Odalmata[1] ye unaluenga romanz amortada en osieglo XIX que se charraba a lo largo d'as costas deDalmacia dendeSegna (un poco a lo sud deFiume) dicaAntìvaria uCattaro. Os que charraban dalmata yeran descendients d'a población romanizada d'a provincia romana deDalmacia y s'asimiloron a los italianos y a los croatas.
Ye una luenga mes pareixita a l'italiano que a lorumano, y a diferencia d'este no tiensubstratodaco-tracio. Manimenos en bellas publicacions orichinarias deRumanía uCroacia lo describen como una branca d'orumano y dica confunden osdalmatas con osmorlacos yistriorrumanos. A razón ye que en Rumanía bellas autoridaz academicas consideran l'arrumano, istrorrumano y meglenorrumano como dialectos d'o rumano, oficial en Rumanía y no tienen buena conoixencia d'a especificidat y de l'orichen d'o dalmata. En o caso de bels academicoscroatas relacionar osdalmatas con osmorlacos ye situar a suya presencia en Dalmacia posterior a los eslaus y considerar-los plegaus dende l'interior d'osBalcans y no como a población nativa pre-eslava de Dalmacia.
Tuota nuester, che te sante intel sil,
sait santificuot el naun to.
Vigna el raigno to.
Sait fuot la voluntuot toa, coisa in sil, coisa in tiara.
Duote costa dai el pun nuester cotidiun.
E remetiaj le nuestre debete,
coisa nojiltri remetiaime a i nuestri debetuar.
E naun ne menur in tentatiaun,
miu deleberiajne dal mal.
Bi ha toponimos croatas que provienen d'o latín y de seguro que han pasau por a fase d'olatín vulgar que orichinó o dalmata:Lavdara (delapidaria),Trcela (deturricela),Pag (depagus),Kopar (decapris).
Encroata a parolapiljun upijun ("afillau") provién d'o dalmata. En as parlas locals croatas de Dalmacia tenemos as parolasplakir ("placer") ykimak ("chinche"), que amuestran a fonetica consonantica d'o dalmata medieval, que conservaba la pronunciación velar d'as CI, CE latinas. Os elementos dalmaticos presents en o croata se diferencian bien d'os elementosvenetos porque conservan asxordas intervocalicas latinas (que muitas vegadas conserva tamién l'aragonés central). D'esta traza enRagusa encara dicenkupijerta referita a una ropa d'oleito mientres que a cubierta d'una nau ye akuverta enArbe representando una parola veneciana.