war ar varregezh da seniñ, gantYes o kontañ war mailhoni ar gitarourSteve Howe hag ar c'hlavierourRick Wakeman, tra ma oaEmerson, Lake & Palmer ur super-strollad en doa produet unan eus oberennoù kempleshañ a-fet teknik er jañr-se.[90]Jethro Tull haGenesis o doa roet daou zoare disheñvel, met saoz penn-kil-ha-troad o daou, da seniñ.[96]Renaissance, savet gant izili-bet eus Yardbirds,Jim McCarty haKeith Relf e 1969, a oa emdroet en ur strollad meiziad-uhel gant mouezh tri oktavAnnie Haslam. Ar brasañ eus ar strolladoù breizhveuriat a oa e dalc'h azeulerien ne oant ket gwall niverus, met un nebeud, evel Pink Floyd, Jethro Tull pe Genesis a zeuas a-benn da gaout singloù en 10vet plas uhelañ ha kaout berzh war ar marc'had amerikan[97] Skourr amerikan ar rock araogour a oa disheñvel-kenañ etre sonerezh liesseurt ha nevezusFranck Zappa,Captai Beefheart peBlood, Sweat & Tears[98]. ha strolladoù troet war-zu ar pop rock evelBoston,Foreigner,Kansas,Journey haStyx.[90] Ar re-mañ, ouzhpenn d'ar strolladoù breizhveuriatSupertramp hagELO, a gonte e-touez an arzourien o doa ar muiañ a verzh er bloavezhioù 1970, o tegas ivez mare arpomp rock pearena rock gant sonadegoù bras divent, leun a efedoù-gouloù ha c'hoariva, en doa padet betek ma voe re gaer da aozañ seurt arvestoù, erlec'hiet gant ar sonedadegoù e gouelioù-rock adalek ar bloavezhioù 1990.
Skourr binvioù an doare-sonerezh-se en doa roetTubular Bells (1973) gantMike Oldfield, albom kentañVirgin Records hag ur berzh bedel a zeuas da batrom ar jañr.[90] EnEuropa kevandirel e kleved ar muiañ eus ar sonerezh-se, gant strolladoù evelKraftwerk,Tangerine Dream,Can peFaust a zeuas a-benn da vont dreist harzoù ar yezh a-drugarez d'an dra-se[99] Ar rock-arnodiñ alamanKrautrock, leun a sintetizoroù, asambles gant oberennBrian Eno (a oa bet klavierourRoxy Music), a voe ul levezon bras war ganedigezh arsonerezh electronic rock.[90] Gant ar cheñchamantoù teknologiezh ha donedigezh ar punk e fin ar bloavezhioù 1970 e oa bet muioc'h-mui ar santimant e oa ar rock araogour ur sonerezh fougaser[100] Leun a strolladoù a zivodas, met lod, evel Genisis, ELP, Yes ha Pink Floyd a gendalc'has da gaout berzh gant o albomoù hag o zroiadoù dre ar bed a-bezh.[101] Strolladoù zo a ziwanas goude ar wagenn punk, evelSiouxsie and the Banshees,Ultravox peSimple Minds, a ziskouezas bezañ levezonet gant arprog rock ouzhpenn bezañ awenet gant ar punk, ar pezh a veze anatoc'h.[102].
