Movatterモバイル変換


[0]ホーム

URL:


Saltar al conteníu
WikipediaLa Enciclopedia Llibre
Buscar

Idioma occitanu

De Wikipedia
Occitanu
Occitanu
Faláu enFrancia
RexónOccitania
Falantesn. c.
PuestuMinoritariu(Ethnologue 1996)
FamiliaIndoeuropéu

 Itálicu
  Romance
   Occidental
     Galo-Ibéricu
      Occitano-Romance
        Occitanu

Estatus oficial
Oficial endengún país
Reguláu porNun ta reguláu
Códigos
ISO 639-1oc
ISO 639-2oci
ISO 639-3OCI

Estensión del occitanu

L'occitanu[1] ollingua d'oc ye unallingua románica, falada nel territoriu conocíu comoOccitania: sur deFrancia, dellos valles de los Alpes piemonteses (Italia) y elValle d'Arán (España). A falta d'estadístiques fiables, les estimaciones del númberu de falantes varien ente 2 y 10 millones de persones, según les fontes.

Occitània

Historia

[editar |editar la fonte]

L'occitanu ye la llingua más central de les llingües romániques. Una hipótesis sobro la nacencia del occitanu diz que foi una llingua vehicular ente tola xente de les árees vecines. Sía que non l'occitanu debe d'haber sío influyíu por circunstancies úniques tocantes a Europa como son:

L'occitanu ye una llingua enforma fragmentada. Sicasí, esiste una intercomprensión ente los diferentes dialeutos, que se puen dixebrar en trés grandes grupos:

  • A: Noroccitanu:alvernés,llemosín yvivaro-alpín
  • B: Occitanu meridional:llinguadocianu yprovenzal
  • C:Gascón
  • D: Hasta l'entamu del sieglu XX tamén englobabanse en los dialeutos occitanicos ibéricos las llinguas catalano-valencianas, pero los llingüistes acordaron que les diferencies yeren abondes como pa ser idiomas diferentes.

Clasificación llingüística

[editar |editar la fonte]

Pronunciación

[editar |editar la fonte]

Equí amuésase la pronunciación de lletres o diágrafos del occitanu.

Lletra o diágrafuFonemes
A, a/a/ /ə/, al fin de la pallabra /ɔ/
B, b/b/
C, c/k/ antes de a, o, u, /s/ antes de e o i
Ç, ç/s/
CH, ch/t͡ʃ/
D, d/d/
E, e/e/ /ɛ/
F, f/f/, en el dialeutu gascon /h/
G, g/g/ antes de a, o, u, /ʒ/ antes de e o i
H, hye muda
I, i/i/
J, j/ʒ/
L, l/l/ /ɫ/
LH, lh/ʎ/ como la ll del asturianu
M, m/m/
N, n/n/, al fin de la pallabra nun se pronuncia
NH, nh/ɲ/ igual que la ñ
O, o/u/ /ʊ/ si la pallabra lleva acentu grave /ɔ/
P, p/p/
Q, q/k/ /kw/
R, r/r/ /ɾ/, al fin de la pallabra nun se pronuncia
S, s/s/
Sh, sh/ʃ/ como la sh en inglés o la x del asturianu
U, u/y/ como la u del francés
T, t/t/
TG, tg/t͡ʃ/ como'l diágrafu ch
TJ, tj/t͡ʃ/
TZ, tz/ts/ como la z del italianu
V, v/v/, en algunos dialeutos /b/
X, x/ts/, en algunos casos /s/
Y, y/j/
Z, z/z/, al fin de la pallabra /s/

Tabla de vocabulariu

[editar |editar la fonte]

Esta tabla compara l´occitanu con otres llingües romániques.

LlatínFrancésItalianuCastellanuOccitanu (llinguadocianu)CatalánPortuguésRumanuAsturianu
claveclefchiavellaveclauclauchavecheiellave/chave
noctemnuitnottenochenuèit/nuèchnitnoitenoaptenueche/nueite
cantarechantercantarecantarcantarcantarcantarcântacantar
caprachèvrecapracabracabracabracabracapracabra
lingualanguelingualengualenga/lenguallengualingualimbăllingua
plateaplacepiazzaplazaplaçaplaçapraçapiaţăplaza
ponspontpontepuentepontpontpontepodponte
ecclesiaéglisechiesaiglesiaglèisaesglésiaigrejabisericăilesia
hospitalishôpitalospedalehospitalespitalhospitalhospitalspitalhospital
caseus | Llatín vulgarformaticumfromageformaggioquesoformatgeformatgequeijobrânzăquesu

Ver tamién

[editar |editar la fonte]


Llingües romániques
SardorrománicuSardu
IberorrománicuGalaicoportugués(PortuguésGalleguGallegoasturianuFala de Xálima)Asturlleonés(AsturianuLleonésMirandésEstremeñuCántabru)CastellanuNavarroaragonés(NavarruAragonés)
OccitanorrománicuGascónLlinguadocianuProvenzalCatalán-valencianu-balear(BalearCatalánValencianu)
GalorrománicuLlingües d'Oïl(BorbonésFrancésGalóNormanduPicarduPictavín-santonxésFranc-ComtoisValón)
GaloitalianuPiamontésLombarduLigurEmiliano-RomañolVénetu
RetorrománicuRomancheFriulanuLadín
ItalorrománicuItalianuCorsuNapolitanuSicilianu
BalcanorrománicuDálmataRumanuMacedorrumanuIstriorrumanuMeglenorrumanu


Referencies

[editar |editar la fonte]
  1. Esti términu apaez nelDiccionariu de l'Academia de la Llingua Asturiana. Ver:occitanu

Enllaces esternos

[editar |editar la fonte]

Control d'autoridaes

Sacáu de «https://ast.wikipedia.org/w/index.php?title=Idioma_occitanu&oldid=4349648»
Categoría:
Categoríes anubríes:

[8]ページ先頭

©2009-2026 Movatter.jp