Iste articlo ye en proceso de cambio enta laortografía oficial de Biquipedia (laOrtografía de l'aragonés de l'Academia Aragonesa d'a Luenga). Puez aduyar a completar este proceso revisando l'articlo, fendo-ie los cambios ortograficos necesarios y sacando dimpués ista plantilla.
L'Everest ye atuca mas alta d'o mundo, con 8.844,43metros d'altaria, anque seguntes beluns 8.846, 8.848 m y atros 8.850 m.[1][2], ye situata en a cordelera d'oHimalaya t fa de muga entreNepal y oTíbet (China). Ennepalés a tuca se dizSagarmatha (सगरमाथा,a frent d'o cielo), y entibetanoChomolangma uQomolangma (a mai de l'universo), d'o cual deriba ochinés 珠穆朗玛峰 (en transcripciónpinyin: Zhūmùlǎngmǎ Fēng). O nombreEverest le'n dió SirAndrew Waugh, o topografo cheneralbritanico d'aIndia, en honor d'o suyo predecesor SirGeorge Everest.
Zaguerament ye un puesto turistico muit important ta Nepal mas que mas de personas que puyan a la suya tuca, isto ye un problema por os conflictos que se cheneran entre a as personas,[3] y avasura que deixan istas, se estima que cada persona chenera 5,5 kilos devasura por o que o gubierno de Nepal regula que cada persona que puye tien que baixar ueito kilos de vasura baixando 2,5 kilos que deixaron atras personas anteriorment. O Gubierno de Nepal ha creyato un cuerpo de seguridat de Montanya ta velar o cumplimiento d'as leis y normas d'a muntanya.[3]
En l'Everest ye considerata azona d'a muerte os zaguers 850 m de puyata por as suyas condicions climatolochicas, especialment por a nueit en a que a temperatura baixa muito y conchela cualsiquier parti d'o cuerpo descubierta, amás amás anieu ye conchelata y avelocidat d'oviento muitas vegadas ye superior a os 100km/h con o consiguient periglo de resbalizar y despenyar-se.
En ista zona han muerto mas de 250 personas d'as que muitas no han estau rescatatas por a dificultat de fer-lo y muitas atras, circa de 200, no han estau trobatas. A beluns d'éls los deixan redolar por asversants enta baixo ta que no se veigan, atros por a suya dificultat ta fer-lo encara son en o mesmo puesto y posición d'o diya d'a suyamuerte y son conoixitos conembotadas y utilizatos como referencia ta puyar o baixar d'a muntanya. Son muit conoixitos oBotas Verdes y oSaludador pero mientres a puyata pueden ver-se mas de 40 cadavers.[4]
Ista zona tamién ye un puesto a on cualsiquier cosa inútil ye deixata por o suyo peso, por lo que ye una zona plena devasura y botellas d'oxicheno utilizatas por os alpinistas ta respirar en a puyata y una vegada vuidas son albandonatas en o lugar.
O Everest por estar a tuca con mas altaria d'o mundo ye un puesto intresant ta fer cintas documentals y esplanicar a suya naturaleza o bellas historias de chent que hi puyó u querió arribar a la suya tuca. Tamién ye un buenescenario natural ta atras cintas d'entretenera comoEverest una cinta de 2015.