E fin arbloavezhioù 1960 e oa deuet ar jazz rock war-wel evel un is-doare disheñvel diwar al leurennoù blues rock, rock psikedelek ha rock araogour, o veskañ kreñvder ar rock gant sonerezh kemplez ha sonet ar ar prim mestal d'arjazz. War lec'hiennAllMusic ez eus bet skrivet e oa ar jazz rock un termen a c'hell ober anv eus "strolladoù teuziñ trouzusañ, gouesañ, tredanetañ diwar tu ar jazz, met alies mat e ra anv eus arzourien deuet diwar tu rock an ekwasion. "Jazz-rock" ... zo diwanet dre vras diwar an is-doareoù rock o doa ar muiañ a imor a-fet arz e fin ar bloavezhioù 1960 ha penn-kentañ ar bloavezhioù 1970, en o zouez luskad ar skriverien-kanaouennoù."[a 2] Leun a arzourien eus deroù ar rock 'n' roll erStadoù-Unanet o doa komañset e strolladoù jazz ha degaset e oa bet elfennoù eus an doare-se en o doare nevez da seniñ. EBreizh-Veur e oa diwanet arblues rock, ha kalz eus e arzourien bennañ evelGinger Baker haJack Bruce eus strolladEric ClaptonCream, diwar leurenn arBritish jazz. Alies e vez lakaet albom nemetañ ur strollad chomet dianav a-walc'h,The Free Spirits, eus aNew York City, anvetOut of Sight and Sound (1966], da enrolladenn jazz rock gwir kentañ. Ar strolladoù kentañ o doa implijet al liketenn-se da vat a oa strolladoù tud gwenn eus arrythm and blues a sone lodennoù jazzy gant kernioù, evelElectric Flag,Blood, Sweat & Tears haChicago, o kaout berzh e fin ar bloavezhioù 1960 ha deroù ar bloavezhioù 1970.[103]
D'ar memes mare e oa deuet arzourien breizhveuriat war-wel hag a implije tu seniñ war ar prim ha modoù ar jazz en o sonerezh, evelNucleus[104],Graham Bond ha strolladJohn MayallColosseum. Diwar ar rock psikedelek ha leurenn Canterbury e oa deuetSoft Machine, a zo bet gwelet evel ar strollad en doa produet ar sonerezh a veske ar gwellañ daou du ar sonerezh. Lod all a lavar e teu ar sonerezh meulet ar muiañ eus tu al leurenn jazz, gantMiles Davies, levezonet kalz gant oberennJimi Hendrix da veskañ binvioù rock en e albomBitches Brew (1970). Ul levezon bras e oa bet war arzourien jazz awenet gant ar rock, evelHerbie Hancock,Chick Corea haWeather Report.[103] Diwar-wel ez eas an doare-sonerezh-mañ e fin ar bloavezhioù 1970 tra ma rae berzh ur stumm blotoc'h da deuziñ an daou[105] met arzourien zo evelSteely Dan[105],Franck Zappa haJoni Mitchell o doa enrollet alboù jazz rock a-bouez d'ar mare-se, ha kendelc'her a reas da gaout ul levezon bras war ar sonerezh rock.[103]
Roots rock, pe "rock ar gwriziennoù", eo an anv a roer bremañ d'ul luskad en doa klasket pellaat diouzh re-veur ar psikedelia en ur zistreiñ d'ur rock 'n' roll diazez ha distreiñ war e levezonoù kentañ, dreist-holl ar c'hountry hag ar sonerezh folk, o doa ganet ar c'hountry rock hag ar Southern rock[106] DaNashville ez easBob Dylan da enrollañ e albomBlonde on Blonde e 1966.[107] An dra-se, asambles gant albomoù levezonetoc'h gant ar c'hountry c'hoazh, a oa bet gwelet evel deroù doare arsonerezh country folk, un hent heuliet gant leun a sonerien folk akoustik.[107] Arzourien all a heulias giz an distro d'an diazez, evel ar strolladkanadienThe Band pe ar strolladkalifornatCreedence Clearwater Revival, an daou anezho a veske rock eeun gant folk, country ha blues, hag e-touez ar strolladoù o doa bet ar muiañ a verzh e fin ar bloavezhioù 1960 e oant[108] D'ar memes mare e komañsas arzourien solo eus Kalifornia da enrollañ o oberenn, evelRy Cooder,Bonnie Raitt haLowell George,[109] o levezoniñ oberenn arzourien koshoc'h evelThe Rolling Stones gant o albomBeggar's Banquet (1968) haThe Beatles gantLet it Be (1970).[86] En ur soñjal e-barzh ar c'hiz-se e oa bet skrivet gant Crhistgau e 1970 en e bennad-stur e-barzh eConsumer's Guide e oa bet dilezet gant ar reizhkredouriez nevez ar seniñ war ar prim ha klinkladurioù ar studio da lakaat pouez war ur sonazoañ gant nebeut a vinvioù ha kalite ar skrivañ-kanaouennoù, o kemer rock, country ha rythm and blues arbloavezhioù 1950 da batrom. Ar skouer pennañ a oa The Band hervezañ.[110].
