Iste articlo ye en proceso de cambio enta laortografía oficial de Biquipedia (laOrtografía de l'aragonés de l'Academia Aragonesa d'a Luenga). Puez aduyar a completar este proceso revisando l'articlo, fendo-ie los cambios ortograficos necesarios y sacando dimpués ista plantilla.
Republica de Namibia Republic of Namibia Republiek van Namibia Republik Namibia
¹ A mayor parti d'a población blanca fablaalemán uafrikaans. As dos luengas estioron idiomas oficials dica1990, cuan o país logró a independencia.
ARepublica de Namibia ye un país d'o sud-ueste d'Africa que se troba en a costa atlantica, a lo norte deSudafrica, a lo sud d'Angola yZambia y a l'este deBotsuana. Tien una extensión de 824.295km² y una población de 2.533.794 habitants en 2017. A suya capital yeWindhoek (221.000 h).
O paisache de Namibia por un regular consta de cinco arias cheograficas, cadaguna con condicions abioticas caracteristicas y vechetación con bella variación adintro y superposición entre ellas: o saso central, odisierto de Namibia, a Gran Escarpa, a sabana arbolada y lodisierto de Kalahari.
Odisierto de Namibia, que da nombre lo país, y fueras a redolada norte, ye un puesto ixuto y desertico con radida precipitación pluvial. En dita redolada d'o norte se troba o parque nacional Etosha, un d'os mas grans d'o mundo y destacable per a gran diversidat vechetal y animal d'especies caracteristicas d'a sabana africana. Lodisierto de Kalahari s'extiende per l'este de Namibia.
Namibia s'extiende dende os 17 ° S dica os 25 ° S de latitut: climaticament o rango d'o cinto d'alta presión subtropical. A descripción climatica cheneral ye arida. Os maximos de temperatura son limitaus per a elevación cheneral de tota a rechión: nomás en l' extremo sud,Warmbad, per eixemplo, se rechistran maximos per dencima de 40°C.
Normalment, o cinto subtropical d'alta presión, con ciels esclarexius frecuents, proporciona mas de 300 días de sol per anyo. Ye situau en o canto sud d'os tropicos; oTropico de Capricorno curta lo país per metat. L'hibierno (junio-agosto) ye por un regular ixuto. Totas dos estacions pleviosas ocurren en verano: a chicota estación pleviosa entre setiembre y noviembre,y la gran entre febrero y abril. L'humedat ye baixa y a precipitación meya vareya dende cuasi cero en o disierto costero dica mas de 600mm en a faxa de Caprivi. As precipitacions son muit variables y as sequeras son comuns. Enl'estiu de 2006/07, as precipitacions se rechistroron muit per debaixo d' a meya anyal. En mayo de 2019, Namibia declaró l'estau d'emerchencia en respuesta a la sequera, y lo prorrogó per atros 6 meses en octubre de 2019.
L'orache y lo clima en a redolada costera son dominaus per a corrient freda de Benguela de l'Oceano Atlantico que fluye enta lo norte, que representa una precipitación muit baixa (50mm per anyo u menos), boira densa frecuent y temperaturas chenerals mas baixas que en a resta d'o país. En hibierno, ocasionalment ocurre una condición conoixida comoBergwind (alemán pa "brochina de montanya") uOosweer (afrikaans pa "clima de l'este"), un aire ixuto y calient que bufa dende l'interior enta la costa. Como l'aria dezaga d'a costa ye un disierto, istos aires pueden convertir-se entronadas d'arena, deixando depositos d'arena en l'Oceano Atlantico que son visibles en imáchens desatelite.
As arias d'o Saso Central y Kalahari tienen amplos rangos de temperatura diurna de dica 30°C. L'Efundja, l'inundación estacional anyal d'as redoladas septentrionals d'o país, a ormino causa no solo mals a l'infraestructura sino tamién perda de vidas. As plevidas que causan estas inundacions s'orichinan enAngola, fluyen enta a cuenca Cuvelai-Etosha de Namibia y implen as planas aluvials astí. As piors inundacions ocurrioron dica agora en marzo de 2011 y desplazoron a 21.000 personas.
A pesar d'a suya reducida población (nomás 2.055.080 habitants), Namibia conta con muitos grupos etnicos diferents. O grupo mas gran ye d'os owambos, que han controlau politicament a país dende la suya independencia. Atros grupos son hereros, himba, san, nama y basters. Toz éls conforman o 85% d'a población. Se calcula que a población blanca suma arredol d'o 7% d'o total (resident en a gran mayoría en a capital), y os mezclizos y mulatos suposan o 8%. En total, os emigrants constituyen o 2%. A convivencia y o radiu numero de conflictos caracterizan as relacions entre os cuantos grupos etnicos. Namibia, con 3,08 habitants per km2,[1] tien a segundadensidat de población mas baixa de cualsequier estau sobirano (dimpués deMongolia).
A economía de Namibia tradicionalment ha dependiu d'a menería, sobretot a explotación dediamants yuranio; encara que bi chiquez chacimientos d'arambre,estanyo yplumo. Apesca ye important, encara que han disminuyiu as capturas a partir d'os anyos 1970. En anyos recients oturismo s'ha tornau muito mas important dada a polideza natural d'o país y l'interesant fauna nativa, tradicionalment africana, pero en un ambient diferent a comunament asociau con a sabana africana.