Alies mat e lavarer eo saverien arSouthern rock iziliAllman Brothers Band, o doa krouet ur son dibar, diwar arblues rock dre vras, met o veskañ ennañ arsonerezh boogie, arsoul ha country deroù ar bloavezhioù 1970.[74] Ar strollad en doa bet ar muiañ a verzh gant seurt sonerezh a voeLynyrd Skynyrd en doa diazezet skeudennGood ol' boy an doare sonerezh-se ha stumm hollek arguitar rock er bloavezhioù 1970.[74] E-touez o diskennidi e kaver ar strollad teuziñ/araogourDixie Dregs,Outlaws, levezonetoc'h gant ar c'hountry,Wet Willie, a droe muioc'h war-zu ar funk ha rythm and blues, haThe Ozark Mountain Daredevils.[74] Diouzh ar c'hiz e oa aet al luskad-se e fin ar bloavezhioù 1970, ur wezh paouezet izili kentañ Allman ha Lynyrd Skynyrd da seniñ, met kendalc'het e voe er bloavezhioù 1980 memestra gant arzourien evel.38 Special,Molly Hatchet haThe Marshall Tucker Band.[74]
↑(en) "something more than pop, something more than rock and roll" ha "[r]ock musicians combined an emphasis on skill and technique with the romantic concept of art as artistic expression, original and sincere" Frith in T.Warner, Pop Music.
↑(en) "[Jazz rock] may refer to the loudest, wildest, most electrified fusion bands from the jazz camp, but most often it describes performers coming from the rock side of the equation." Jazz-rock "...generally grew out of the most artistically ambitious rock subgenres of the late '60s and early '70s", including the singer-songwriter movement." inJazz Rock Music genre overview, AllMusic. Lennet d'an 20 a viz C'hwevrer 2022
↑(en) J.M. Curtis, Rock Eras: Interpretations of Music and Society, 1954–1984 (Madison, WI: Popular Press, 1987),ISBN 0-87972-369-6, pp. 68–73.
↑4,0 ha4,1(en)Campbell, Michael; Brody, James (2007). Rock and Roll: An Introduction (2nd ed.). Belmont, CA: Thomson Schirmer. pp. 80–81.ISBN 978-0-534-64295-2.
↑(en)R.C. Brewer, "Bass Guitar", in Shepherd, 2003, p. 56.
↑(en) R. Mattingly, "Drum Set", in Shepherd, 2003, p. 361.
↑(en) P. Théberge, Any Sound you can Imagine: Making Music/Consuming Technology (Middletown, CT, Wesleyan University Press, 1997),ISBN 0-8195-6309-9, pp. 69–70.
↑(en) D. Laing, "Quartet", in Shepherd, 2003, p. 56.
↑9,09,1 ha9,2(en) C. Ammer, The Facts on File Dictionary of Music (New York: Infobase, 4th edn., 2004),ISBN 0-8160-5266-2, pp. 251–52.
↑(en) J. Covach, "From craft to art: formal structure in the music of the Beatles", in K. Womack and Todd F. Davis, eds, Reading the Beatles: Cultural Studies, Literary Criticism, and the Fab Four (New York: SUNY Press, 2006),ISBN 0-7914-6715-5, p. 40.
↑(en) T. Gracyk, Rhythm and Noise: an Aesthetics of Rock, (London: I.B. Tauris, 1996),ISBN 1-86064-090-7, p. xi.
↑(en) P. Wicke, Rock Music: Culture, Aesthetics and Sociology (Cambridge: Cambridge University Press, 1990),ISBN 0-521-39914-9, p. x.
↑(en) Farber, Barry A. (2007). Rock 'n' roll Wisdom: What Psychologically Astute Lyrics Teach About Life and Love. Westport, CT: Praeger. pp. xxvi–xxviii.ISBN 978-0-275-99164-7.
↑(en) Christgau, Robert; et al. (2000). McKeen, William (ed.). Rock & Roll Is Here to Stay: An Anthology. W.W. Norton & Company. pp. 564–65, 567.ISBN 0-393-04700-8.
↑(en) McDonald, Chris (2009). Rush, Rock Music and the Middle Class: Dreaming in Middletown. Bloomington, IN: Indiana University Press. pp. 108–09.ISBN 978-0-253-35408-2.
↑(en) S. Waksman, Instruments of Desire: the Electric Guitar and the Shaping of Musical Experience (Cambridge, MA: Harvard University Press, 2001),ISBN 0-674-00547-3, p. 176.
↑(en) Frith, Simon (2007). Taking Popular Music Seriously: Selected Essays. Aldershot, England: Ashgate Publishing. pp. 43–44.ISBN 978-0-7546-2679-4.
↑(en) Christgau, Robert (11 June 1972). "Tuning Out, Tuning In, Turning On". Newsday. Retrieved 17 March 2017.
↑19,019,119,2 ha19,3(en) T. Warner, Pop Music: Technology and Creativity: Trevor Horn and the Digital Revolution (Aldershot: Ashgate, 2003),ISBN 0-7546-3132-X, pp. 3–4.
↑(en) R. Beebe, D. Fulbrook and B. Saunders, "Introduction" in R. Beebe, D. Fulbrook, B. Saunders, eds, Rock Over the Edge: Transformations in Popular Music Culture (Durham, NC: Duke University Press, 2002),ISBN 0-8223-2900-X, p. 7.
↑(en) R. Unterberger, "Birth of Rock & Roll", in Bogdanov et al., 2002, pp. 1303–04.
↑(en)T.E. Scheurer, American Popular Music: The Age of Rock (Madison, WI: Popular Press, 1989),ISBN 0-87972-468-4, p. 170.
↑(en) Will the creator of modern music please stand up? Alexis Petridis The Guardian 4/16/2004
↑(en) Robert Palmer, "Church of the Sonic Guitar", pp. 13–38 in Anthony DeCurtis, Present Tense, Duke University Press, 1992, p. 19.ISBN 0-8223-1265-4
↑26,0 ha26,1(en) Campbell, Michael (2008). Popular Music in America: The Beat Goes On (3rd ed.). Boston, MA: Cengage Learning. pp. 157–58.ISBN 978-0-495-50530-3.
↑(en) P. Browne, The Guide to United States Popular Culture (Madison, WI: Popular Press, 2001),ISBN 0-87972-821-3, p. 358.
↑(en) N. McCormick (24 June 2004), "The day Elvis changed the world", The Telegraph
↑(en) R.S. Denisoff, W.L. Schurk, Tarnished Gold: the Record Industry Revisited (New Brunswick, NJ: Transaction, 3rd edn., 1986),ISBN 0-88738-618-0, p. 13.
↑30,0 ha30,1(en) R. Shuker, Popular Music: the Key Concepts (Abingdon: Routledge, 2nd edn., 2005),ISBN 0-415-34770-X, p. 35.
↑(en) R. Unterberger, "Doo Wop", in Bogdanov et.al., 2002, pp. 1306–07.
↑(en) J. M. Curtis, Rock Eras: Interpretations of Music and Society, 1954–1984 (Madison, WI: Popular Press, 1987),ISBN 0-87972-369-6, p. 73.
↑(en) Aswell, Tom (2010). Louisiana Rocks! The True Genesis of Rock & Roll. Gretna, LA: Pelican Publishing. pp. 61–65.ISBN 978-1-58980-677-1.
↑(en) Robert Palmer, "Church of the Sonic Guitar", pp. 13–38 in Anthony DeCurtis, Present Tense, Duke University Press, 1992, pp. 24–27.ISBN 0-8223-1265-4.
↑(en) Hicks, Michael (2000). Sixties Rock: Garage, Psychedelic, and Other Satisfactions. University of Illinois Press. p. 17.ISBN 0-252-06915-3.
↑(en) Schwartz, Roberta F. (2007). How Britain Got the Blues: The Transmission and Reception of American Blues Style in the United Kingdom. Aldershot, England: Ashgate Publishing. p. 22.ISBN 978-0-7546-5580-0.
↑(en) J. Roberts, The Beatles (Mineappolis, MN: Lerner Publications, 2001),ISBN 0-8225-4998-0, p. 13.
↑(en) Campbell, Michael (2008). Popular Music in America: The Beat Goes On (3rd ed.). Boston, MA: Cengage Learning. p99.ISBN 978-0-495-50530-3.
↑40,0 ha40,1(en) S. Frith, "Pop music" in S. Frith, W. Stray and J. Street, eds, The Cambridge Companion to Pop and Rock (Cambridge: Cambridge University Press, 2001),ISBN 0-521-55660-0, pp. 93–108.
↑(en) R. Shuker, Understanding Popular Music (Abingdon: Routledge, 2nd edn., 2001),ISBN 0-415-23509-X, pp. 8–10.
↑(en) B. Bradby, "Do-talk, don't-talk: the division of the subject in girl-group music" in S. Frith and A. Goodwin, eds, On Record: Rock, Pop, and the Written Word (Abingdon: Routledge, 1990),ISBN 0-415-05306-4, p. 341.
↑43,043,1 ha43,2(en) K. Keightley, "Reconsidering rock" in S. Frith, W. Straw and J. Street, eds, The Cambridge Companion to Pop and Rock (Cambridge: Cambridge University Press, 2001),ISBN 0-521-55660-0, p. 116.
↑(en) D. Hatch and S. Millward, From Blues to Rock: an Analytical History of Pop Music (Manchester: Manchester University Press, 1987),ISBN 0-7190-1489-1, p. 78.
↑(en) A.J. Millard, The Electric Guitar: a History of an American Icon (Baltimore, MD: JHU Press, 2004),ISBN 0-8018-7862-4, p. 150.
↑46,0 ha46,1(en) B. Eder, "British Blues", in V. Bogdanov, C. Woodstra, S.T. Erlewine, eds, All Music Guide to the Blues: The Definitive Guide to the Blues (Milwaukee, WI: Backbeat Books, 3rd edn., 2003),ISBN 0-87930-736-6, p. 700.
↑47,0 ha47,1(en) J. Blair, The Illustrated Discography of Surf Music, 1961–1965 (Ypsilanti, MI: Pierian Press, 2nd edn., 1985),ISBN 0-87650-174-9, p. 2.
↑(en) J. Blair, The Illustrated Discography of Surf Music, 1961–1965 (Ypsilanti, MI: Pierian Press, 2nd edn., 1985),ISBN 0-87650-174-9, p. 75.
↑(en) W. Ruhlman, et al., "Beach Boys", in Bogdanov et al., 2002, pp. 71–75.
↑(en) R. Stakes, "Those boys: the rise of Mersey beat", in S. Wade, ed., Gladsongs and Gatherings: Poetry and its Social Context in Liverpool Since the 1960s (Liverpool: Liverpool University Press, 2001),ISBN 0-85323-727-1, pp. 157–66.
↑(en) I. Chambers, Urban Rhythms: Pop Music and Popular Culture (Basingstoke: Macmillan, 1985),ISBN 0-333-34011-6, p. 75.
↑(en) J.R. Covach and G. MacDonald Boone, Understanding Rock: Essays in Musical Analysis (Oxford: Oxford University Press, 1997),ISBN 0-19-510005-0, p. 60.
↑53,0 ha53,1(en) R. Unterberger, "British Invasion", in Bogdanov et al., 2002, pp. 1316–17.
↑(en) R. Unterberger, "British R&B", in Bogdanov et al., 2002, pp. 1315–16.
↑(en) H. Bill, The Book Of Beatle Lists (Poole, Dorset: Javelin, 1985),ISBN 0-7137-1521-9, p. 66.
↑(en) K. Keightley, "Reconsidering rock" in, S. Frith, W. Straw and J. Street, eds, The Cambridge Companion to Pop and Rock (Cambridge: Cambridge University Press, 2001),ISBN 0-521-55660-0, p. 117.
↑(en) F.W. Hoffmann, "British Invasion" in F.W. Hoffmann and H. Ferstler, eds, Encyclopedia of Recorded Sound, Volume 1 (New York: CRC Press, 2nd edn., 2004),ISBN 0-415-93835-X, p. 132.
↑(en) Simonelli, David (2013). Working Class Heroes: Rock Music and British Society in the 1960s and 1970s. Lanham, MD: Lexington Books. pp. 96–97.ISBN 978-0-7391-7051-9.
↑60,0 ha60,1(en) R. Shuker, Popular Music: the Key Concepts (Abingdon: Routledge, 2nd edn., 2005),ISBN 0-415-34770-X, p. 140.
↑(en) E.J. Abbey, Garage Rock and its Roots: Musical Rebels and the Drive for Individuality (Jefferson, NC: McFarland, 2006),ISBN 0-7864-2564-4, pp. 74–76.
↑(en) N. Campbell, American Youth Cultures (Edinburgh: Edinburgh University Press, 2nd edn., 2004),ISBN 0-7486-1933-X, p. 213.
↑(en) Otfinoski, Steven. "The Golden Age of Rock Instrumentals". Billboard Books, (1997), p. 36,ISBN 0-8230-7639-3
↑(en) W.E. Studwell and D.F. Lonergan, The Classic Rock and Roll Reader: Rock Music from its Beginnings to the mid-1970s (Abingdon: Routledge, 1999),ISBN 0-7890-0151-9, p. 213.
↑(en) J. Austen, TV-a-Go-Go: Rock on TV from American Bandstand to American Idol (Chicago IL: Chicago Review Press, 2005),ISBN 1-55652-572-9, p. 19.
↑(en) Waksman, Steve (2009). This Ain't the Summer of Love: Conflict and Crossover in Heavy Metal and Punk. Berkeley CA: University of California Press. p. 116.ISBN 978-0-520-25310-0.
↑(en) F.W. Hoffmann "Garage Rock/Punk", in F.W. Hoffman and H. Ferstler, Encyclopedia of Recorded Sound, Volume 1 (New York: CRC Press, 2nd edn., 2004),ISBN 0-415-93835-X, p. 873.
↑(en) H.S. Macpherson, Britain and the Americas: Culture, Politics, and History (Oxford: ABC-CLIO, 2005),ISBN 1-85109-431-8, p. 626.
↑(en) V. Coelho, The Cambridge Companion to the Guitar (Cambridge: Cambridge University Press, 2003),ISBN 0-521-00040-8, p. 104.
↑71,071,171,271,371,4 ha71,5(en) R. Uterberger, "Blues Rock", in V. Bogdanov, C. Woodstra, S.T. Erlewine, eds, All Music Guide to the Blues: The Definitive Guide to the Blues (Milwaukee, WI: Backbeat Books, 3rd edn., 2003),ISBN 0-87930-736-6, pp. 701–02.
↑(en) T. Rawlings, A. Neill, C. Charlesworth and C. White, Then, Now and Rare British Beat 1960–1969 (London: Omnibus Press, 2002),ISBN 0-7119-9094-8, p. 130.
↑(en) P. Prown, H.P. Newquist and J.F. Eiche, Legends of Rock Guitar: the Essential Reference of Rock's Greatest Guitarists (Milwaukee, WI: Hal Leonard Corporation, 1997),ISBN 0-7935-4042-9, p. 25.
↑74,074,174,274,3 ha74,4(en) R. Unterberger, "Southern Rock", in Bogdanov et al., 2002, pp. 1332–33.
↑(en) P. Prown, H.P. Newquist and J.F. Eiche, Legends of Rock Guitar: the Essential Reference of Rock's Greatest Guitarists (Milwaukee, WI: Hal Leonard Corporation, 1997),ISBN 0-7935-4042-9, p. 113.
↑76,076,1 ha76,2(en) Mitchell, Gillian (2007). The North American Folk Music Revival: Nation and Identity in the United States and Canada, 1945–1980. Aldershot, England: Ashgate Publishing. p. 95.ISBN 978-0-7546-5756-9.
↑(en) J.E. Perone, Music of the Counterculture Era American History Through Music (Westwood, CT: Greenwood, 2004),ISBN 0-313-32689-4, p. 37.
↑(en) Perone, James E. (2009). Mods, Rockers, and the Music of the British Invasion. Westport, CT: Praeger Publishers. p. 128.ISBN 978-0-275-99860-8.
↑(en)Ritchie Unterberger, « Top 25 Rock Reissues of 2018 », 31 a viz Kerzu 2018. Lennet d'ar 16 a viz C'hwevrer 2022
↑(en) M. Brocken, The British Folk Revival 1944–2002 (Ashgate, Aldershot, 2003),ISBN 0-7546-3282-2, p. 97.
↑(en) C. Larkin, The Guinness Encyclopedia of Popular Music (London: Guinness, 1992),ISBN 1-882267-04-4, p. 869.
↑(en) G.W. Haslam, A.H. Russell and R. Chon, Workin' Man Blues: Country Music in California (Berkeley CA: Heyday Books, 2005),ISBN 0-520-21800-0, p. 201.
↑(en) K. Keightley, "Reconsidering rock" in, S. Frith, W. Straw, and J. Street, eds, The Cambridge Companion to Pop and Rock (Cambridge: Cambridge University Press, 2001),ISBN 0-521-55660-0, p. 121.
↑85,0 ha85,1(en) M. Hicks, Sixties Rock: Garage, Psychedelic, and Other Satisfactions (Chicago, IL: University of Illinois Press, 2000),ISBN 0-252-06915-3, pp. 59–60.
↑(en) J.E. Perone, Music of the Counterculture Era American History Through Music (Westwood, CT: Greenwood, 2004),ISBN 0-313-32689-4, p. 24.
↑(en) DeRogatis, Jim; Kot, Greg (2010). The Beatles vs. The Rolling Stones: Sound Opinions on the Great Rock 'n' Roll Rivalry. Voyageur Press. pp. 70, 75.ISBN 978-1610605137.
↑(en) Whitburn, Joel (2003). Joel Whitburn's Top Pop Singles 1955-2002. Record Research. p. xxiii.ISBN 9780898201550.
↑(en) J.S. Harrington, Sonic Cool: the Life & Death of Rock 'n' Roll (Milwaukee, WI: Hal Leonard Corporation, 2003),ISBN 0-634-02861-8, p. 191.
↑(en) E. Macan, Rocking the Classics: English Progressive Rock and the Counterculture (Oxford: Oxford University Press, 1997),ISBN 0-19-509887-0, pp. 34–35.
↑(en) E. Macan, Rocking the Classics: English Progressive Rock and the Counterculture (Oxford: Oxford University Press, 1997),ISBN 0-19-509887-0, p. 64.
↑(en) E. Macan, Rocking the Classics: English Progressive Rock and the Counterculture (Oxford: Oxford University Press, 1997),ISBN 0-19-509887-0, p. 129.
↑(en) R. Reising, Speak to Me: The Legacy of Pink Floyd's The Dark Side of the Moon (Aldershot: Ashgate, 2005),ISBN 0-7546-4019-1.
↑(en) M. Brocken, The British Folk Revival, 1944–2002 (Aldershot: Ashgate, 2003),ISBN 0-7546-3282-2, p. 96.
↑(en) K. Holm-Hudson, Progressive Rock Reconsidered (London: Taylor & Francis, 2002),ISBN 0-8153-3715-9, p. 9.
↑(en) N.E. Tawa, Supremely American: Popular Song in the 20th Century: Styles and Singers and What They Said About America (Lanham, MA: Scarecrow Press, 2005),ISBN 0-8108-5295-0, pp. 249–50.
↑(en) P. Bussy, Kraftwerk: Man, Machine and Music (London: SAF, 3rd end., 2004),ISBN 0-946719-70-5, pp. 15–17.
↑(en) K. Holm-Hudson, Progressive Rock Reconsidered (London: Taylor & Francis, 2002),ISBN 0-8153-3715-9, p. 92.
↑(en) Thompson, Graham (2007). American Culture in the 1980s. Edinburgh, UK: Edinburgh University Press. p. 134.ISBN 978-0-7486-1910-8.
↑(en) T. Udo, "Did Punk kill prog?", Classic Rock Magazine, vol. 97, Gwengolo 2006.
↑103,0103,1 ha103,2(en) R. Unterberger, "Jazz Rock", in Bogdanov et al., 2002, pp. 1328–30.
↑(en) I. Carr, D. Fairweather and B. Priestley, The Rough Guide to Jazz (London: Rough Guides, 3rd edn., 2004),ISBN 1-84353-256-5, p. iii.
↑(en) Auslander, Philip (2008). Liveness: Performance in a Mediatized Culture (2nd ed.). Abingdon, England: Routledge. p. 83.ISBN 978-0-415-77353-9.
↑107,0 ha107,1(en) K. Wolff and O. Duane, Country Music: The Rough Guide (London: Rough Guides, 2000),ISBN 1-85828-534-8, p. 392.
↑(en) R. Unterberger, "The Band", and S.T. Erlewine, "Creedence Clearwater Revival", in Bogdanov et al., 2002, pp. 61–62, 265–66.
↑(en) Hoskyns, Barney (2007). Hotel California: The True-Life Adventures of Crosby, Stills, Nash, Young, Mitchell, Taylor, Browne, Ronstadt, Geffen, the Eagles, and Their Many Friends. Hoboken, NJ: John Wiley & Sons. pp. 87–90.ISBN 978-0-470-12777-3.
↑(en) Christgau, Robert (18 June 1970). "Consumer Guide (11)". The Village Voice. Retrieved 18 February 2020 – via robertchristgau.com.
↑111,0111,1111,2 ha111,3(en) R. Unterberger, "Country Rock", in Bogdanov et al., 2002, p. 1327.
↑(en) B. Hinton, "The Nitty Gritty Dirt Band", in P. Buckley, ed., Rock: The Rough Guide (London: Rough Guides, 1st edn., 1996),ISBN 1-85828-201-2, pp. 612–13.
↑(en) N.E. Tawa, Supremely American: Popular Song in the 20th Century: Styles and Singers and What They Said About America (Lanham, MA: Scarecrow Press, 2005),ISBN 0-8108-5295-0, p. 227–28.
